Norvir

Informazzjoni prinċipali

  • Isem kummerċjali:
  • Norvir
  • Dominju tal-mediċina:
  • Bnedmin
  • Tip ta 'mediċina:
  • Droga allopatika

Dokumenti

Lokalizzazzjoni

  • Disponibbli fi:
  • Norvir
    Unjoni Ewropea
  • Lingwa:
  • Malti

Informazzjoni terapewtika

  • Grupp terapewtiku:
  • Antivirali għal użu sistemiku,
  • Żona terapewtika:
  • Infezzjonijiet ta 'HIV
  • Indikazzjonijiet terapewtiċi:
  • Ritonavir huwa indikat flimkien ma 'aġenti antiretrovirali oħra għall-kura ta' pazjenti infettati bl-HIV-1 (adulti u tfal ta 'sentejn u akbar).
  • Sommarju tal-prodott:
  • Revision: 62

Status

  • Sors:
  • EMA - European Medicines Agency
  • L-istatus ta 'awtorizzazzjoni:
  • Awtorizzat
  • Numru ta 'awtorizzazzjoni:
  • EMEA/H/C/000127
  • Data ta 'l-awtorizzazzjoni:
  • 24-08-1996
  • Kodiċi EMEA:
  • EMEA/H/C/000127
  • L-aħħar aġġornament:
  • 23-03-2019

Rapport ta 'Valutazzjoni Pubblika

EMA/159632/2012

EMEA/H/C/000127

Sommarju tal-EPAR għall-pubbliku

Norvir

ritonavir

Dan id-dokument huwa sommarju tar-rapport pubbliku Ewropew ta’ valutazzjoni (EPAR) għal Norvir.

Dan jispjega kif il-Kumitat għall-Prodotti Mediċinali għall-Użu mill-Bniedem (CHMP) ivvaluta l-mediċina

sabiex wasal għall-opinjoni favorevoli tiegħu li tingħata awtorizzazzjoni għat-tqegħid fis-suq u r-

rakkomandazzjonijiet tiegħu dwar il-kondizzjonijiet ta' użu għal Norvir.

X'inhu Norvir?

Norvir hu mediċina li fiha s-sustanza attiva ritonavir. Jiġi bħala soluzzjoni orali (80 mg/ml), trab għal

soluzzjoni orali (qratas ta' 100 mg), kapsuli (100 mg) u pilloli (100 mg).

Għal xiex jintuża Norvir?

Norvir jintuża ma’ mediċini oħra kontra l-HIV fit-trattament ta’ pazjenti 'l fuq minn sentejn li jkunu

infettati mill-virus tal-immunodefiċjenza umana tat-tip 1 (HIV 1), virus li jikkawża s-sindromu minn

immunodefiċjenza akkwiżita (AIDS).

Il-mediċina tista’ tinkiseb biss b'riċetta ta' tabib.

Kif jintuża Norvir?

Il-kura b'Norvir għandha tinbeda minn tabib li jkollu esperjenza fit-trattament tal-infezzjoni tal-HIV.

Għandu jittieħed mal-ikel.

Norvir jista' jintuża bħala ‘‘buwster farmakokinetiku" (buwster biex iżid il-livelli tad-demm ta' mediċini

antivirali oħra li jappartjenu għall-istess grupp bħal dak ta' Norvir (inibituri tal-proteażi) msejħa l-

amprenavir, l-atazanavir, il-fosamprenavir, il-lopinavir, is-sakuinavir, it-tipranavir u d-darunavir. Id-

doża standard għall-adulti hi ta' 100 jew 200 mg, darba jew darbtejn kuljum. Id-doża tiddependi fuq

liema inibitur tal-proteażi ieħor ikun qed jingħata. Għal aktar tagħrif, ara l-fuljett ta' tagħrif ipprovvdut

mal-mediċina l-oħra.

30 Churchill Place Canary Wharf London E14 5EU United Kingdom

An agency of the European

Union

Telephone

+44 (0)20 3660 6000

Facsimile

+44 (0)20 3660 5555

Send a question via our website www.ema.europa.eu/contact

© European Medicines Agency, 2015. Reproduction is authorised provided the source is acknowledged.

Norvir jista’ jintuża wkoll bħala mediċina kontra l-HIV, fejn jaġixxi direttament kontra l-virus. Għall-

adulti (minn 18-il sena 'l fuq), id-doża rakkomandata hija ta’ 600 mg darbtejn kuljum. F’pazjenti

iżgħar, id-doża rakkomandata tiddependi mis-superfiċje tal-ġisem (li tiġi kkalkulata skont il-piż u t-tul

tal-pazjent). It-trattament għandu jinbeda b'doża żgħira li tiżdied gradwalment matul l-ewwel 14-il jum

ta' trattament.

Kif jaħdem Norvir?

Meta s-sustanza attiva, ir-ritonavir, taġixxi bħala "buwster", dan isir billi titnaqqas ir-rata li biha ċerti

mediċini antivirali li jingħataw flimkien mar-ritonavir jitkissru fil-ġisem. Dan jikkawża żieda fil-livelli

antivirali fid-demm ta' tali mediċini u għaldaqstant jibbuwstja l-attività antivirali tagħhom.

B’dożi aktar għolja, ir-ritonavir jaġixxi bħala aġent "inibitur tal-proteażi". Dan ifisser li jimblokka

enzima virali msejħa proteażi, li għandha sehem fir-riproduzzjoni tal-HIV. Meta l-enzima tiġi

mblokkata, il-virus ma jirriproduċix ruħu b’mod normali, u jittardja r-rata ta’ multiplikazzjoni. Norvir,

meħud flimkien ma' mediċini antivirali oħra, inaqqas l-ammont ta' HIV fid-demm u jżommu f'livell

baxx. Norvir ma jfejjaqx infezzjoni tal-HIV jew l-AIDS, iżda jista' jtawwal iż-żmien qabel ma ssir ħsara

lis-sistema immunitarja u l-iżvilupp ta' infezzjonijiet u mard marbut mal-AIDS.

Kif ġie studjat Norvir?

Norvir ġie studjat bħala buwster fi studji kliniċi li tfasslu biex jivvalutaw l-effetti tal-mediċini antivirali li

s-soltu jibbuwstja. It-tagħrif dwar dawn l-istudji huwa disponibbli fis-sommarji tal-EPARs għall-mediċini

l-oħra.

Norvir ġie studjat bħala mediċina antivirali f'ż ewġ studji ewlenin, li fihom ħadu sehem 1,446 pazjent.

L-ewwel studju qabbel Norvir ma' plaċebo (trattament finta) f'1,090 adult, bħala żieda mal-mediċini

antivirali li l-pazjenti jkunu qed jieħdu diġà. Il-kejl ewlieni tal-effikaċja kien l-għadd ta' pazjenti li l-

marda tagħhom qalbet għall-agħar jew li mietu. It-tieni studju qabbel Norvir meħud waħdu, zidovudine

(mediċina antiviral oħra) meħud waħdu u l-kombinazzjoni ta' Norvir u zidovudine fi 356 adult li ma

kinux ħadu trattament għall-infezzjoni tal-HIV qabel. Il-kejl ewlieni tal-effikaċja kien it-tibdil fil-livelli

tal-HIV fid-demm (tagħbija virali) u l-livelli taċ-ċelloli CD4 T fid-demm (l-għadd taċ-ċelloli CD4 ). Iċ-

ċelloli CD4 T huma ċelloli tad-demm bojod li huma importanti fil-ġlieda kontra l-infezzjonijiet, imma li

jinqatlu bl-HIV. L-effetti ta' Norvir bħala mediċina antivirali flimkien ma' mediċini antivirali oħra ġew

studjati wkoll f'erba' studji fit-tfal.

X'benefiċċju wera Norvir matul l-istudji?

Fl-ewwel studji ta’ Norvir bħala mediċina antivirali, 16% tal-pazjenti ttrattati b’Norvir (86 minn 543)

qalbu għall-agħar jew mietu, meta mqabbel ma’ 33% tal-pazjenti li kienu qegħdin jieħdu plaċebo (181

minn 547). Fit-tieni studju, il-pazjenti li kienu qed jieħdu Norvir kellhom tnaqqis fil-tagħbija virali u

żidiet fin-numru taċ-ċelloli CD4 ikbar minn dawk li kienu qed jieħdu zidovudine biss. Il-kombinazzjoni

ta' Norvir u zidovudine kienet inqas effikaċi minn Norvir waħdu, għalkemm ma kienx ċar għalfejn seħħ

dan. Norvir, meħud flimkien ma' mediċini antivirali oħra, naqqas ukoll il-tagħbija virali fit-tfal.

X’inhu r-riskju assoċjat ma’ Norvir?

Meta jintuża bħala buwster, l-effetti sekondarji ta’ Norvir jiddependu mill-mediċina antivirali l-oħra li

qed tingħata. Xi mediċini ma jistgħux jingħataw ma’ Norvir meta jintuża b’dan il-mod. Ara l-fuljett ta’

tagħrif ipprovdut mal-mediċina l-oħra għad-dettalji kollha.

Norvir

EMA/474162/2015

Paġna 2/3

Meta jintuża bħala mediċina kontra l-HIV, l-effetti sekondarji l-aktar komuni b’Norvir (li dehru f’aktar

minn pazjent 1 minn kull 10) huma diżgweżja (telf tat-togħma), paraestesija (sensazzjonijiet tat-

tnemnim anomali) madwar il-ħalq u fil-ġogi, uġigħ ta’ ras, studament, newropatija periferika (ħsara

estrema lin-nervituri), farinġite (griżmejn misluħa), uġigħ fil-ħalq u fil-griżmejn, sogħla, uġigħ

addominali (uġigħ fl-istonku), nawżja (dardir), dijarrea, remettar, dispepsija (indiġestjoni), prurite

(ħakk), raxx, uġigħ fil-ġogi u fid-dahar, għeja, ħmura u tħoss is-sħana.

M’għandux jintuża f’pazjenti b’mard gravi tal-fwied jew pazjenti li qegħdin jieħdu l-fexfiexa tar-raba’

(St John’s wort, taħlita erbali użata għat-trattament tad-depressjoni) jew mediċini li jiġu metabolizzati

bl-istess mod bħal Norvir u huma ta’ ħsara jekk jilħqu livelli għoljin fid-demm. Għal-lista sħiħa tal-

effetti sekondarji kollha rrappurtati b’Norvir, ara l-fuljett ta’ tagħrif.

Għaliex ġie approvat Norvir?

Is-CHMP iddeċieda li l-benefiċċji ta’ Norvir huma akbar mir-riskji tiegħu u rrakkomanda li jingħata

awtorizzazzjoni għat-tqegħid fis-suq.

X’miżuri qed jitteħdu biex jassiguraw l-użu sigur u effikaċi ta’ Norvir?

Ġie żviluppat pjan ta’ ġestjoni tar-riskju biex jassigura li Norvir jintuża bl-aktar mod sigur possibbli.

Abbażi ta’ dan il-pjan, fis-sommarju tal-karatteristiċi tal-prodott u l-fuljett ta’ tagħrif ġiet inkluża

informazzjoni rigward is-sigurtà ta’ Norvir, inklużi l-prekawzjonijiet xierqa li għandhom ikunu segwiti

mill-professjonisti tal-kura tas-saħħa u l-pazjenti.

Tagħrif ieħor dwar Norvir

Il-Kummissjoni Ewropea tat awtorizzazzjoni għat-tqegħid fis-suq għal Norvir valida fl-Unjoni Ewropea

kollha fis-26 ta’ Awwissu 1996.

L-EPAR sħiħ għal Norvir jinstab fis-sit elettroniku tal-Aġenzija:

ema.europa.eu/Find medicine/Human

medicines/European public assessment reports. Għal aktar informazzjoni rigward il-kura b’Norvir, aqra

l-fuljett ta' tagħrif (parti wkoll mill-EPAR) jew ikkuntattja lit-tabib jew lill-ispiżjar tiegħek.

Dan is-sommarju ġie aġġornat l-aħħar f'07-2015.

Norvir

EMA/474162/2015

Paġna 3/3

Fuljett ta 'Informazzjoni għall-Pazjent: prodott - kompożizzjoni, indikazzjonijiet, effetti sekondarji, dożaġġ, interazzjonijiet, reazzjonijiet avversi, tqala, treddigħ

ANNESS I

SOMMARJU TAL-KARATTERISTIĊI TAL-PRODOTT

1.

ISEM TAL-PRODOTT MEDIĊINALI

Norvir 100 mg trab għal suspensjoni orali

2.

GĦAMLA KWALITATTIVA U KWANTITATTIVA

Kull qartas ta’ trab għal suspensjoni orali fih 100 mg ta’ ritonavir .

Eċċipjenti:

Għal-lista kompleta ta’eċċipjenti, ara sezzjoni 6.1.

3.

GĦAMLA FARMAĊEWTIKA

Trab għal suspensjoni orali

Trab beige/isfar ċar għal isfar

4.

TAGĦRIF KLINIKU

4.1

Indikazzjonijiet terapewtiċi

Ritonavir huwa indikat li jittieħed flimkien ma’ aġenti oħra antiretrovirali għall-kura ta’ pazjenti

infettati bl-HIV-1 (adulti u tfal ta’ sentejn jew aktar fl-eta`).

4.2

Pożoloġija u metodu ta’ kif għandu jingħata

Ritonavir għandu jingħata minn tobba li għandhom esperjenza fil-kura tal-infezzjoni tal-HIV.

Pożoloġija

Ritonavir mogħti biex iżid l-effett farmakokinetiku

Meta ritonavir jiġi użat ma impedituri tal-protejaż oħra biex iżid l-effett farmakokinetiku, għandu jiġi

kkonsultat is-sommarju tal-karatteristiċi tal-impeditur tal-protejaż partikolari .

L-impedituri protejaż tal-HIV-1 li ġejjin, ġew approvati sabiex jittieħdu fid-dożi hawn indikati

flimkien ma’ ritonavir biex iżidu l-effett farmakokinetiku.

Adulti

600 mg amprenavir darbtejn kuljum flimkien ma’ 100 mg ritonavir darbtejn kuljum

300 mg atazanavir darba kuljum flimkien ma’ 100 mg ritonavir darba kuljum

700 mg fosamprenavir darbtejn kuljum flimkien ma’ 100mg ritonavir darbtejn kuljum

Lopinavir imħallta ma’ 100 mg ritonavir f’taħlita waħda (lopinavir/ritonavir) 400 mg/100 mg

jew 800 mg/200mg.

1000 mg saquinavir darbtejn kuljum ma’ 100 mg ritonavir darbtejn kuljum f’pazjenti li diġa

ħadu ART. Ibda il-kura b’500 mg saquinavir darbtejn kuljum flimkien ma’ 100mg ritonavir

darbtejn kuljum fl-ewwel sebat ijiem, imbagħad 1000 mg saquinavir darbtejn kuljum flimkien

ma’ 100 mg ritonavir darbtejn kuljum f’pazjenti li ma ħadux kura bl-ART qabel.

500 mg tipranavir darbtejn kuljum flimkien ma’ 200 mg ritonavir darbtejn kuljum. Tipranavir

flimkien ma’ ritonavir m’għandhomx jingħataw f’pazjenti li ma ħadux kura qabel._

600 mg darunavir darbtejn kuljum flimkien ma’ 100 mg ritonavir darbtejn kuljum f’pazjenti li

diġa ħadu kura antiretrovirali (ART). 800 mg darunavir darba kuljum flimkien ma’ 100mg

ritonavir darba kuljum jistgħu jingħataw f’xi pazjenti li diġa ħadu ART. Ara s-Sommarju tal-

Karatteristiċi tal-Prodottta’ darunavir għal aktar informazzjoni fuq id-dożaġġ ta’ darba kuljum

f’pazjenti li diġa ħadu ART.

Darunavir 800mg darba kuljum ma’ ritonavir 100 mg darba kuljum f’pazjenti li ma ħadux kura

bl-ART qabel

Tfal u adolexxenti

Ritonavir huwa rrakkomandat għal tfal ta’ sentejn jew aktar fl-eta`. Għal aktar rakkomandazzjonijiet

ta’ dożaġġ, irreferi għall-informazzjoni tal-prodott ta’ impedituri protejaż oħra li ġew approvati sabiex

jingħataw flimkien ma’ ritonavir.

Popolazjonijiet Speċjali

Indeboliment renali

Peress li ritonavir jiġi primarjament metabolizzat mill-fwied, ritonavir jista’ jkun adattat, bħala dak li

jżid l-effett farmakokinetiku, ghal użu b’attenzjoni minn pazjenti li jbatu minn insuffiċjenza renali, u

dan skond l-impeditur protejaż speċifiku li miegħu jkun qiegħed jingħata ritonavir. Madanakollu,

peress li huwa biss ammont żgħir ħafna ta’ ritonavir li jiġi eliminat permezz tal-kliewi, m’huwiex

mistenni tnaqqis fl-eliminazzjoni totali mill-ġisem f’pazjenti li jbatu minn indeboliment renali.Għal

informazzjoni speċifika dwar dożaġġ għal persuni li jbatu minn indeboliment renali, irreferi għas-

Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott (SPC) tal-impeditur protejaż li jkun ingħata ma’ ritonavir.

Indeboliment tal-fwied

Ritonavir m’għandux jingħata biex iżid l-effett farmakokinetiku lil pazjenti li jbatu minn mard mhux

kumpensat tal-fwied (ara sezzjoni 4.3). Peress li m’hemmx studji farmakokinetiċi fuq pazjenti li jbatu

minn indeboliment tal-fwied minghajr kumpens, stabbli u sever (Child Pugh Grad C), ritonavir

għandu jintuża b’attenzjoni meta huwa jintuża biex iżid l-effett farmakokinetiku u dana minħabba l-

fatt li jistgħu jiżdiedu l-livelli tal-PI li jingħata ma’ ritonavir. Rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-użu

ta’ ritonavir biex iżid l-effett farmakokinetiku f’pazjenti li jbatu minn indeboliment tal-fwied

jiddependu mill-impeditur protejaż li jingħata ma’ ritonavir. Fil-każ ta’ dan it-tip ta’ persuni, l-SPC

tal-PI li jingħata ma’ ritonavir għandha tiġi analiżżata għal xi informazzjoni speċifika fuq id-dożaġġ.

Ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali

Adulti

Id-doża rrakkomandata ta’ trab għal suspensjoni orali ta’ Norvir hija ta’ 600 mg (sitt qratas) darbtejn

kuljum mill-ħalq u għanda tingħata mal-ikel?

Meta tinbeda il-kura, żieda gradwali fid-doża ta’ ritonavir tista’ tgħin biex iżżid it-tolleranza.

Il-kura għandha tinbeda bi 300 mg (tlett qratas) darbtejn kuljum għal perijodu ta’ tlett ijiem, u tiżdied

b’100 mg (qartas wieħed) darbtejn kuljum sakemm wieħed jasal sa 600 mg darbtejn kuljum, u dana

fuq perijodu ta’ mhux aktar minn 14 -il ġurnata. Il-pazjenti m’għandhomx jibqgħu jieħdu doża ta’ 300

mg darbtejn kuljum għal aktar minn 3 ijiem.

Irreferi għas-sezzjoni tal-Metodu ta’ kif għandu jingħata hawn taħt u għas-sezzjoni 6.6 għad-dettalji

dwar it-thejjija tad-dożi.

Tfal u adolexxenti (sentejn jew aktar fl-eta`)

Id-doża ta’ trab għal suspensjoni ta’ Norvir irrakkomandata għat-tfal hija ta’ 350 mg/m² mill-ħalq

darbtejn kuljum, u m’għandhiex teċċedi 600 mg darbtejn kuljum. Norvir għandu jibda jittieħed b’doża

ta’ 250 mg/m² u jiżdied kull jumejn jew tlieta b’50 mg/m² darbtejn kuljum.

Linji gwida għal dożaġġ pedjatriku ta’ trab għal suspensjoni orali ta’ Norvir

(ippreparat bħala 100 mg/10 ml) *†

L-erja tas-Superfiċje

tal-ġisem* (m

²

)

Doża darbtejn

kuljum 250 mg/m

²

Doża darbtejn

kuljum 300 mg/m

²

Doża darbtejn

kuljum 350 mg/m

²

0.25

6.4 mL (62.5 mg)

7.6 mL (76 mg)

8.8 mL (88 mg)

0.50

12.6 mL (126 mg)

15.0 mL (150 mg)

17.6 mL (176 mg)

0.75

18.8 mL (188 mg)

22.6 mL (226 mg)

26.4 mL (262.5 mg)

1.00

25.0 mL (250 mg)

30.0 mL (300 mg)

35.0 mL (350 mg)

1.25

31.4 mL (312.5 mg)

37.6 mL (376 mg)

43.8 mL (438mg)

1.50

37.6 mL (376 mg)

45.0 mL (450 mg)

52.6 mL (526 mg)

* Meta mħallat ma’ 9.4 ml ta’ likwidu l-konċentrazzjoni tas-suspensjoni hi 10 mg/mL.

† F'xi każijiet, il-volumi u / jew id-dożi ġew aġġustati biex jassiguraw id-doża finali rrakkomandata u l-volum

tad-dożaġġ

L-erja tas-superfiċje tal-ġisem tista’ tiġi kkalkulata bl-ekwazzjoni segwenti

BSA (m

(Tul (cm) X Piż (kg) / 3600)

Dożi għall-erji tas-superfiċje tal-ġisem intermedjarji li m’humiex inklużi fit-tabella t’hawn fuq jistgħu

jiġu kkalkulati billi wieħed juża l-ekwazzjonijiet segwenti:

Biex wieħed jikkalkula l-volum li għandu jingħata (f’ml), l-erja tas-superfiċje tal-ġisem għandha tiġi

mmultiplikata b’fattur ta’: 25 għal doża ta’ 250 mg/m

; 30 għal doża ta’ 300 mg/m

; u 35 għal doża ta’

350 mg/m

Irreferi għas-sezzjoni tal- Metodu ta’ kif għandu jingħata hawn taħt u għas-sezzjoni 6.6 għad-dettalji

dwar it-thejjija tad-dożi.

Popolazzjonijiet speċjali

Anzjani

L-informazzjoni farmakokinetika indikat li m’hemm l-ebda bżonn ta’ aġġustament fid-doża f’każ ta’

pazjenti anzjani (ara sezzjoni 5.2).

Indeboliment renali

Preżentement, m’hemm l-ebda informazzjoni speċifika relatata ma’ dan it-tip

ta’ pazjent, u għalhekk ma jistgħux isiru rakkomandazzjonijiet għal dożaġġ speċifiku. Huwa ammont

żgħir ħafna ta’ ritonavir li jiġi eliminat permezz tal-kliewi; għalhekk m’huwiex mistenni tnaqqis fl-

eliminazzjoni totali ta’ rinovir mill-ġisem f’pazjenti li jbatu minn indeboliment renali. Minħabba l-fatt

li ritonavir jeħel ħafna mal-proteini tad-demm, m’huwiex probabbli li ammont kbir minnu jiġi mneħħi

bil-ħemodijalisi jew bid-dijalisi peritonejali.

Indeboliment tal-fwied

Ritonavir huwa prinċipalment metabolizzat u eliminat permezz tal-fwied. Informazzjoni

farmakokinetika tindika li m’hemmx bżonn ta’ aġġustament tad-doża f’pazjenti li jbatu minn

indeboliment tal-fwied li jvarja minn ħafif għal moderat (ara sezzjoni 5.2). Ritonavir m’għandux

jingħata lil pazjenti li jbatu minn indeboliment tal-fwied sever (ara sezzjoni 4.3).

Popolazzjoni pedjatrika

Is-sigurta’ u l-effikaċja ta’ Norvir fi tfal ta’ sentejn jew anqas fl-età għada ma ġietx stabbilita. It-

tagħrif li għandna sal-llum huwa deskritt f’sezzjonijiet 5.1 u 5.2 iżda ma tista ssir l-ebda

rakkomandazzjoni fuq pożologija.

Metodu ta’ kif għandu jingħata

Norvir trab għal-suspensjoni orali jingħata mill-ħalq, imferra fuq l-ikel artab (zalza tat-tuffieħ jew

pudina tal-vanilla) jew imħallat mal-likwidu (ilma, ħalib taċ-ċikkulata , jew formula tat-trabi). Għad-

dettalji dwar il-preparazzjoni u l-metodu ta’ kif għandu jingħata Norvir trab għal suspensjoni orali,

irreferi għas-sezzjoni 6.6. Kwalunkwe taħlita barra r-rakkomandazzjonijiet hija r-responsabbiltà tal-

professjonist fil-qasam tas-saħħa jew tal-utent.

Norvir trab għal suspensjoni orali għandu jittieħed mal-ikel. It-togħma morra tat-trab għal-suspensjoni

orali ta’ Norvir tista’ tiġi mnaqqsa jekk jittieħed butir tal-karawett, taħlita ta’ ġellewż u ċikkulata jew

ġulepp tal-passolina sewda immedjatament wara għoti tad-doża.

Id-doża

preskritta

ta’

Norvir

trab

għal-suspensjoni

orali

tista’

tingħata

permezz

ta’

tubu

tal-

alimentazzjoni wara li jitħallat mal-ilma kif inhu spjegat fis-sezzjoni 6.6. Segwi l-istruzzjonijiet għat-

tubu tal-alimentazzjoni biex tagħti l-mediċina.

4.3

Kontraindikazzjonijiet

Sensittività eċċessiva għas-sustanza attiva jew għal xi eċċipjenti elenkati fis-sezzjoni 6.1.

Meta ritonavir jintuża biex iżid l-effett farmakokinetiku ta’ PIs oħra, għall-kontra-indikazzjonijiet

ikkonsulta s-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott tal-impeditur protejaż li jingħata flimkien ma’

ritonavir.

Ritonavir m’għandux jingħata biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala aġent antiretrovirali lil

pazjenti li għandhom mard mhux kompensat tal-fwied.

Studji in vitro u in vivo urew li ritonavir huwa impeditur potenti ta’ bijotrasformazzjonijiet medjati

b’CYP3A u CYP2D6. Il-mediċini segwenti huma kontro-indikati meta jintużaw ma’ ritonavir, u jekk

mhux indikat xort’oħra, il-kontra-indikazzjoni hija bbażata fuq il-potenzjal li ritonavir għandu li

jimpedi l-metaboliżmu tal-mediċina l-oħra li tkun qiegħda tingħata miegħu, u dan jirriżulta

f’esponiment akbar għall-mediċina li tittieħed ma’ ritonavir, u riskju ta’ effetti avversi li huma

klinikament sinifikanti.

L-effett li ritonavir għandu li jimmodula l-enzimi jista’ jkun dipendenti fuq id-doża. Għal xi prodotti,

il-kontro-indikazzjonijiet jistgħu jkunu aktar rilevanti meta ritonavir jintuża bħala aġent antiretrovirali

milli meta ritonavir jintuża biex iżid l-effett farmakokinetiku (e.ż. rifabutin u voriconazole):

Klassi tal-Prodott

Mediċinali

Prodotti Mediċinali

f’din il-Klassi

Raġuni

Żieda jew tnaqqis fil-livelli tal-prodotti mediċinali li jingħataw b’mod konkomitanti

Mediċini li

jimblukkaw ir-riċettur

-Adrenoreceptor

Alfuzosin

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’alfuzosin,

li tista’ tikkaġuna pressjoni baxxa ħafna (ara

sezzjoni 4.5).

Mediċini Analġesiċi

Pethidine, piroxicam,

propoxyphne

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’

norpethidine, piroxicam u propoxyphene.

Għalhekk, dan iżid ir-riskju ta’ dipressjoni

respiratorja severa jew ta’ abnormalitajiet

ematoloġiċi, jew effetti avversi oħra kkaġunati

minn dawn l-aġenti.

Mediċina għal kontra

l-kanċer

Venetoclax

Żieda fil-konċentrazzjonijiet ta’ venetoclax fil-

plażma. Żieda fir-riskju tas-sindromu tal-lisi tat-

tumur fil-bidu tad-doża u matul il-fażi tat-

titrazzjoni tad-doża (ara sezzjoni 4.5).

Mediċina għal kontra

l-anġina

Ranolazine

Żieda fil-konċentrazzjonijiet fil-plażma ta’

ranolazine li jista’ jżid l-potenzjal għal

reazzjonijiet serji u /jew ta’ periklu għall-ħajja

(ara sezzjoni 4.5).

Mediċini li jaħdmu fuq

ir-rittmu tat-tħabbit

tal-qalb

Amiodarone, bepridil,

dronedarone, encainide,

flecanide, propafenone,

quinidine

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’

amiodarone, bepridil, dronedarone, encainide,

flecainide, propafenone, quinidine. Għalhekk, dan

iżid ir-riskju ta’ tħabbit irregolari tal-qalb jew

reazzjonijiet avversi oħra kkaġunati minn dawn l-

aġenti.

Mediċini Anti-bijotiċi

Fusidic Acid

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma tal-fusidic

acid u ritonavir.

Mediċini li jaħdmu

kontra il-fungi

Voriconazole

L-użu ta’ritonavir (400 mg darbtejn kuljum jew

aktar) flimkien ma’ voriconazole huwa kontro-

indikat minħabba li jkun hemm tnaqqis fil-

konċentrazzjoni fil-plażma ta’ voriconazole, u

għalhekk huwa possibbli li jintilef l-effett (ara

sezzjoni 4.5)

Mediċini li jaħdmu

kontra il-gotta

Colchicine

Hemm potenzjal ta’ reazzjonijiet serji u/jew

reazzjonijiet li jistgħu jwasslu għall-mewt f’

pazjenti b’ indeboliment renali u/jew epatiku (ara

sezzjonijiet 4.4 u 4.5).

Mediċini li jaħdmu

kontra l-istamina

Astemizole, terfenadine

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’

astemizole u terfenadine. Għalhekk, dan iżid ir-

riskju ta’ tħabbit irregolari tal-qalb serju kkaġunat

minn dawn l-aġenti.

Mediċini li jaħdmu

kontra l- mycobacteria

Rifabutin

L-użu ta’ ritonavir (500 mg darbtejn kuljum)

mogħti f’doża bħala aġent antiretrovirali flimkien

ma’ rifabutin minħabba żieda fil-konċentrazzjoni

fis-serum ta’ rifabutin u riskju ta’ effetti avversi ,

li jinkludu l-inflammazzjoni tal-uvea (ara sezzjoni

4.4). Rakkommandazzjonijiet għall-użu ta’

ritonavir meta dan jingħata biex iżid l-effett

farmakokinetiku flimkien ma’ rifabutin huma

mniżżla f’sezzjoni 4.5

Mediċini Anti-

Psikotiċi/ Newrolettiċi

Lurasidone

Żieda fil-konċentrazzjonijiet fil-plażma ta’

lurasidone li jista’ jżid l-potenzjal għal

reazzjonijiet serji u/jew ta’ periklu għall-ħajja (ara

sezzjoni 4.5).

Clozapine, pimozide

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’ clozapine

u pimozide. Għalhekk, dan iżid ir-riskju ta’

abnormalitajiet ematoloġiċi serji, jew effetti

avversi serji oħra kkaġunati minn dawn l-aġenti.

Quetiapine

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’

quetiapine li tista’ twassal għal stat ta’ koma. L-

amministrazzjoni flimkien ma’ quetiapine huwa

kontraindikat (ara sezzjoni 4.5).

Derivattivi tal-

Ergotina

Dihydroergotamine,

ergonovine, ergotamine,

methylergonovine

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’

derivattivi tal-ergotina li twassal għal tossiċità

akuta tal-ergotina, li tinkludi għeluq tal-vini u

iskemija.

Mediċini li jaħdmu fuq

il-passaġġ ta’ fluwidi

fis-sistema

gastrointestinali

Cisapride

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’ cisapride.

Għalhekk, dan iżid ir-riskju ta’ tħabbit irregolari

tal-qalb serju kkaġunata minn dan l-aġent.

Impeditur Reductase

HMG Co-A

Lovastatin, simvastatin

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’ lovastatin

u simvastatin; għalhekk, dan iżid ir-riskju ta’

mijopatija, li jinkludi rabdomijoli (ara sezzjoni

4.5).

Impeditur PDE5

Avanafil

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’ avanafil

(ara sezzjoni 4.4 u 4.5).

Sildenafil

Meta jintuża biss għall-kura ta’ pressjoni għolja

fl-arterji pulmonari (PAH), l-użu tiegħu huwa

kontro-indikat. Żieda fil-konċentrazzjoni fil-

plażma ta’ sildenafil. Għalhekk, jiżdied il-

potenzjal ta’ iżjed effetti avversi assoċjati ma’

sildenafil (li jinkludu pressjoni baxxa ħafna u

sinkope). Għall-għoti ta’ sildenafil flimkien ma’

mediċini oħra lil pazjenti li jbatu minn

disfunzjoni erettili, ara sezzjoni 4.4 u 4.5.

Vardenafil

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’ vardenafil

(ara sezzjoni 4.4 u 4.5).

Mediċini

Sedattivi/Ipnotiċi

Clorazepate, diazepam,

estazolam, flurazepam,

midazolam mittieħed

mill-ħalq u triazolam

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’

clorazepate, diazepam, estazolam, flurazepam,

midazolam mittieħed mill-ħalq u triazolam.

Għalhekk, dan iżid ir-riskju ta’ sedazzjoni

estrema u dipressjoni respiratorja kkaġunati minn

dawn l-aġenti. (Sabiex tiġi eżerċitata kawtela

meta midazolam jiġi mgħoti parenteralment, ara

sezzjoni 4.5).

Tnaqqis fil-livell tal-prodott mediċinali ritonavir

Preparazzjonijiet tal-

Ħxejjex mediċinali

Fexfiex tar-raba’

Preparazzjonijiet tal-ħxejjex li jinkludu l- fexfiex

tar-raba’(Hypericum perforatum) minħabba

riskju ta’ tnaqqis ta’ konċentrazzjoni fil-plażma u

tnaqqis fl-effetti kliniċi ta’ ritonavir (ara sezzjoni

4.5).

4.4

Twissijiet speċjali u prekawzjonijiet għall-użu

Ritonavir m’huwiex fejqan għall-infezzjoni tal-HIV-1 jew għall-AIDS. Pazjenti li jkunu qegħdin

jirċievu ritonavir jew kwalunkwe kura antiretrovirali oħra, jistgħu jibqgħu jiżvillupaw infezzjonijiet

opportunistiċi jew komplikazzjonijiet oħra tal-infezzjoni tal-HIV-1.

Filwaqt li soppressjoni virali b’terapija antiretrovirali effettiva ġiet ippruvata li tnaqqas b’mod

sostanzjali r-riskju ta’ trasmissjoni sesswali, riskju residwu ma jistax jiġi eskluż. Għandhom jittieħdu

prekawzjonijiet skont il-linji gwida nazzjonali sabiex tiġi evitata t-trasmissjoni tal-marda.

Meta ritonavir jintuża biex iżid l-effett farmakokinetiku ma’ PIs oħra , għandhom jiġu kkonsidrati d-

dettalji kollha tat-twissijiet u tal-prekawzjonijiet relevanti għal dak il-PI partikolari, u għalhekk is-

Sommarju tal-Karrateristiċi tal-Prodott ta’dak il-PI partikolari għandu jiġi kkonsultat.

Ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali jew biex iżid l-effett farmakokinetiku

Pazjenti li jbatu minn dijarea kronika jew min-nuqqas ta’ assorbiment

F’każ li tiġi kkawżata d-dijarea, ikun hemm bżonn ta’ aktar osservazzjoni mis-soltu. Iż-żieda

relattivament kbira ta’dijarea waqt li tkun qiegħda tingħata l-kura b’ ritonavir tista’ taffetwa l-

assorbiment u l-effikaċja (minħabba nuqqas ta’ osservanza mill-pazjent) ta’ ritonavir jew prodotti

mediċinali oħra li jkunu qegħdin jittieħdu ma’ ritonavir. Ħafna rimettar u/jew dijarea persistenti

assoċjati mal-użu ta’ ritonavir jistgħu ukoll jaffetwaw il-funzjoni renali. F’każ ta’ pazjenti li jbatu

minn indeboliment tal-funzjoni renali, huwa aħjar li ssir osservazzjoni fuq il-funzjoni renali.

Emofilja

Kien hemm rapporti ta’ żieda fit-telf ta’ demm, inkluz ematomi tal-ġilda spontanja u emartrożi, f’każ

ta’ pazjenti li jbatu minn emofilja tat-tip A u B li rċevew kura b’impedituri protejaż. F’ċerti pazjenti

ingħata l-fattur VIII addizzjonalment. F’aktar min-nofs il-każi li ġew irrapportati, il-kura bl-impedituri

protejaż tkompliet, jew reġgħet inbdiet mill-ġdid fejn din kienet ġiet imwaqqfa. Relazzjoni każwali

ġiet imsejħa, għalkemm il-mekkaniżmu ta’ azzjoni ma ġietx iċċarata. Pażjenti emofilijaċi għandhom

għalhekk jiġu infurmati bil-possibilità ta’ żieda fit-telf ta’ demm.

Parametri tal-piż u metaboliċi

Żieda fil-piż u fil-livelli ta’ lipidi u glukożju fid-demm jista’ jseħħ waqt it-terapija antiretrovirali.

Dawn il-bidliet jistgħu parzjalment jkunu marbuta ma’ kontroll tal-mard u l-istil ta’ ħajja. Għal-lipidi,

f’xi każijiet hemm evidenza ta’ effett tat-trattament, filwaqt li għaż-żieda fil-piż m’hemm l-ebda

evidenza qawwija li din għandha x’taqsam ma’ xi trattament partikolari. Għall-monitoraġġ tal-lipidi u

glukożju fid-demm, referenza għandha ssir għal linji gwida stabilliti fi trattament tal-HIV. Disturbi

tal-lipidi għandhom jiġu kkontrollati b’mod klinikament

xieraq.

Pankreatite

Għandha tiġi kkunsidrata l-pankreatite f’każ li jirriżultaw sintomi kliniċi (nawseja, rimettar, uġigħ

addominali) jew abnormalitajiet fil-valuri tal-laboratorju (bħal żieda fis-serum lipase jew valuri

amylase) li huma assoċjati mal-pankreatite. Pazjenti li juru dawn is-sinjali jew sintomi għandhom

ikunu evalwati, u l-kura b’Norvir għandha titwaqqaf f’każ li jkun hemm dijanjosi ta’ pankreatite (ara

sezzjoni 4.8).

Sindromu ta’ rikostruzzjoni infjammatorja tal-imunità

F’pazjenti infettati bl-HIV li meta tinbeda t-terapija antiretrovirali kombinata (CART) ikollhom

immunità defiċjenti ħafna, tista’ tirriżulta reazzjoni għall-patoġeni li ma jikkaġunawx sintomi jew li

huma opportunisti residwali, u tikkaġuna kundizzjonijiet kliniċi serji, jew tiggrava s-sintomi.

Normalment, reazzjonijiet bħal dawn jiġu nnotati fl-ewwel ftit ġimgħat jew xhur minn meta tkun

inbdiet t-terapija antiretrovirali kombinata (CART). Eżempji relevati huma retinite kkawżata minn

cytomegalovirus, infezzjonijiet generalised u/jew infezzjonijiet fokali ikkawżati minn mycobacteria, u

pnewmonja kkawżata minn Pneumocystis jiroveci. Kull sintomu ta’ infjammazzjoni għandu jiġi

evalwat, u fejn ikun hemm bżonn tinbeda l-kura.

Disturbi awtoimmunitarji (bħal marda ta’ Graves u epatite awtoimmuni) ġew irrapurtati wkoll li ġraw

f’sitwazzjoni ta’ rikostruzzjoni immunitarja; madankollu, iż-żmienijiet li ġew irrapurtati li dehru dawn

id-disturbi l-ewwel darba kien ivarja sew, għalhekk jistgħu jfeġġu xhur wara li jkun beda it-

trattament.

Mard tal-Fwied

Ritonavir m’għandux jingħata lil pazjenti li jbatu minn mard mhux kompensat tal-fwied (ara sezzjoni

4.2). Pazjenti li jbatu minn epatite B jew C u li jkunu qeghdin jieħdu terapija antiretrovirali kombinata

għandhom riskju akbar ta’ reazzjonijiet epatiċi avversi li huma severi u potenzjalment fatali. F’kaz ta’

terapija konkomitanti antiretrovirali għall-epatite B jew C, jekk jogħġbok irreferi għall-informazzjoni

dwar il-prodott relatat ma’ dawn il-prodotti mediċinali.

Pazjenti li għandhom kundizzjoni ta’ diżfunzjoni fil-fwied li kienet teżisti qabel, inkluża l-epatite

attiva kronika, għandhom frekwenza akbar ta’ abnormalitajiet fil-funzjonijiet tal-fwied waqt it-terapija

antiretrovirali kombinata u għandhom jiġu monitorjati skond il-prattika normali. Jekk f’dawn il-

pazjenti jkun hemm prova li l-mard fil-fwied mar għall-agħar, l-interruzzjoni jew twaqqif tal-kura

għandu jiġi kkunsidrat.

Mard Renali

Peress li huwa biss ammont żgħir ħafna ta’ ritonavir li jiġi eliminat permezz tal-kliewi, m’huwiex

mistenni tnaqqis fl-eliminazzjoni totali mill-ġisem, f’pazjenti li jbatu minn indeboliment renali (ara

ukoll sezzjoni 4.2).

Insuffiċjenza renali, indeboliment renali, krejatinina għolja, ipofosfatimja u tubulopatija prossimali

(inkluż is-sindromu ta’ Fanconi) kienu rrappurtati bl-użu ta’ tenofovir disoproxil fumarate fl-użu

kliniku (ara sezzjoni 4.8).

Żball fil-medikazzjoni

Attenzjoni speċjali għandha tingħata għal kalkolu eżatt tad-doża ta’ Norvir, għal mod kif tiġi

interpretata ir-riċetta, informazzjoni waqt li jingħata l-prodott u struzzjonijiet tad-dożaġġ sabiex

jitnaqqas ir-riskju ta’ żbalji fil-medikazzjoni u riskju ta’ doża baxxa. Dan huwa importanti speċjalment

għat-trabi u tfal żgħar.

Nekrosi tal-għadam

Għalkemm ġew ikkunsidrati diversi fatturi bħala l-kawża (li jinkludu użu ta’corticosteroids, il-konsum

tal-alkoħol, immuno-soppressjoni severa, indiċi tal-massa tal-ġisem aktar għoli), każi ta’ nekrosi tal-

għadam ġew irraportati f’pazjenti li jbatu mill-marda tal-HIV fi stat avanzat u/jew li kellhom

esponiment għal tul ta’ żmien għal terapija antiretrovirali kombinata (CART). Il-pazjenti għandhom

jiġu infurmati biex huma jitolbu parir mediku jekk iħossu weġgħat fil-ġogi u uġigħ, ebusija tal-ġogi

jew difikultà fil-movimenti.

Titwil tal-intervall PR

Ġie ppruvat li, f’xi suġġetti adulti f’saħħithom, ritonavir jikkawża titwil mhux kbir li ma jurix sintomi

tal-intervall PR. F’pazjenti li jirċievu ritonavir ġew irrapportati każi rari ta’ imblukkar atrioventrikulari

tat-tieni jew tat-tielet grad f’pazjenti b’mard eżistenti fl-istruttura tal-qalb u li kellhom abnormalitajiet

eżistenti fis-sistema tat-trasmissjoni tal-impulsi fin-nervituri jew f’pazjenti li kienu qegħdin jingħataw

prodotti mediċinali magħrufa li jtawlu l-intervall PR (bħal verapamil jew atazanavir). F’pazjenti bħal

dawn, Norvir għandu jintuża b’kawtela (ara sezzjoni 5.1).

Effetti fuq prodotti mediċinali oħra

Ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali

It-twissijiet u l-prekawzjonijiet segwenti għandhom jiġu kkunsidrati meta ritonavir jintuża bħala aġent

antiretrovirali. Meta ritonavir jintuża biex iżid l-effett farmakokinetiku fil-livell ta’ 100 mg u 200 mg,

wieħed ma jistax jassumi li t-twissijiet u l-prekawzjonijiet segwenti se japplikaw ukoll. Meta ritonavir

jintuża biex iżid l-effett farmakokinetiku, id-dettalji kollha fuq it-twissijiet u l-prekawzjonijiet li huma

relevanti għal dak il-PI partikolari għandhom jiġu kkunsidrati, u għalhekk sabiex jiġi determinat jekk

l-informazzjoni t’hawn tapplikax jew le, għandu jiġi kkonsultat is-Sommarju tal-Karrateristiċi tal-

Prodott, sezzjoni 4.4, għal dak il-PI partikolari.

Impedituri PDE5

Għandha tingħata attenzjoni speċjali meta jingħataw sildenafil jew tadalafil għall-kura tad-disfunzjoni

erettili lil pazjenti li jkunu qegħdin jirċievu ritonavir. L-għoti ta’ ritonavir flimkien ma’ dawn il-

prodotti mediċinali huwa mistenni li jżid il-konċentrazzjoni tagħhom b’mod sostanzjali, u dan jista’

jirriżulta f’reazzjonijiet avversi assoċjati magħhom, bħal pressjoni baxxa ħafna u erezzjoni fit-tul tal-

parti ġenitali maskili (ara sezzjoni 4.5). L-użu ta’ avanafil jew vardenafil flimkien ma’ ritonavir huwa

kontro-indikat (ara sezzjoni 4.3). L-użu ta’ sildenafil flimkien ma’ ritonavir huwa kontro-indikat għal

pazjenti li għandhom pressjoni għolja fl-arterji pulmonari (ara sezzjoni 4.3).

Impedituri HMG-CoA reductase

L-impedituri HMG-CoA reductase simvastatin u lovastatin jiddependu ħafna fuq CYP3A għall-

metaboliżmu, għalhekk l-użu ta’ ritonavir flimkien ma’ simvastatin jew lovastatin m’huwiex

irrakkomandat minħabba li hemm riskju akbar ta’ mijopatija li tinkludi r-rabdomijoliżi. Għandha

titieħed ukoll l-attenzjoni u għandhom jiġu kkunsidrati dożi mnaqqsa jekk ritonavir jiġi użat flimkien

ma’ atorvastatin, li jiġi metabolizzat kemmxejn inqas minn CYP3A. Filwaqt li l-eliminazzjoni ta’

rosuvastatin ma tiddependix minn CYP3A, kien irrapurtat li kien hemm żieda fl-esponiment ta’

rosuvastatin meta jigi amministrat flimkien ma ritonavir. Il-mekkaniżmu ta’ din l-interazzjoni

m’huwiex ċar, iżda jista jkun riżultat ta’ inibizzjoni tat-trasportatur. Għandhom jintużaw l-aktar dożi

baxxi ta’ atorvastatin jew rosuvastatin meta jiġu użati ma ritonavir biex iżidu l-effett farmakokinetiku

jew bħala agenti antiretrovirali. Il-metaboliżmu ta’ pravastatin u fluvastatin ma jiddependix minn

CYP3A, u interazzjonijiet ma ritonavir m’humiex mistennija. Jekk tkun indikata kura b’impeditur

HMG-CoA reductase, pravastatin jew fluvastatin huma rrakkomandati (ara sezzjoni 4.5).

Colchicine

Ġew irrappurtati interazzjonijiet, ma’ prodotti mediċinali oħra, li jistgħu jipperikolaw il-ħajja u oħrajn

fatali, f’pazjenti kkurati b’colchicine u inibituri qawwija ta’ CYP3A bħal ritonavir (ara sezzjonijiet 4.3

u 4.5).

Digoxin

Attenzjoni speċjali għandha tingħata meta ritonavir jingħata lil persuni li jieħdu digoxin, għaliex it-

teħid flimkien ta’ ritonavir ma’ digoxin huwa mistenni li jżid il-livelli ta’ digoxin. Il-livelli ogħla ta’

digoxin jistgħu jonqsu maż-żmien (ara sezzjoni 4.5).

F’każ ta’ pazjenti li meta jinbeda ritonavir ikunu diġà qegħdin jieħdu digoxin, id-doża ta’ digoxin

għandha titnaqqas għal nofs id-doża normali li jieħu l-pazjent, u wara li jinbdew jittieħdu ritonavir u

digoxin flimkien, il-pazjent għandu jiġi osservat aktar mill-viċin mis-soltu għal ħafna ġimgħat.

Digoxin għandu jiġi introdott aktar bil-mod mis-soltu f’każ ta’ pazjenti li meta jiġi introdott digoxin

huma jkunu diġà qegħdin jieħdu ritonavir. F’dan il-perijodu, il-livelli ta’ digoxin għandhom jiġu

monitorjati b’aktar attenzjoni mis-soltu, b’aġġustamenti fid-doża, skond il-bżonn, ibbażati fuq il-

livelli kliniċi, elettrokardjografiċi u ta’ digoxin li jinstabu.

Ethinyl estradiol

Meta ritonavir jingħata f’dożi terapewtiċi jew baxxi, għandhom jiġu kkunsidrati metodi ta’ barriera

jew metodi oħra ta’ kontraċettivi li ma fihomx ormoni, u dan peress li hemm probabilità li ritonavir

inaqqas l-effett u jbiddel il-profil ta’ telf ta’ demm mill-ġuf meta huwa jingħata ma’ kontraċettivi li

jkun fihom estradiol.

Glucocorticoids

L-użu flimkien ta’ ritonavir u fluticasone jew glucocorticoids oħra li jiġu metabolizzati minn CYP3A4

m’huwiex rakkommandat, ħlief jekk il-benefiċji potenzjali tal-kura huma akbar mir-riskju ta’ effetti

sistemiċi tal-corticosteroid, li jinkludu is-sindromu Cushing (Cushing’s Syndrome) u soppressjoni

adrenali (ara sezzjoni 4.5).

Trazodone

Attenzjoni speċjali għandħa tingħata meta ritonavir jingħata lil pazjenti li jużaw trazodone. Trazodone

huwa sustanza li fuqha taġixxi is- CYP3A4 u l-għoti ta’ ritonavir miegħu huwa mistenni li iżid il-

livelli ta’ trazodone. Reazjonijiet avversi ta’ nawseja, sturdament, pressjoni baxxa ħafna u sinkope

ġew innotati fi studji dwar l-effett ta’ mediċina fuq oħra b’doża waħda fuq voluntiera b’saħħithom (ara

sezzjoni 4.5).

Rivaroxaban

L-użu ta’ ritonavir f’pazjenti li qed jirċievu rivaroxaban mhux irrakkomandat, minħabba riskju ta’

żieda ta’ fsada (ara sezzjoni 4.5).

Riociguat

L-użu konkomitanti ta’ ritonavir mhuwiex rakkomandat minħabba ż-żieda potenzjali fl-espożizzjoni

ta’ riociguat (ara sezzjoni 4.5).

Vorapaxar

L-użu konkomitanti ta’ ritonavir mhuwiex rakkomandat minħabba ż-żieda potenzjali fl-espożizzjoni

ta’ vorapaxar (ara sezzjoni 4.5).

Bedaquiline

Inibituri qawwija ta’ CYP3A4 bħal inibituri tal-protease jistgħu jżidu l-espożizzjoni ta’ bedaquiline li

potenzjalment tista’ żżid r-riskju ta’ reazzjonijiet avversi relatati ma’ bedaquiline. Għalhekk,

kombinazzjoni ta’ bedaquiline ma’ lopinavir/ritonavir għandu jiġi evitat. Madankollu, jekk il-

benefiċċju jkun akbar mir-riskju, ko-amministrazzjoni ta’ bedaquiline ma’ ritonavir għandu jsir

b'kawtela. Monitoraġġ aktar frekwenti b’elettrokardjogramma u l-monitoraġġ ta’ transaminases huwa

rakkomandat (ara sezzjoni 4.5 u irreferi għas-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott ta’ bedaquiline).

Delamanid

L-għoti ta’ delamanid flimkien ma’ inibitur qawwi ta’ CYP3A (ritonavir) jistgħu jżidu l-espożizzjoni

għall-metabolit ta’ delamanid, li ġie assoċjat mat-titwil tal-QTc. Għalhekk, jekk l-għoti ta’ delamanid

flimkien ma’ ritonavir huwa kkunsidrat neċessarju, huwa rrakkomandat monitoraġġ ta’ ECG frekwenti

ħafna matul il-perjodu kollu tat-trattament ta’ delamanid (ara sezzjoni 4.5 u rreferi għas-Sommarju tal-

Karatteristiċi tal-Prodott ta’ delamanid).

Ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku

Il-profili ta’ interazzjonijiet ta’ impedituri protejaż tal-HIV, meta dawn jiġu mogħtija ma’ doża żgħira

ta’ ritonavir, jiddependu fuq l-impeditur protejaż speċifiku li jkun ingħata ma’ ritonavir.

Għal deskrizzjoni tal-mekkaniżmi u mekkaniżmi potenzjali li jikkontribwixxu għall-profil ta’

interazzjonijiet tal-PIs, ara sezzjoni 4.5. Jekk jogħġbok ara ukoll is-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-

Prodott għall-PI partikolari li qiegħed jiġi miżjud l-effett tiegħu.

Saquinavir

M’għandhomx jintużaw dożi ta’ ritonavir ta’ aktar minn 100 mg darbtejn kuljum. Dożi akbar ta’

ritonavir urew li huma relatati ma’ inċidenza akbar ta’ reazzjonijiet avversi . L-għotja flimkien ta’

saquinavir u ritonavir wasslu għall-reazzjonijiet severi , l-aktar kètosi dijabetika u disturbi fil-fwied,

speċjalment f’pazjenti li kienu diġà jbatu minn mard tal-fwied.

Saquinavir/ritonavir m’għandux jingħata flimkien ma’ rifampicin minħabba r-riskju ta’ tossiċità severa

fil-fwied (li timmanifesta ruħha permezz ta’ żieda fit-transaminases tal-fwied) jekk dawn it-tliet

mediċini jingħataw flimkien (ara sezzjoni 4.5).

Tipranavir

Meta tipranavir huwa mogħti ma’ 200 mg ta’ ritonavir, ġie assoċjat ma’ rapporti ta’ epatite klinika u

dikompensazzjoni epatika, inkluż xi fatalitajiet. Attenzjoni speċjali għandha tingħata lil pazjenti li

jbatu ukoll mill-infezzjoni kronika tal-epatite B jew epatite C, minħabba li dawn il-pazjenti għandhom

riskju akbar ta’ ħsara fil-fwied.

Dożi ta’ ritonavir ta’ inqas minn 200 mg darbtejn kuljum m’għandhomx jintużaw għaliex dawn jistgħu

jbiddlu il-profil tal-effikaċja tat-taħlita.

Fosamprenavir

L-għoti flimkien ta’ fosamprenavir u ritonavir f’dożi akbar minn 100 mg darba kuljum ma’ ġiex

evalwat klinikament. L-użu ta’ dożi aktar għoljin ta’ ritonavir jista’ jbiddel il-profil tas-sigurtà tat-

taħlita, u għalhekk m’huwiex rrakkomandat.

Atazanavir

L-għoti ta’ atazanavir flimkien ma’ ritonavir f’dożi akbar minn 100 mg darba kuljum ma ġiex

klinikament evalwat. L-użu ta’ dożi ta’ ritonavir akbar minn hekk jista’ jbiddel il-profil tas-sigurtà ta’

atazanavir (effetti kardijaċi, livelli għoljin ta’ bilirubin fid-demm), u għalhekk m’huwiex

rrakkomandat. Tista’ tiġi kkunsidrata żieda fid-doża ta’ ritonavir għal 200 mg darba kuljum biss f’każi

meta atazanavir flimkien ma’ ritonavir ikunu qegħdin jingħataw flimkien ma’ efavirenz. F’dan il-każ,

għandu jsir monitoraġġ kliniku mill-qrib. Għal aktar dettalji, irreferi għas-Sommarju tal-Karatteristiċi

tal-Prodott għal atazanavir

4.5

Interazzjoni ma’ prodotti mediċinali oħra u forom oħra ta’ interazzjoni

Ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala agent antiretrovirali

Ritonavir għandu affinità għolja għal diversi isoformi ta’ċitokromi P450 (CYP) u jista’ jimpedixxi l-

ossidazzjoni skond din l-ordni li ġejja: CYP3A4 > CYP2D6. L-għoti ta’ ritonavir flimkien ma’

prodotti mediċinali li huma primarjament metabolizzati minn CYP3A jista’ jirriżulta f’żieda fil-

konċentrazzjoni fil-plażma tal-prodott mediċinali l-ieħor, u dan jista’ jżid jew itawwal l-effetti

terapewtiċi u avversi tiegħu. Għal xi prodotti mediċinali partikolari (e.ż. alprazolam) l-effetti ta’

impediment ta’ ritonavir fuq CYP3A4 jistgħu jonqsu maż-żmien. Ritonavir għandu ukoll affinità

għolja għal P-glycoprotein u jista’ jimpedixxi dan it-trasportatur. L-effett li ritonavir għandu li

jimpedixxi (kemm ma’, kif ukoll mhux ma’ impedituri protejaż oħra) fuq l-attività P-gp jista’ jonqos

maż-żmien (e.ż. digoxin u fexofenadine-ara t-tabella t’hawn taħt – “L-Effetti ta’ ritonavir fuq prodotti

mediċinali li m’humiex antiretrovirali”). Ritonavir jista’ jikkawża glukuronidazzjoni u ossidazzjoni

permezz ta’ CYP1A2, CYP2C8, CYP2C9 u CYP2C19 u għalhekk iżid il-biotrasformazzjoni ta’ xi

prodotti mediċinali li huma metabolizzati minn dawn il-passaġġi, u jista’ jirriżulta fi tnaqqis tal-

esponiment sistemiku għal dawn il-prodotti mediċinali, li jista’ jnaqqas l-effett terapewtiku jew iqassar

il-perijodu tal-effett terapewtiku tagħhom.

Informazzjoni importanti fuq interazzjonijiet bejn prodotti mediċinali meta ritonavir jiġi użat biex iżid

l-effett farmakokinetiku tinsab ukoll fis-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott tal-impeditur protejaż

li jingħata ma’ ritonavir.

Prodotti Mediċinali li jaffetwaw il-livelli ta’ ritonavir

Il-livelli fis-serum ta’ ritonavir jistgħu jiġu mnaqqsa bl-użu ta’ preparazzjonijiet tal-ħxejjex li jkollhom

fihom il-fexfiex tar-raba’(Hypericum perforatum) flimkien ma’ ritonavir. Dan huwa dovut lill-

induzzjoni ta’ enzimi li jimmetabolizzaw il-prodott mediċinali permezz tal-fexfiex tar-raba’.

Preparazzjonijiet tal-ħxejjex li għandhom fihom il-fexfiex tar-raba’ m’għandhomx jintużaw flimkien

ma’ ritonavir. Jekk pazjent diġà qiegħed jieħu l-fexfiex tar-raba’, il-fexfiex tar-raba’ għandu

jitwaqqaf u jekk huwa possibbli iċċekja l-livelli virali. Il-livelli ta’ ritonavir jistgħu jiżdiedu mat-

twaqqif tal-fexfiex tar-raba’. Jista’ jkun hemm bżonn ta’ aġġustament tad-doża ta’ ritonavir. L-effett

induttiv jista’ jippersisti għal mill-inqas ġimagħtejn wara t-twaqqif tal-kura bil-fexfiex tar-raba’ (ara

sezzjoni 4.3).

Il-livelli fis-serum ta’ ritonavir jistgħu jiġu affetwati minn prodotti mediċinali speċifiċi li jingħataw

flimkien ma’ ritonavir (e.ż. delavirdine, efavirenz, phenytoin u rifampicin). Dawn l-interazzjonijiet

huma mniżżla fit-tabella t’hawn taħt dwar l-interazzjonijiet tal-mediċina.

Prodotti mediċinali li huma affetwati bl-użu ta’ ritonavir

Interazzjonijiet bejn ritonavir u impedituri protejaż, aġenti antiretrovirali minbarra impedituri protejaż

u prodotti mediċinali oħra li m’humiex antiretrovirali huma mniżżla fit-tabelli t’hawn taħt.

Interazzjonijiet tal-prodott mediċinali – Ritonavir ma’ Impedituri Protejaż

Prodotti

Mediċinali li

jittieħdu ma’

ritonavir

Doża tal-prodotti mediċinali

li jittieħdu ma’ ritonavir

(mg)

Doża ta’ NORVIR

(mg)

Il-Prodott

Mediċinali

Studjat

AUC

C

min

Amprenavir

600 q12h

100 q12h

Amprenavir

↑ 64%

↑ b’5 darbiet

Bħala riżulatat ta’ impediment minn CYP3A4, ritonavir iżid il-livelli tas-serum ta’ amprenavir.

Provi kliniċi kkonfermaw is-sigurtà u l-effikaċja ta’ 600 mg amprenavir darbtejn kuljum flimkien

ma’ 100 mg ritonavir darbtejn kuljum. Għal aktar informazzjoni, it-tobba għandhom jirreferu għas-

Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott għal amprenavir.

Atazanavir

300 q24h

100 q24h

Atazanavir

↑ 86%

↑ bi 11 -il

darba

Atazanavir

↑ b’2

(darbtejn)

↑ bi 3-7

darbiet

Bħala riżultat ta’ impediment minn CYP3A4, ritonavir iżid il-livelli tas-serum ta’ atazanavir. Provi

kliniċi kkonfermaw is-sigurtà u l-effikaċja ta’ 300 mg atazanavir darba kuljum ma’ 100 mg ritonavir

darba kuljum fuq pazjenti li għandhom esperjenza tat-trattament. Għal aktar informazzjoni, it-tobba

għandhom jirreferu għas-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott għal atazanavir.

Darunavir

600, doża waħda

100 q12h

Darunavir

↑ b’14 -il

darba

Bħala riżultat ta’ impediment minn CYP3A, ritonavir iżid il-livelli tas-serum ta’ darunavir. Biex jiġi

żgurat l-effett terapewtiku tiegħu, darunavir għandu jingħata flimkien ma’ ritonavir. Ma ġewx

studjati dożi ta’ ritonavir akbar minn 100 mg darbtejn kuljum flimkien ma’ darunavir. Għal aktar

informazzjoni, irreferi ghas-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott għal darunavir.

Fosamprenavir

700 q12h

100 q12h

Amprenavir

↑ bi 2.4 drabi

↑ bi 11 -il

darba

Bħala riżultat ta’ impediment minn CYP3A4, ritonavir iżid il-livelli tas-serum ta’ amprenavir (minn

fosamprenavir). Biex l-effett terapewtiku ta’ fosamprenavir jiġi żgurat, fosamprenavir għandu

jingħata ma’ ritonavir. Provi kliniċi kkonfermaw is-sigurtà u l-effikaċja ta’ 700 mg fosamprenavir

darbtejn kuljum ma’ 100 mg ritonavir darbtejn kuljum. Ma ġewx studjati dożi ta’ ritonavir akbar

minn 100 mg darbtejn kuljum ma’ fosamprenavir. Għal aktar informazzjoni, it-tobba għandhom

jirreferu għas-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott għal fosamprenavir.

Indinavir

800 q12h

100 q12h

Indinavir

↑ 178%

Ritonavir

↑ 72%

400 q12h

400 q12h

Indinavir

↑ b’4 darbiet

Ritonavir

Bħala riżultat ta’ impediment minn CYP3A4, ritonavir iżid il-livelli tas-serum ta’ indinavir.

Għadhom ma ġewx stabbiliti d-dożi t-tajba relatati mas-sigurtà u l-effikaċja għal din it-taħlita. B’dożi

akbar minn 100 mg darbtejn kuljum, irriżulta biss benefiċju minimu medjat minn żieda

farmakokinetika minn ritonavir. F’każi tat-teħid flimkien ta’ ritonavir (100 mg darbtejn kuljum) u

indinavir (800 mg darbtejn kuljum) għandha tiġi eżerċitata attenzjoni minħabba li r-riskju ta’ ġebla

fil-kliewi jista’ jiżdied.

Nelfinavir

1250 q12h

100 q12h

Nelfinavir

↑ 20sa39%

750, doża waħda

500 q12h

Nelfinavir

↑ 152%

Ritonavir

Bħala riżultat ta’ impediment minn CYP3A4, ritonavir iżid il-livelli tas-serum ta’ nelfinavir.

Għadhom ma ġewx stabbiliti d-dożi t-tajba relatati mas-sigurtà u l-effikaċja għal din it-taħlita. B’dożi

akbar minn 100 mg darbtejn kuljum, irriżulta biss benefiċju minimu medjat minn żieda

farmakokinetika minn ritonavir.

Saquinavir

1000 q12h

100 q12h

Saquinavir

↑ bi 15 -il

darba

↑ b’5 darbiet

Ritonavir

400 q12h

400 q112h

Saquinavir

↑ bi 17 -il

darba

Ritonavir

Bħala riżultat ta’ impediment minn CYP3A4, ritonavir iżid il-livelli tas-serum ta’ saquinavir.

Saquinavir għandu jingħata biss flimkien ma’ ritonavir. 100 mg ritonavir darbtejn kuljum flimkien

ma’ 1000 mg saquinavir darbtejn kuljum jipprovdu esponiment sistemiku fuq 24 siegħa li huwa

simili jew ikbar minn dak li jirrizulta b’1200 mg saquinavir tliet darbiet kuljum, mingħajr ritonavir.

Fi studju kliniku li sar fuq voluntiera f’saħħithom fejn kienet qiegħda tiġi investigata l-interazzjoni

ta’ 600 mg rifampicin darba kuljum u 1000 mg saquinavir flimkien ma’ 100 mg ritonavir darbtejn

kuljum, wara li kienu għaddew minn ġurnata sa 5 ġranet ta’ għoti tal-mediċini flimkien, ġiet innotata

tossiċità epatoċellulari severa b’żidied fit-transaminase sa > 20-darba mill-ogħla limitu normali.

Saquinavir/ritonavir m’għandux jingħata flimkien ma’ rifampicin minħabba r-riskju ta’ tossiċità

severa fil-fwied.

Għal aktar informazzjoni, it-tobba għandhom jirreferu għas-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott

ta’ saquinavir.

Tipranavir

500 q12h

200 q12h

Tipranavir

↑ bi 11 -il

darba

↑ b’29 darba

Ritonavir

↓ 40%

Bħala riżultat ta’ impediment minn CYP3A, ritonavir iżid il-livelli tas-serum ta’ tipranavir. Biex jiġi

żgurat l-effett terapewtiku tiegħu, tipranavir għandu jingħata ma’ doża żgħira ta’ ritonavir.

M’għandhomx jintużaw ma’ tipranavir dożi ta’ ritonavir ta’ inqas minn 200 mg darbtejn kuljum għax

dawn jistgħu jbiddlu l-effikaċja tat-taħlita. Għal aktar informazzjoni, it-tobba għandhom jirreferu

għas-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott għal tipranavir.

MD: Mhux determinat

1. Ibbażat fuq studju komparattiv li jinqeleb ma’ 1200 mg amprenavir darbtejn kuljum waħdu

2. Ibbażat fuq studju komparattiv li jinqeleb ma’ 400 mg atazanavir darba kuljum waħdu.3.

3.Ibbażat fuq studju komparattiv li jinqeleb ma’ 800 mg indanavir tlett darbiet kuljum waħdu.

4. Ibbażat fuq studju komparattiv li jinqeleb ma’ 600 mg sequinavir tlett darbiet kuljum waħdu.

Interazzjonijiet tal-prodotti mediċinali

– Ritonavir ma’ aġenti antiretrovirali minbarra impedituri

protejaż

Prodotti

Mediċinali li

jittieħdu ma’

ritonavir

Doża tal- mediċina li jittieħdu

ma’ ritonavir

(mg)

Doża ta’ NORVIR

(mg)

Il-Prodott

Mediċinali

Studjat

AUC

C

min

Didanosine

200 q12h

600 q12h 2 h wara

Didanosine

↓ 13%

Peress li huwa rrakkomandat li ritonavir jittieħed mal-ikel u didanosine għandu jittieħed fuq stonku

vojt, id-dożi jridu jkunu separati b’2.5 siegħat. Tibdil fid-dożi m’għandux ikun neċessarju.

Delavirdine

400 q8h

600 q12h

Delavirdine

Ritonavir

↑ 50%

↑ 75%

Meta bbażata fuq tqabbil ma’ informazzjoni storika, il-farmakokinetika ta’ delavirdine ma dehrux li

huma affetwati minn ritonavir. Meta jiġi użat flimkien ma’ delavirdine, għandu jiġi kkonsidrat

tnaqqis fid-doża ta’ ritonavir.

Efavirenz

600 q24h

500 q12h

Efavirenz

↑ 21%

Ritonavir

↑ 17%

Frekwenza ogħla ta’ reazzjnoijiet avversi (e.ż., sturdament, nawseja, parasteżija) u abnormalitajiet

fir-riżultati tal-laboratorju (enzimi tal-fwied għoljin) ġew innotati meta efavirenz jingħata ma’

ritonavir f’doża bħala aġent antiretrovali.

Maraviroc

100 q12h

100 q12h

Maraviroc

↑161%

↑28%

Bħala riżultat ta’ impediment minn CYP3A, ritonavir iżid il-livelli tas-serum ta’ maraviroc. Maraviroc

jista’ jingħata flimkien ma’ ritonavir biex iżid l-espożizzjoni ta’ maraviroc. Għal aktar informazzjoni,

irreferi għas-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott ta’ maraviroc.

Nevirapine

200 q12h

600 q12h

Nevirapine

Ritonavir

It-teħid flimkien ta’ ritonavir u nevirapine ma twassal għal ebda bidliet li huma klinikament relevanti,

la fil-farmakokinetika ta’ nevirapine u lanqas f’ta’ ritonavir.

Raltegravir

400 doża waħda 100q12h Raltegravir ↓ 16% ↓ 1%

Amministrazzjoni ta’ ritonavir flimkien ma’ raltegravir tirriżulta fi tnaqqis minimu fil-livelli ta’

raltegravir

Zidovudine

200 q8h

300 q6h

Zidovudine

↓ 25%

Ritonavir jista’ jikkaġuna l-glukuronidazzjoni ta’ zidovudine, li jirriżulta f’livelli ta’ zidovudine li

jkunu ftit aktar baxxi. M’għandux ikun hemm bżonn ta’ tibdil fid-doża.

MD: Mhux determinat

1. Ibbażat fuq paragun ta’ gruppi paralleli.

L-Effetti ta’ ritonovir fuq prodotti mediċinali li ma humiex antiretrovirali, u li jittieħdu miegħu

Prodotti Mediċinali li jittieħdu ma’ ritonavir

Doża tal-prodotti

mediċinali li

jittieħdu ma’

ritonavir

(mg)

Doża ta’

NORVIR

(mg)

Effett fuq il-

prodott mediċinali

li iittieħed ma’

ritonavir AUC

Effett fuq il-

prodott

mediċinali li

jittieħed ma’

ritonavir C

max

Antagonist Alpha

1

-Adrenoreceptor

Alfuzosin

It-teħid ta’ ritonavir flimkien ma’ alfuzosin x’aktarx li jirriżulta f’żieda

fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’ alfuzosin, u għalhekk huwa kontro-

indikat (ara sezzjoni 4.3).

L-Effetti ta’ ritonovir fuq prodotti mediċinali li ma humiex antiretrovirali, u li jittieħdu miegħu

Prodotti Mediċinali li jittieħdu ma’ ritonavir

Doża tal-prodotti

mediċinali li

jittieħdu ma’

ritonavir

(mg)

Doża ta’

NORVIR

(mg)

Effett fuq il-

prodott mediċinali

li iittieħed ma’

ritonavir AUC

Effett fuq il-

prodott

mediċinali li

jittieħed ma’

ritonavir C

max

Derivattivi tal-Amfetamina

Amfetamina

Ritonavir f’doża bħala aġent antiretrovirali x’aktarx li jimpedixxi CYP2D6

u għalhekk huwa mistenni li jżid il-konċentrazzjoni tal-amfetamina u d-

derivattivi tagħha. Meta dawn il-mediċini jittieħdu flimkien ma’ dożi

antiretrovirali ta’ ritonavir, hija rrakkomandata osservazzjoni b’attenzjoni

ta’ effetti terapewtiċi u avversi (ara sezzjoni 4.4).

Mediċini Anaġesiċi

Buprenorphine

Norbuprenorphine

Metabolati Glucuronide

Pethidine, piroxicam, propoxyphene

16 q24h 100 q12h ↑ 57% ↑ 77%

↑ 33% ↑ 108%

Iż-żidiet fil-livelli fil-plażma ta’ buprenorphine u l-metabolat attiv tiegħu

ma kkaġunawx tibdil farmakodinamiku li hu klinikament sinifikanti

f’popolazzjoni ta’ pazjenti li huma tolleranti għall-opioid. Għaldaqstant,

jista’ jkun li ma jkunx hemm bżonn ta’ aġġustament fid-doża ta’

buprenorphine jew ritonavir meta dawn it-tnejn ikunu dożati flimkien.

Meta ritonavir ikun użat flimkien ma’ impeditur protejaż ieħor u ma’

buprenorphine, l-SPC tal-impeditur protejaż li jingħata miegħu għandu

jkun rivedut għal informazzjoni speċifika dwar id-dożaġġ.

It-teħid ta’ ritonavir flimkien ma’ meperidine, piroxicam, propoxyphene

x’aktarx li jwassal għal żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’ pethidine,

piroxicam,

propoxyphene,

għalhekk

huwa

kontro-indikat

(ara

sezzjoni 4.3).

Fentanyl

Ritonavir f’doża biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala aġent

antiretrovirali jimpedixxi s-CYP3A4, u għalhekk huwa mistenni li jżid il-

konċentrazzjoni fil-plażma ta’ fentanyl. Meta fentanyl jittieħed flimkien

ma’ ritonavir, hija rikommandata osservazzjoni b’attenzjoni ta’ effetti

terapewtiċi u avversi (inkluż depressjoni respiratorja).

Methadone

5, doża waħda

500 q12h,

↓ 36%

↓ 38%

Minħabba l-induzzjoni tal-glukuronidazzjoni, jista’ jkun hemm bżonn ta’

żieda fid-doża ta’ methadone meta dan jittieħed flimkien ma’ ritonavir

f’doża bħala aġenti antriretrovirali jew biex iżid l-effett farmakokinetiku.

Tibdil fid-doża għandu jiġi kkonsidrat, skond ir-rispons kliniku tal-pazjent

għat-terapija ta’ methadone.

Morfina

Minħabba l-induzzjoni tal-glukuronidazzjoni li ssir meta l-morfina

tittieħed ma’ ritonavir f’doża bħala aġent antiretrovirali jew biex iżid l-

effett farmakokinetiku, il-livelli tal-morfina jistgħu jonqsu.

L-Effetti ta’ ritonovir fuq prodotti mediċinali li ma humiex antiretrovirali, u li jittieħdu miegħu

Prodotti Mediċinali li jittieħdu ma’ ritonavir

Doża tal-prodotti

mediċinali li

jittieħdu ma’

ritonavir

(mg)

Doża ta’

NORVIR

(mg)

Effett fuq il-

prodott mediċinali

li iittieħed ma’

ritonavir AUC

Effett fuq il-

prodott

mediċinali li

jittieħed ma’

ritonavir C

max

Mediċina għal kontra l-anġina

Ranolazine

Minħabba l-inibizzjoni ta’ CYP3A minn ritonavir, il-konċentrazzjonijiet

ta’ ranolazine huma mistennija li jiżdiedu. L-għoti flimkien ta’ Kaletra u

ranolazine huwa kontraindikat (ara sezzjoni 4.3).

Mediċini li jaħdmu fuq ir-rittmu tat-

tħabbit tal-qalb

Amiodarone, bepridil, dronedarone, encainide,

flecainide, propafenone, quinidine

It-teħid ta’ ritonavir flimkien ma’ amiodarone, bepridil, encainide,

flecanide, propafenone u quinidine x’aktarx li jwassal għal żieda fil-

konċentrazzjoni fil-plażma ta’ amiodarone, bepridil, dronedarone,

encainide, flecainide, propafenone u quinidine, u għalhekk huwa kontro-

indikat (ara sezzjoni 4.3).

Digoxin

0.5 doża waħda IV

300 q12h, 3 ijiem

↑ 86%

0.4 doża waħda orali

200 q12h, 13 -il jum

↑ 22%

Din l-interazzjoni tista’ tkun kkaġunata mill-modifikazzjoni ta’ effluss ta’

digoxin medjat b’P- glycoprotein minn ritonavir f’doża bħala aġent

antiretrovirali jew biex iżid l-effett farmakokinetiku. Maż-żmien, mal-

iżvilupp tal-induzzjoni, iż-zieda fil-livelli ta’ digoxin osservata f’pazjenti li

jieħdu ritonavir tista’ tonqos (ara sezzjoni 4.4).

Mediċini kontra l-Ażżma

Theophylline

3 mg/kg q8h

500 q12h

↓ 43%

↓ 32%

Minħabba l-induzzjoni ta’ CYP1A2, jista’ jkun hemm bżonn ta’ doża

akbar ta’ theophylline meta dan jittieħed flimkien ma’ ritronavir.

L-Effetti ta’ ritonovir fuq prodotti mediċinali li ma humiex antiretrovirali, u li jittieħdu miegħu

Prodotti Mediċinali li jittieħdu ma’ ritonavir

Doża tal-prodotti

mediċinali li

jittieħdu ma’

ritonavir

(mg)

Doża ta’

NORVIR

(mg)

Effett fuq il-

prodott mediċinali

li iittieħed ma’

ritonavir AUC

Effett fuq il-

prodott

mediċinali li

jittieħed ma’

ritonavir C

max

Aġenti kontra l-kanċer

Afatinib

Ceritinib

20 mg, doża

waħda

40 mg, doża

waħda

40 mg, doża

waħda

200 q12h/1h

qabel

200 q12h/ co-

amministrat

200 q12h/6h

wara

Konċentrazzjonijiet tas-serum jistgħu jiżdiedu minħabba l-inibizzjoni tal-

Proteina Reżistenti għall-Kanċer tas-Sider (BCRP) u l-inibizzjoni akuta

tal-P gp minn ritonavir. L-estent ta’ żieda fl-AUC u Cmax jiddependi mill-

ħin ta' amministrazzjoni ta’ ritonavir. Kawtela għandha tiġi eżerċitata fl-

amministrazzjoni ta’ afatinib ma’ Norvir (irreferi għall-SmPC ta’ afatinib).

Issorvelja għall-ADRs relatati ma’ afatinib.

Konċentrazzjonijiet tas-serum jistgħu jiżdiedu minħabba l-inibizzjoni ta’

CYP3A u P-gp minn ritonavir. Kawtela għandha tiġi eżerċitata fl-

amministrazzjoni ta’ ceritinib ma’ Norvir. Irreferi għall-SmPC ta’

ceritinib għal rakkomandazzjonijiet ta’ aġġustament fid-doża. Issorvelja

għall-ADRs relatati ma’ ceritinib.

Dasatinib, nilotinib, vincristine, vinblastine

Il-konċentrazzjonijiet tal-mediċina fis-serum jistgħu jiżdiedu meta dawn l-

aġenti jittieħdu flimkien ma’ ritonavir, b’konsegwenza li jkun hemm

potenzjal ta’ żieda fl-inċidenza ta’ effetti avversi.

Ibrutinib

Il-konċentrazzjonijiet ta'

ibrutinib fis-serum jistgħu jiżdiedu minħabba

inibizzjoni ta' CYP3A minn ritonavir, li jirriżulta f'riskju akbar ta'

tossiċità

inkluż riskju ta' sindromu ta'

lisi tat-tumur. L-għoti flimkien ta'

ibrutinib u

ritonavir għandu jiġi evitat. Jekk il-benefiċċju huwa meqjus li huwa akbar

mir-riskju u ritonavir għandu jintuża, tnaqqas id-doża ta 'ibrutinib għal 140

mg u tissorvelja mill-qrib il-pazjent għal tossiċità.

Venetoclax

Il-konċentrazzjonijiet tas-serum jistgħu jiżdiedu minħabba inibizzjoni ta’

CYP3A b’ritonavir, li jirriżulta f’riskju akbar ta’ sindromu ta’ lisi tat-

tumur meta tinbeda d-doża u matul il-fażi ta’ żieda fid-doża (ara sezzjoni

4.3 u irreferi għall-SmPC ta’ venetoclax).

Għal pazjenti li temmew il-fażi ta’ żieda fid-doża u li qegħdin fuq doża

stabbli kuljum ta’ venetoclax, naqqas id-doża ta’ venetoclax b’mill-inqas

75% meta użata b’inibituri b’saħħithom ta’ CYP3A (irreferi għall-SmPC

ta’ venetoclax għall-istruzzjonijiet tad-doża).

L-Effetti ta’ ritonovir fuq prodotti mediċinali li ma humiex antiretrovirali, u li jittieħdu miegħu

Prodotti Mediċinali li jittieħdu ma’ ritonavir

Doża tal-prodotti

mediċinali li

jittieħdu ma’

ritonavir

(mg)

Doża ta’

NORVIR

(mg)

Effett fuq il-

prodott mediċinali

li iittieħed ma’

ritonavir AUC

Effett fuq il-

prodott

mediċinali li

jittieħed ma’

ritonavir C

max

Mediċini kontra l-koagulazzjoni tad-

demm

Rivaroxaban

10, doża waħda 600 q12h ↑ 153% ↑ 55%

Inibizzjoni ta’ CYP3A u P-gp jwassal għal żieda fil-livelli tal-plasma u l-

effetti farmakodinamiċi ta’ rivaroxaban li jista’ jwassal għal żieda fir-

riskju ta’ fsada. Għalhekk, l-użu ta’ ritonavir f’pazjenti li qed jirċievu

rivaroxaban mhux rrakkomandat.

Vorapaxar

Konċentrazzjonijiet tas-serum jistgħu jiżdiedu minħabba l-inibizzjoni

CYP3A minn ritonavir. L-għoti flimkien ta’ vorapaxar ma’ Norvir għandu

jiġi evitat (ara sezzjoni 4.4 u rreferi għall-SmPC ta’ vorapaxar).

Warfarin

S-Warfarin

R-Warfarin

5, doża waħda

400 q12h

↑ 9%

↓ 33%

↓ 9%

Fil-waqt li l-effett farmakokinetiku innotat fuq S-warfarin meta dan

ittieħed ma’ ritonavir huwa żgħir, l-induzzjoni ta’ CYP1A2 u CYP2C9

wassal għal tnaqqis fil-livelli ta’ R-warfarin. Livelli mnaqqsa ta’ R-

warfarin jistgħu jwasslu għal tnaqqis fil-koagulazzjoni, għalhekk huwa

rrakkomandat li meta warfarin jittieħed flimkien ma’ ritonavir mogħti

f’doża bħala aġent antiretrovirali jew biex iżid l-effett farmakokinetiku,

jiġu monitorjati il-parametri ta’ kontra l-koagulazzjoni.

Mediċini għal kontra l-Konvulżjoni

Carbamazepine

Ritonavir f’doża biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala aġent

antiretrovirali jimpedixxi CYP3A4, u għalhekk huwa mistenni li jżid il-

konċentrazzjoni fil-plażma ta’ carbamazepine. Meta carbamazepine

jittieħed flimkien ma’ ritonavir, huwa rrakkomandat li jssir osservazzjoni

b’attenzjoni tal-effetti terapewtiċi u avversi.

Divalproex, lamotrigine, phenytoin

Ritonavir f’doża biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala aġent

antiretrovirali jikkaġuna l-ossidazzjoni permezz ta’ CYP2C9 u

glukuronidazzjoni, u għalhekk huwa mistenni li jnaqqas il-konċentrazzjoni

fil-plażma ta’ mediċini għal kontra l-konvulżjonijiet. Meta dawn il-

mediċini jingħataw flimkien ma’ ritonavir, huwa rrakkomandat li ssir

osservazzjoni b’attenzjoni tal-livelli tas-serum jew tal-effetti terapewtiċi.

Phenytoin jista’ jnaqqas il-livelli tas-serum ta’ ritonavir.

Mediċini għal kontra d-Dipressjoni

Amitriptyline, fluoxetine, imipramine,

nortriptyline, paroxetine, sertraline

X’aktarx li ritonavir f’doża bħala aġent antiretrovirali jimpedixxi CYP2D6

u għalhekk huwa mistenni li jżid il-konċentrazzjoni ta’ imipramine,

amitriptyline, nortriptyline, fluoxetine, paroxetine jew sertraline. Meta

dawn il-mediċini jingħataw flimkien ma’ dożi antiretrovirali ta’ ritonavir,

huwa rrakkomandat li ssir osservazzjoni b’attenzjoni tal-effetti terapewtiċi

u avversi (ara sezzjoni 4.4).

L-Effetti ta’ ritonovir fuq prodotti mediċinali li ma humiex antiretrovirali, u li jittieħdu miegħu

Prodotti Mediċinali li jittieħdu ma’ ritonavir

Doża tal-prodotti

mediċinali li

jittieħdu ma’

ritonavir

(mg)

Doża ta’

NORVIR

(mg)

Effett fuq il-

prodott mediċinali

li iittieħed ma’

ritonavir AUC

Effett fuq il-

prodott

mediċinali li

jittieħed ma’

ritonavir C

max

Desipramine

100 doża waħda orali

500 q12h

↑ 145%

↑ 22%

L-AUC u

tal-metabolat 2-hydroxy ġew imnaqqsa b’ 15 u 67%,

rispettivament. Huwa rrakkomandat tnaqqis fid-doża ta’ desipramine meta

dan jittieħed ma’ ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali.

Trazodone

50, doża waħda

200 q12h

↑ bi 2.4 drabi

↑ 34%

Meta trazodone ittieħed ma’ ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali jew

biex iżid l-effett farmakokinetiku, ġiet osservata żieda fl-inċidenza ta’

reazzjonijiet avversi relatati ma’ trazodone. Jekk trazodone jingħata

flimkien ma’ ritonavir, it-taħlita għandha tintuża b’attenzjoni, b’trazodone

jinbeda bl-inqas doża, u għandha ssir ukoll osservazzjoni tar-rispons

kliniku u tat-tolleranza.

Mediċini għal kontra l-gotta

Colchicine

Meta amministrat flimkien ma’ ritonavir, il-konċentrazzjonijiet ta’

colchicine huma mistennija li jiżdiedu.

Ġew irrappurtati interazzjonijiet ma prodotti mediċinali oħra, li jistgħu

jipperikolaw il-ħajja u oħrajn fatali, f'pazjenti kkurati b’colchicine u

ritonavir (inibizzjoni ta’ CYP3A u P-gp) f’pazjenti b’indeboliment renali u

/ jew epatiku (ara sezzjonijiet 4.3 u 4.4). Irreferi wkoll għall-informazzjoni

ta’ preskrizzjoni ta’ colchicine.

Mediċini għal kontra l-istamina

Astemizole, terfenadine

It-teħid ta’ ritonavir flimkien ma’ astemizole u terfenadine

x’aktarx iwassal għal żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’ astemizole u

terfenadine, u għalhekk huwa kontro-indikat (ara sezzjoni 4.3).

Fexofenadine

Meta dożat bħala aġent antiretrovirali jew biex iżid l-effett

farmakokinetiku, ritonavir jista jbiddel l-effluss medjat b’ P-glycoprotein

ta’ fexofenadine, u maż-żmien, mal-iżvilupp tal-induzzjoni, il-livelli

miżjuda ta’ fexofenadine jistgħu jonqsu.

Loratadine

Ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala aġent

antiretrovirali jimpedixxi s-CYP3A u għalhekk huwa mistenni li jżid il-

konċentrazzjoni fil-plażma ta’ loratadine. Meta loratidine jingħata flimkien

ma’ ritonavir, hija rrakkomandata li ssir b’attenzjoni osservazzjoni tal-

effetti terapewtiċi u l-effetti avversi.

Mediċini għal kontra il-mikrobi

Fusidic Acid

L-użu ta’ fusidic acid flimkien ma’ ritonavir x’aktarx iwassal għal żieda

fil-konċentrazzjoni fil-plażma kemm ta’ fusidic acid kif ukoll ta’ ritonavir,

u għalhekk huwa kontro-indikat (ara sezzjoni 4.3).

Rifabutin

Metabolat 25-O-desacetyl rifabutin

150 kuljum

500 q12h,

↑b’ 4 darbiet

↑ bi 38 darba

↑ bi 2.5 drabi

↑ b’16 -il darba

L-Effetti ta’ ritonovir fuq prodotti mediċinali li ma humiex antiretrovirali, u li jittieħdu miegħu

Prodotti Mediċinali li jittieħdu ma’ ritonavir

Doża tal-prodotti

mediċinali li

jittieħdu ma’

ritonavir

(mg)

Doża ta’

NORVIR

(mg)

Effett fuq il-

prodott mediċinali

li iittieħed ma’

ritonavir AUC

Effett fuq il-

prodott

mediċinali li

jittieħed ma’

ritonavir C

max

Rifampicin

Minħabba ż-żieda kbira fl-AUC ta’ rifabutin, l-użu flimkien ta’ rifabutin

ma’ ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali huwa kontro-indikat (ara

sezzjoni 4.3). Jista’ jiġi indikat li d-doża ta’ rifabutin tiġi mnaqqsa għal

150 mg 3 darbiet fil-ġimgħa f’każ ta’ ċerti PIs meta jiġu użati flimkien ma’

ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku. Is-Sommarju tal-

Karatteristiċi tal-Prodott tal-impeditur protejaż li jkun qiegħed jittieħed

għandha tiġi kkonsultata. Għandha tingħata konsiderazzjoni lil gwida

uffiċjali għat-trattament adegwat tat-tuberkulosi f’ pazjenti infettati bl-

HIV.

Għalkemm rifampicin jista’ jġiegħel il-metaboliżmu ta’ ritonavir,

informazzjoni limitata tindika, li meta dożi għolja ta’ ritonavir (600 mg

darbtejn kuljum) jingħataw flimkien ma’ rifampicin, l-effett addizzjonali li

jġiegħel rifampicin (meta mqabbel ma’ dak ta’ ritonavir innifsu) huwa

żgħir u jista’ jkun li ma jħallix effett li huwa klinikament sinifikanti fuq il-

livelli ta’ ritonavir f’każ ta’ terapija fejn jingħataw dożi għoljin ta’

ritonavir. L-effett ta’ ritonavir fuq rifampicin m’huwiex magħruf.

Voriconazole

200 q12h

400 q12h

↓ 82%

↓ 66%

200 q12h

100 q12h

↓ 39%

↓ 24%

L-użu ta’ ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali flimkien ma’

voriconazole huwa kontro-indikat minħabba tnaqqis fil-konċentrazzjoni

ta’ voriconazole (ara sezzjoni 4.3). L-użu ta’ voriconazole flimkien ma’

ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku għandu jiġi evitat, ħlief

jekk l-istima tal-benefiċju/riskju tal-pazjent tiġġustifika l-użu ta’

voriconazole.

Atovaquone

Ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala aġent

antiretrovirali jikkaġuna glukuronidazzjoni, u għalhekk hu mistenni li

jnaqqas il-konċentrazzjoni fil-plażma ta’ atovaquone. Meta atovaquone jiġi

mogħti flimkien ma’ ritonavir, huwa rrakkomandat li ssir osservazzjoni

b’attenzjoni tal-livelli fis-serum jew tal-effetti terapewtiċi.

Bedaquiline

Studju ta’ interazzjoni ma’ ritonavir biss mhuwiex disponibli. Fi studju ta’

interazzjoni b’doża waħda ta’ bedaquiline u doża multipli ta’

lopinavir/ritonavir, l-AUC ta’ bedaquiline żdiedet bi 22%. Din iż-żieda

hija probabli minħabba ritonavir u effett aktar evidenti jista’ jiġi osservat

waqt ko-amministrazzjoni prolongata. Minħabba r-riskju ta’ reazzjonijiet

avversi relatati ma’ bedaquiline, ko-amministrazzjoni għandha tiġi evitata.

Jekk il-benefiċċju huwa akbar mir-riskju, ko-amministrazzjoni ta’

bedaquiline ma’ ritonavir għandha ssir b’kawtela. Monitoraġġ aktar

frekwenti b’elettrokardjogramma u l-monitoraġġ ta’ transaminases huwa

rrakkomandat (ara sezzjoni 4.4 u rreferi għas-Sommarju tal-Karatteristiċi

tal-Prodott ta’ bedaquiline).

L-Effetti ta’ ritonovir fuq prodotti mediċinali li ma humiex antiretrovirali, u li jittieħdu miegħu

Prodotti Mediċinali li jittieħdu ma’ ritonavir

Doża tal-prodotti

mediċinali li

jittieħdu ma’

ritonavir

(mg)

Doża ta’

NORVIR

(mg)

Effett fuq il-

prodott mediċinali

li iittieħed ma’

ritonavir AUC

Effett fuq il-

prodott

mediċinali li

jittieħed ma’

ritonavir C

max

Clarithromycin

Metabolat 14-OH clarithromycin

500 q12h,

200 q8h

↑ 77%

↓ 100%

↑ 31%

↓ 99%

Minħabba t-tieqa terapewtika kbira li għandu clarithromycin m’hemm

bżonn l-ebda tnaqqis fid-doża f’pazjenti li għandhom funzjoni renali

normali. Dożi ta’ Clarithromycin akbar minn 1 g kull ġurnata

m’għandhomx jingħataw flimkien ma’ ritonavir dożat bħala aġent

antiretrovirali jew biex iżid l-effett farmakokinetiku. Għal pazjenti li jbatu

minn indeboliment renali għandu jiġi kkunsidrat tnaqqis fid-doża ta’

clarithromycin: għal pazjenti li għandhom tneħħija tal-krejatina ta’ minn

30 sa 60 ml/min id-doża għandha tiġi mnaqqsa b’50%, għal pazjenti li

għandhom tneħħija tal-krejatina ta’ inqas minn 30 ml/min id-doża għandha

tiġi mnaqqsa b’ 75%.

Delamanid

Studju ta’ interazzjoni ma’ ritonavir biss mhuwiex disponibli. Fi studju ta’

interazzjoni tal-mediċina fuq voluntier b'saħħtu, b’100mg delamanid

100mg darbtejn kuljum u lopinavir/ritonavir 400/100 mg darbtejn kuljum

għal 14 -il ġurnata, l-espożizzjoni tal-metabolit ta’delamanid DM-6705

kien 30% miżjud. Minħabba r-riskju ta’ titwil tal-QTc assoċjati ma’ DM

6705, jekk l-ko-amministrazzjoni ta’ delamanid ma’ ritonavir hija

kkunsidrata neċessarja, huwa rrakkomandat monitoraġġ frekwenti ħafna

ta’ ECG matul il-perjodu kollu tat-trattament ta’ delamanid (ara sezzjoni

4.4 u rreferi għas-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott ta’ delamanid.

Erythromycin, itraconazole

Ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala aġent

antiretrovirali jimpedixxi s-CYP3A4, u għalhekk huwa mistenni li jżid il-

konċentrazzjoni fil-plażma ta’ erythromycin u itraconazole. Meta

erythromycin jew itraconazole jiġu użati flimkien ma’ ritonavir, huwa

rrakkomandat li ssir osservazzjoni b’attenzjoni tal-effetti terapewtiċi u tal-

effetti avversi.

Ketoconazole

200 kuljum

500 q12h

↑ bi 3.4 drabi

↑ 55%

Ritonavir jimpedixxi l-metaboliżmu medjat b’ CYP3A ta’ ketoconazole.

Minħabba żieda fl-inċidenza ta’ reazzjonijiet avversi gastrointestinali u

epatiċi, għandu jiġi kkunsidrat tnaqqis fid-doża ta’ ketoconazole meta dan

jingħata flimkien ma’ ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali jew biex

iżid l-effett farmakokinetiku.

Sulfamethoxazole/Trimethoprim

800/160, doża

waħda

500 q12h

↓ 20% / ↑ 20%

M’għandux għalfejn ikun hemm bżonn ta’ tibdil fid-doża ta’

sulfamethoxazole/trimethoprim meta dan jingħata fl-istess żmien li tkun

qiegħda tingħata t-terapija b’ritonavir.

L-Effetti ta’ ritonovir fuq prodotti mediċinali li ma humiex antiretrovirali, u li jittieħdu miegħu

Prodotti Mediċinali li jittieħdu ma’ ritonavir

Doża tal-prodotti

mediċinali li

jittieħdu ma’

ritonavir

(mg)

Doża ta’

NORVIR

(mg)

Effett fuq il-

prodott mediċinali

li iittieħed ma’

ritonavir AUC

Effett fuq il-

prodott

mediċinali li

jittieħed ma’

ritonavir C

max

Mediċini Anti-Psikotiċi/ Newrolettiċi

Clozapine, pimozide

L-għoti flimkien ma’ ritonavir x’aktarx iwassal għal żieda fil-

konċentrazzjoni fil-plażma ta’ clozapine jew pimozide, u għalhekk huwa

kontro-indikat (ara sezzjoni 4.3).

Haloperidol, risperidone, thioridazine

Lurasidone

Quetiapine

Ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali x’aktarx li jimpedixxi s-

CYP2D6 u għalhekk huwa mistenni li jżid il-konċentrazzjoni ta’

haloperidol, risperidone u thioridazine. Meta dawn il-mediċini jingħataw

flimkien ma’ ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali, huwa

rrakkomandat li ssir osservazzjoni b’attenzjoni tal-effetti terapewtiċi u

effetti avversi.

Minħabba l-inibizzjoni ta’ CYP3A minn ritonavir, il-konċentrazzjonijiet

ta’ lurasidone huma mistennija li jiżdiedu. L-għoti flimkien ma’

lurasidone huwa kontraindikat (ara sezzjoni 4.3).

Il-konċentrazzjonijiet ta’ quetiapine huma mistennija li jiżdiedu minħabba

li ritonavir jinibixxi CYP3A. Amministrazzjoni ta’ Norvir flimkien ma’

quetiapine huwa kontra-indikat għax jista’ jżid it-tossiċità relatat ma’

quetiapine ( ara sezzjoni 4.3).

β2-agonist (iħalli effett fit-tul)

Salmeterol

Ritonavir jimpedixxi s-CYP3A4 u għalhekk hi mistennija żieda qawwija

fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’ salmeterol. Għaldaqstant, l-għoti ta’

salmeterol flimkien ma’ mediċini oħra m’huwiex irrakkommandat.

Mediċini li jinblukkaw ir-riċetturi tal-

kanali tal kalċju

Amlodipine, diltiazem, nifedipine

Ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala aġent

antiretrovirali jimpedixxi s- CYP3A4, u għalhekk huwa mistenni li jżid il-

konċentrazzjoni fil-plażma tal-mediċini li jimblukkaw ir-riċetturi tal-kanali

tal-kalċju. Meta dawn il-mediċini jingħataw flimkien ma’ ritonavir dożat

bħala aġent antiretrovirali, huwa rrakkomandat li ssir osservazzjoni

b’attenzjoni tal-effetti terapewtiċi u tal-effetti avversi. (ara sezzjoni 4.3).

L-Effetti ta’ ritonovir fuq prodotti mediċinali li ma humiex antiretrovirali, u li jittieħdu miegħu

Prodotti Mediċinali li jittieħdu ma’ ritonavir

Doża tal-prodotti

mediċinali li

jittieħdu ma’

ritonavir

(mg)

Doża ta’

NORVIR

(mg)

Effett fuq il-

prodott mediċinali

li iittieħed ma’

ritonavir AUC

Effett fuq il-

prodott

mediċinali li

jittieħed ma’

ritonavir C

max

Mediċini li jinblukkaw endothelin

Bosentan

Amministrazzjoni ta’ bosentan flimkien ma’ ritonavir jista’ jżid il-

konċentrazzjonijiet massimi (Cmax)ta’ bosentan fl-istat fiss u l-erja ta’ taħt

il-kurva (AUC).

Riociguat

Konċentrazzjonijiet tas-serum jistgħu jiżdiedu minħabba l-inibizzjoni ta’

CYP3A u l-inibizzjoni ta’ P-gp minn ritonavir. L-għoti flimkien ta’

riociguat ma’ Norvir m'huwiex irrakkomandat (ara sezzjoni 4.4 u irreferi

għal SmPC ta’ riociguat)

Derivattivi tal-Ergotina

Dihydroergotamine, ergonovine, ergotamine,

methylergonovine

L-għotja ta’ ritonavir flimkien ma’ dihydroergotamine, ergonovine,

ergotamine, methylergonovine aktarx li twassal għal żieda fil-

konċentrazzjoni fil-plażma tad-derivattivi tal-ergotina, u għalhekk hija

kontra-indikata (ara sezzjoni 4.3).

Mediċini li jaħdmu fuq il-passaġġ ta’

fluwidi fis-sistema gastrointestinali

Cisapride

L-għotja ta’ ritonavir flimkien ma’ Cisapride aktarx li twassal għal żieda

fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’ cisapride, u għalhekk hija kontra-

indikata (ara sezzjoni 4.3).

Impeditur tal-protejaż ta’ HCV

Simeprevir

200 qd 100 q12h ↑bi 7.2 drabi ↑ bi 4.7 drabi

Bħala riżultat ta’ impediment minn CYP3A4, Ritonavir iżid il-

konċentrazzjonijiet fil-plażma ta’ simeprevir. Mhux rakkomandat li

jingħata ritonavir flimkien ma’ simeprevir.

Impedituri HMG Co-A Reductase

Atorvastatin, Fluvastatin, Lovastatin, Pravstatin,

Rosuvastatin, Simvastatin

L-impedituri HMG-CoA reductase li huma dipendenti ħafna fuq il-

metaboliżmu b’ CYP3A, bħal lovastatin u simvastatin huma mistennija li

jkollhom żieda sostanzjali fil-konċentrazzjoni fil-plażma meta dawn

jingħataw flimkien ma’ ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali jew biex

iżid l-effett farmakokinetiku. Peressi li żieda fil-konċentrazzjoni ta’

lovastatin u simvastatin tista’ tippredisponi lill-pazjenti għall-mijopatija, li

jinkludi rabdomijoli, l-għotja ta’ dawn il-prodotti mediċinali flimkien ma’

ritonavir hija kontro-indikata (ara sezzjoni 4.3). Atorvastatin huwa inqas

dipendenti fuq is-CYP3A għall-metaboliżmu. Filwaqt li l-eliminazzjoni ta’

rosuvastatin ma tiddependix minn CYP3A, kien irrapurtat li kien hemm

żieda fl-esponiment ta’ rosuvastatin meta jigi amministrat flimkien ma

ritonavir. Il-mekkaniżmu ta’ din l-interazzjoni m’huwiex ċar, iżda jista

jkun riżultat ta’ inibizzjoni tat-trasportatur. Meta użat ma’ ritonavir dożat

biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala aġent antiretrovirali,

għandhom jingħataw l-inqas dożi possibbli ta’ atorvastatin jew

rosuvastatin. Il-metaboliżmu ta’ pravastatin u fluvastatin ma jiddependix

fuq CYP3A, u m’humiex mistennija interazzjonijiet ma’ ritonavir.

Pravastatin jew fluvastatin huwa rrakkomandat f’każ li jkun indikat

trattament b’impeditur HMG-CoA reductase.

L-Effetti ta’ ritonovir fuq prodotti mediċinali li ma humiex antiretrovirali, u li jittieħdu miegħu

Prodotti Mediċinali li jittieħdu ma’ ritonavir

Doża tal-prodotti

mediċinali li

jittieħdu ma’

ritonavir

(mg)

Doża ta’

NORVIR

(mg)

Effett fuq il-

prodott mediċinali

li iittieħed ma’

ritonavir AUC

Effett fuq il-

prodott

mediċinali li

jittieħed ma’

ritonavir C

max

Kontraċettivi li fihom l-ormoni

Ethinyl estradiol

50 µg doża waħda

500 q12h

↓ 40%

↓ 32%

Minħabba tnaqqis fil-konċentrazzjoni ta’ ethinyl estradiol, għandhom jiġu

kkunsidrati metodi ta’ barriera jew metodi oħra ta’ kontraċezzjoni li ma

fihomx ormoni meta dawn ikunu qegħdin jiġu użati flimkien ma’ ritonavir

dożat bħala aġent antiretrovirali jew biex iżid l-effett farmakokinetiku.

X’aktarx li ritonavir ibiddel il-profil ta’ telf ta’ demm mill-ġuf u jnaqqas

l-effettività ta’ kontraċettivi li jkun fihom estradiol (ara sezzjoni 4.4).

Mediċini Immuno-Suppressanti

Cyclosporine, tacrolimus, everolimus

Ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala aġent

antiretrovirali jimpedixxi CYP3A4 u għalhekk huwa mistenni li jżid il-

konċentrazzjoni fil-plażma ta’ cyclosporine, tacrolimus jew everolimus.

Meta dawn il-mediċini jingħataw flimkien ma’ ritonavir, huwa

rrakkomandat li ssir osservazzjoni b’attenzjoni tal-effetti terapewtiċi u tal-

effetti avversi.

Impedituri Phosphodiesterase (PDE5)

Avanafil

50, doża waħda 600 q12h ↑ b’13 –il darba ↑ b’2.4 darbiet

L-użu flimkien ta’ avanafil ma’ ritonavir huwa kontra-indikat (ara sezzjoni

4.3).

Sildenafil

100,doża waħda

500 q12h

↑ b’11 -il darba

↑ b’4 darbiet

L-użu ta’ sildenafil għall-kura tad-disfunzjoni erettili flimkien ma’

ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali jew biex iżid l-effett

farmakokinetiku għandu jsir b’attenzjoni, u fl-ebda każ m’għandhom id-

dożi ta’ sildenafil jeċċedu 25 mg fi 48 siegħa (ara ukoll sezzjoni 4.4). L-

użu flimkien ta’ sildenafil ma’ ritonavir huwa kontro-indikat f’pazjenti li

jbatu minn pressjoni għolja fl-arterji pulmonari (ara sezzjoni 4.3).

Tadalafil

20, doża waħda

200 q12h

↑ 124%

L-użu flimkien ta’ tadalafil ma’ ritonavir għat-trattament tal-problema tal-

erezzjoni tal-pene dożat bħala aġent antiretrovirali jew biex iżid l-effett

farmakokinetiku għandu jsir b’attenzjoni u b’dożi mnaqqsa ta’ mhux aktar

minn 10 mg tadalafil kull 72 siegħa, u għandu jkun hemm aktar

osservazzjoni għal reazzjonijiet avversi (ara sezzjoni 4.4).

Meta tadalafil jintuża flimkien ma’ ritonavir f’pazjenti bi pressjoni għolja

arterjali tal-pulmun, irreferi għas-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott

ta’ tadalafil.

Vardenafil

5, doża waħda

600 q12h

↑ b’49 darba

↑ bi 13 -il darba

L-użu flimkien ta’ vardenafil ma’ ritonavir huwa kontra-indikat (ara

sezzjoni 4.3).

L-Effetti ta’ ritonovir fuq prodotti mediċinali li ma humiex antiretrovirali, u li jittieħdu miegħu

Prodotti Mediċinali li jittieħdu ma’ ritonavir

Doża tal-prodotti

mediċinali li

jittieħdu ma’

ritonavir

(mg)

Doża ta’

NORVIR

(mg)

Effett fuq il-

prodott mediċinali

li iittieħed ma’

ritonavir AUC

Effett fuq il-

prodott

mediċinali li

jittieħed ma’

ritonavir C

max

Mediċina Sedattiva/ Ipnotika

Clorazepate, diazepam, estazolam,

flurazepam, midazolam mittieħed mill-ħalq u

parenterali

L-għoti ta’ ritonavir ma’ clorazepate, diazepam, estazolam, flurazepam,

midazolam u triazolam x’aktarx li jwassal għal żieda fil-konċentrazzjoni

fil-plażma ta’ clorazepate, diazepam, estazolam u flurazepam u għalhekk

huwa kontro-indikat (ara sezzjoni 4.3). Midazolam huwa fil-biċċa l-kbira

tiegħu metabolizzat b’CYP3A4. L-għoti tiegħu flimkien ma’ Norvir jista’

jikkaġuna żieda kbira fil-konċentrazzjoni ta’ dan il-benzodiazepine. Ma

sar l-ebda studju dwar l-effett ta’ prodott mediċinali fuq ieħor fir-rigward

tat-teħid flimkien ta’ Norvir ma’ benzodiazepines. Skond informazzjoni

dwar impedituri CYP3A4 oħra, il-konċentrazzjoni fil-plażma ta’

midazolam hija mistennija li tkun ogħla b’mod sinifikanti meta midazolam

jingħata mill-ħalq. Għalhekk, Norvir m’għandux jingħata ma’ midazolam

mittieħed mill-ħalq (ara sezzjoni 4.3), u wieħed għandu joqgħod attent

meta jkun hemm it-teħid flimkien ta’ Norvir u midazolam parenterali.

Informazzjoni li ħarġet mill-użu ta’ midazolam perenterali flimkien ma’

impedituri protejażi oħra tissuġġerixxi żieda fil-livelli fil-plażma ta’

midazolam li tista’ tkun possibilment 3-4 darbiet aktar. Jekk Norvir

jingħata flimkien ma’ midazolam parenterali, dan għandu jseħħ f’post għal

kura intensiva (ICU) jew post simili fejn ikunu jsiru osservazzjoni klinikali

mill-qrib u treġija medika adegwata f’każ li jkun hemm deppressjoni

respiratorja u/jew sedazzjoni twila aktar milli sippost. Għandu jiġi

kkunsirat aġġustament fid-doża ta’ midazolam, speċjalment jekk tkun

ingħatat aktar minn doża waħda ta’ midazolam.

Triazolam

0.125 doża waħda

200, 4 dożi

↑ >20 darba

↑ 87%

L-għoti ta’ ritonavir ma’ triazolam x’aktarx li jwassal għal żieda fil-

konċentrazzjoni fil-plażma ta’ triazolam, u għalhekk huwa kontro-indikat

(ara sezzjoni 4.3).

Pethidine

Metabolat Norpethidine

50 doża waħda orali

500 q12h

↓ 62%

↑ 47%

↓ 59%

↑ 87%

L-użu ta’ pethidine u ritonavir huwa kontro-indikat minħabba ż-żieda fil-

konċentrazzjoni tal-metabolit norpethidine, li għandu attività analġesika,

kif ukoll attività stimulanti fuq is-sistema nervuża (CNS). Konċentrazzjoni

għolja ta’ norpethidine tista’ żżid ir-riskju tal-effetti tas-CNS (e.ż. attakki

tal-epilessija), ara sezzjoni 4.3.

Alprazolam

1, doża waħda

200 q12h, 2

(jumejn)

↑b’2.5 drabi

500 q12h,10

ijiem

↓ 12%

↓ 16%

L-Effetti ta’ ritonovir fuq prodotti mediċinali li ma humiex antiretrovirali, u li jittieħdu miegħu

Prodotti Mediċinali li jittieħdu ma’ ritonavir

Doża tal-prodotti

mediċinali li

jittieħdu ma’

ritonavir

(mg)

Doża ta’

NORVIR

(mg)

Effett fuq il-

prodott mediċinali

li iittieħed ma’

ritonavir AUC

Effett fuq il-

prodott

mediċinali li

jittieħed ma’

ritonavir C

max

Il-metaboliżmu ta’ alprazolam ġie imwaqqaf meta ritonavir ġie introdott.

Wara l-użu ta’ ritonavir għal 10 ijiem, ma ġie osservat l-ebda effett ta’

impediment ta’ ritonavir. Hemm bżonn li wieħed juża kawtela fl-ewwel

diversi ġranet meta alprazolam jiġi mogħti flimkien ma’ ritonavir dożat

bħala aġent antiretrovirali jew biex iżid l-effett farmakokinetiku, qabel ma

jibda l-induzzjoni biex jiġi metabolizzat alprazolam.

Buspirone

Ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala aġent

antiretrovirali jimpedixxi CYP3A, u għalhekk huwa mistenni li jżid il-

konċentrazxzjonijiet fil-plażma ta’ buspirone. Meta buspirone jingħata

flimkien ma’ ritonavir, huwa rrakkomandat li ssir osservazzjoni

b’attenzjoni tal-effetti terapewtiċi u tal-effetti avversi.

Mediċini li jraqqdu

Zolpidem

200, 4 dożi

↑ 28%

↑ 22%

Jekk issir osservazzjoni b’attenzjoni għall-effetti sedattivi eċċessivi,

zolpidem u ritonavir jistgħu jingħataw flimkien.

Waqfien mit-tipjip

Bupropion

100 q12h

↓ 22%

↓ 21%

600 q12h

↓ 66%

↓ 62%

Bupropion huwa primarjament metabolizzat b’ CYP2B6. Huwa mistenni li

l-livelli ta’ bupropion jonqsu meta bupropion jingħata flimkien ma dożi

repetuti ta’ ritonavir. Dawn l-effetti huma meqjusa li jirrapreżentaw

induzzjoni tal-metaboliżmu ta’ bupropion. Mandankollu, peress li ritonavir

wera li jinibixxi CYP2B6 in vitro, id-doza rakkomandata ta’ bupropion ma

għandekiex tiġi skorruta. Meta tqabbel ma l-amministrazzjoni ta’ ritonavir

għal-żmien twil, ma kien hemm l-ebda interazzjoni sinjifikanti ma

bupropion wara li ġew amministrati dożi baxxi ta’ ritonavir f’perjodu qasir

(200 mg darbtejn kuljum għal jumejn). Dan juri li t-tnaqqis fil-

koncetrazzjonijiet ta’ bupropion jista’ jidher diversi ġranet wara li jibda

jinghata ritonavir miegħu.

Sterojdi

Miġbud mill-imnifsejn, injettabbli jew applikat

fl-imnieħer fluticasone propionate, budesonide,

triamcinolone

Effetti tal-corticosteroids sistematiċi inkluż is-sindromu Cushing u

soppressjoni adrenali (fl-istudju t’hawn fuq ġie nnotat li l-livelli tal-

cortisol fil-plażma naqsu 86%) ġew rapportati f’pazjenti li jieħdu ritonavir

u li jiġbdu f’imnifsejhom jew idaħħlu fl-imnieħer fluticasone propionate;

jistgħu jirriżultaw effetti simili b’corticosteroids oħra metabolizzati b’

CYP3A e.ż.,budesonide u triamcinolone. Għalhekk, l-għoti flimkien ta’

ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali jew biex iżid l-effett

farmakokinetiku u dawn il-glucocorticoids, m’huwiex irrakkomandat, ħlief

L-Effetti ta’ ritonovir fuq prodotti mediċinali li ma humiex antiretrovirali, u li jittieħdu miegħu

Prodotti Mediċinali li jittieħdu ma’ ritonavir

Doża tal-prodotti

mediċinali li

jittieħdu ma’

ritonavir

(mg)

Doża ta’

NORVIR

(mg)

Effett fuq il-

prodott mediċinali

li iittieħed ma’

ritonavir AUC

Effett fuq il-

prodott

mediċinali li

jittieħed ma’

ritonavir C

max

jekk il-benefiċju potenzjali li jista’ jkollu t-trattament ikun jiżboq ir-riskju

tal-effetti tal-corticosteroids sistematiċi (ara sezzjoni 4.4). Għandu jiġi

kkunsidrat tnaqqis fid-doża tal-glucocorticoid u ssir osservazzjoni mill-

qrib tal-effetti lokali u sistematiċi, jew jingħata glucocorticoid ieħor

minflok, li m’huwiex sustanza li fuqa taħdem is-CYP3A4 (e.ż.,

beclomethasone).Barra minn hekk, f’każ li jitwaqqfu l-glucocorticoids,

għandu jkun hemm tnaqqis progressiv tad-doża fuq tul ta’ żmien.

Dexamethasone

Ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala aġent

antiretrovirali jimpedixxi CYP3A, u għalhekk huwa mistenni li jżid il-

konċentrazzjoni fil-plażma ta’ dexamethasone. Meta dexamethasone

jingħata flimkien ma’ ritonavir, huwa rrakkomandat li ssir osservazzjoni

b’attenzjoni tal-effetti terapewtiċi u tal-effetti avversi.

Prednisolone

200 q12h

↑ 28%

↑ 9%

Meta prednisolone jingħata flimkien ma’ ritonavir, huwa rrakkomandat li

ssir osservazzjoni b’attenzjoni tal-effetti terapewtiċi u tal-effetti avversi. L-

AUC tal-metabolit prednisolone żdied b’37 u 28% wara 4 u 14 -il ġurnata

b’ritonavir, rispettivament.

Terapija ta' sostituzzjoni ta' ormon

tat-tirojde

Levothyroxine

Ġew irrappurtati każijiet ta'

wara t-tqegħid fis-suq li jindikaw interazzjoni

potenzjali bejn il-prodotti li fihom ritonavir u levothyroxine. L-ormon li

jistimula t-tirojde (TSH) għandu jiġi mmonitorjat f'pazjenti kkurati

b'levothyroxine mill-inqas l-ewwel xahar wara li jibda u / jew itemm il-

kura b'ritonavir.

MD: Mhux determinat



Ibbażat fuq paragun ta’ gruppi paralleli.



Sulfamethoxazole ingħata ma’ trimethoprim.

Effetti kardijaċi u newroloġiċi ġew irrapportati meta ritonavir ingħata flimkien ma’ disopyramide,

mexiletine jew nefazodone. Il-possibilità ta’ interazzjoni mal-prodott mediċinali ma’ tistax tiġi

eskluża.

Mal-interazzjonijiet imniżżla hawn fuq, peress li ritonavir jeħel ħafna mal-proteini tad-demm, għandu

jiġi kkunsidrat il-fatt li jista’ jkun hemm żieda fl-effetti terapewtiċi u tossiċi riżultanti mit-tqanqil minn

mal-proteini tad-demm ta’ prodotti mediċinali li jkunu ingħataw flimkien ma’ ritonavir.

Ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku

Informazzjoni importanti dwar interazzjonijiet ma prodotti mediċinali meta ritonavir jintuża biex iżid

l-effett farmakokinetiku tinsab ukoll fis-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott tal-impeditur protejaż

li jkun ingħata ma’ ritonavir.

Impedituri tal-pompa tal-proton u antagonisti ta’ riċetturi tal-H

2

L-impedituri tal-pompa tal-proton u antagonisti ta’ riċetturi tal-H

(e.ż. omeprazole jew ranitidine)

jistgħu jnaqqsu l-konċentrazzjonijiet għall-impedituri protejaż meta jingħataw flimkien. Għal

informazzjoni speċifika dwar l-impatt tal-għoti flimkien ta’ aġenti li jnaqqsu l-aċidu, irreferi għas-

Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott tal-impeditur protejaż li jkun qed jingħata fl-istess ħin. Skond

studji li saru fuq l-interazzjoni mal-impedituri protejaż li huma msaħħa b’ritonavir (lopinavir/ritonavir,

atazanavir), l-għoti flimkien ta’ omeprazole jew ranitidine, minkejja li jkun hemm bidla żgħira fl-

esponiment (madwar 6 - 18%), ma jbiddilx l-effikaċja ta’ ritonavir b’mod sinifikanti.

4.6

Fertilità, tqala u treddigħ

Tqala

Ammont kbir

(6100 ta’ twelid ħaj ) ta’ nisa tqal ġew esposti għal ritonavir waqt it-tqala; minn dawn,

2800 ta’ twelid ħaj kienu esposti waqt l-ewwel tliet xhur tat-tqala. Fil-biċċa l-kbira, din l-

informazzjoni tirreferi għal esponimenti fejn ritonavir kien użat fit-terapija kombinata, u mhux f’dożi

terapewtiċi ta’ ritonavir, imma f’dożi iżgħar biex iżid l-effett farmakokinetiku għal PIs oħra. Din l-

informazzjoni ma turi l-ebda żieda fir-rata tad-difetti tat-twelid meta mqabbla ma’rati osservati

f’sistemi ta’ sorveljanza ta’ difetti tat-twelid bażati fuq il-poplazzjoni. Informazzjoni fuq l-annimali

uriet tossiċità riproduttiva (ara 5.3). Norvir jista’ jintuża waqt it-tqala jekk ikun meħtieġ klinikament.

Ritonavir għandu effetti ħżiena fuq kontraċettivi orali (OCs). Għalhekk, waqt il-kura, għandu jintuża

mezz ta’ kontraċezzjoni ieħor, li hu effettiv u li ma jagħmilx ħsara.

Treddigħ

Dejta llimitata ppubblikata tirrapporta li ritonavir huwa preżenti fil-ħalib tal-bniedem.

M’hemmx informazzjoni dwar l-effetti ta’ ritonavir fuq it-trabi li qed ireddgħu jew dwar l-effetti tal-

mediċina fuq il-produzzjoni tal-ħalib. Minħabba l-potenzjal għal (1) trażmissjoni ta’ HIV (fi trabi

b’HIV negattiv), (2) jiżviluppaw reżistenza virali (fi trabi b’HIV pożittiv) u (3) reazzjonijiet avversi

serji fi trabi mreddgħa, nisa infettati bl-HIV m’għandhomx ireddgħu it-trabi tagħhom taħt kwalunkwe

ċirkostanza jekk qed jirċievu Norvir.

Fertilità

Ebda data tal-bniedem fuq l-effett ta’ ritonavir fuq il-fertilità huma disponibbli. Studji fl-annimali ma

jindikawx effetti ta’ ħsara ta’ ritonavir fuq il-fertilità (ara sezzjoni 5.3).

4.7

Effetti fuq il-ħila biex issuq u tħaddem magni

Ma sarux studji dwar l-effetti fuq il-ħila biex issuq jew tħaddem magni. L-isturdament huwa effett

mhux mixtieqa magħrufa li għandu jiġi kkunsidrat meta wieħed ikun qiegħed isuq jew iħaddem

magni.

4.8

Effetti mhux mixtieqa

Sommarju tal-profil tas-sigurtà

Ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku

Ir-reazzjonijiet avversi assoċjati mal-użu ta’ ritonavir f’dożi biex iżid l-effett farmakokinetiku

jiddependu fuq il-PI speċifiku li jkun ġie mogħti miegħu. Għal informazzjoni fuq reazzjonijiet avversi

irreferi għall-SPC tal-PI speċifiku li jkun ingħata ma’ ritonavir.

Ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali

Reazzjonijiet avversi f’pazjenti adulti waqt provi kliniċi u waqt l-esperjenza ta’ wara t-tqegħid tal-

prodott fuq is-suq

L-aktar reazzjonijiet avversi tal-mediċina rrapurtati b’mod frekwenti fost pazjenti li qed jirċievu

ritonavir biss jew ritonavir flimkien ma’ mediċini antiretrovirali oħra kienu disturbi gastrointestinali (li

jinkludu dijarea, nawseja, rimettar, uġigħ addominali (fil-parti ta’ fuq u fil-parti t’isfel)), disturbi

newroloġiċi (li jinkludu parasteżija u parasteżija madwar il-ħalq) u għeja/astenja.

Lista tabulata ta’ reazzjonijiet avversi

Ġew irrapportati l-effetti avversi segwenti b’relazzjoni possibbli jew probabbli ma’ ritonavir, u li

huma ta’ intensità minn moderata sa severa. F’kull klassifikazzjoni ta’ frekwenza, l-effetti mhux

mixtieqa huma preżentati f’ordni li tibda mill-iktar effetti serji u tispiċċa fl-inqas effetti serji: komuni

ħafna (> 1/10); komuni (> 1/100 sa < 1/10); mhux komuni (> 1/1000 sa < 1/100); rari ( > 1/10,000 sa

< 1/1,000): mhux magħrufa (ma jistgħux jiġu estimati minn informazzjoni li għandna).

L-effetti innotati bħala li għandhom Frekwrenza mhux magħrufa ġew identifikati permezz ta’

sorveljanza li saret wara li l-prodott tqiegħed fuq is-suq.

Reazzjonijiet avversi f’pazjenti adulti, fi studji kliniċi u wara li l-prodott tqiegħed fuq is-suq

Klassi tas-Sistema tal-Ordni

Frekwenza

Reazzjoni avversa

Disturbi tad-demm u tas-sistema

limfatika

Komuni

Tnaqqis fiċ-ċelluli bojod tad-demm , tnaqqis

fl-emoglobina, tnaqqis fin-neutrophils, żieda

fl-eosinophils, tromboċitopenja

Mhux komuni

Zieda fin-neutrophils

Disturbi fis-sistema immunitarja

tal-ġisem

Komuni

Sensittività eċċessiva, li tinkludi urtikarja u

edima fil-wiċċ

Rari

Anafilassi

Disturbi fil-metaboliżmu u n-

nutrizzjoni

Komuni

Iperkolesterolemija, ipertrigliċeridemija,

gotta, edima u edima periferali, deidrazzjoni

(normalment assoċjata ma’ sintomi

gastrointestinali)

Mhux komuni

Dijabete mellitus

Rari

Ipergliċemija

Disturbi fis-sistema nervuża

Komuni ħafna

Disġewżja, parasteżija periferali u madwar il-

ħalq, uġigħ ta’ ras, sturdament, newropatija

periferali

Komuni

Nuqqas ta’ rqad, ansjetà, konfużjoni, nuqqas

t’attenzjoni, sinkope, attakk tal-epilessija

Disturbi fl-għajnejn

Komuni

Vista mċajpra

Disturbi fil-qalb

Mhux komuni

Infart mijokardijaku

Disturbi vaskulari

Komuni

Pressjoni għolja, pressjoni baxxa li tinkludi

pressjoni li titbaxxa meta tqum, kesħa

periferali

Disturbi respiratorji, toraċiċi u

medjastinali

Komuni ħafna

Farinġite, uġigħ fil-ħalq u l-farinġi, sogħla

Disturbi gastro-intestinali

Komuni ħafna

Uġigħ addominali (fil-parti ta’ fuq u fil-parti

t’isfel), nawseja, dijarea (li tinkludi dijarea

severa bi żbilanċ tal-elektroliti), rimettar,

dispepsja

Reazzjonijiet avversi f’pazjenti adulti, fi studji kliniċi u wara li l-prodott tqiegħed fuq is-suq

Klassi tas-Sistema tal-Ordni

Frekwenza

Reazzjoni avversa

Komuni

Anoressija, gass fl-istonku, ulċera fil-ħalq,

emorraġija gastrointestinali, mard tar-rifluss

gastroesofagali, pankreatite

Disturbi fil-fwied u fil-marrara

Komuni

Epatite (li tinkludi żieda fl-AST, ALT,

GGT), żieda fil-bilirubin fid-demm (li

tinkludi suffejra)

Disturbi fil-ġilda u fit-tessuti ta’

taħt il-ġilda

Komuni ħafna

Prurite, raxx (li jinkludi dawk tat-tip

erythematous u maculopapular)

Komuni

Akne

Rari

Sindromu Stevens Johnson, Nekroliżi tossika

tal-epidermide (TEN)

Disturbi muskolu-skeltrali u tal-

connective tissue

Komuni ħafna

Komuni

Artralġja u uġigħ fid-dahar

Mijusite, rabdomijoliżi, uġigħ fil-

muskoli/żieda fis-CPK

Disturbi fil-kliewi u fis-sistema

urinarja

Komuni

Żieda fl-awrina, indeboliment renali (e.ż.

oligurja, żieda fil-kreatinina)

Mhux komuni

Indeboliment renali akut

Disturbi fis-sistema riproduttiva u

fis-sider

Komuni

Menstrwazzjoni esaġerata

Disturbi ġenerali u kondizzjonijiet

ta’ mnejn jingħata

Komuni ħafna

Għeja li tinkludi astenja, fwawar, tħoss is-

sħana

Komuni

Deni, tnaqqis fil-piż

Investigazzjonijiet

Komuni

Żieda fl-amylase, tnaqqis fit-thyroxin ħieles u

totali

Mhux komuni

Żieda fil-glukows, żieda fil-manjesju, żieda

fl-alkaline phosphatase

Deskrizzjoni ta

reazzjonijiet avversi magħżula

Żieda fit-transaminase tal-fwied li huma aktar minn ħames darbiet akbar mill-ogħla limitu jew min-

normal, l-epatite klinika, u s-suffejra rriżultaw f’pazjenti li jirċievu ritonavir jew waħdu jew flimkien

ma’ mediċini antiretrovirali oħra.

Parametri tal-metaboliċi

Il-piż u l-livelli ta’ lipidi u glukożju fid-demm jistgħu jiżdiedu matul it-terapija antiretrovirali (ara

sezzjoni 4.4).

F’pazjenti infettati bl-HIV li, meta tinbeda t-terapija antiretrovirali kombinata (CART), ikollhom

defiċjenza immunitarja severa, tista’ tirriżulta reazzjoni infjammatorja għall-patoġeni li ma

jikkaġunawx sintomi jew li huma opportunisti residwali. Disturbi awtoimmunitarji (bħal marda ta’

Graves u epatite awtoimmuni) ġew irrapurtati wkoll, madankollu, iż-żmienijiet li ġew irrapurtati li

dehru dawn id-disturbi l-ewwel darba kien ivarja sew, għalhekk jistgħu jfeġġu xhur wara li jkun beda

it-trattament (ara sezzjonin 4.4).

Il-pankreatite ġiet innutata f’pazjenti li kienu qegħdin jirċievu t-terapija b’Norvir, inkluż dawk li

żviluppaw l-ipertrigliċeridemija. F’xi każi ġew osservati mwiet. Pazjenti li jbatu mill-marda tal-HIV fi

stadju avanzat jistgħu jkunu qegħdin jissugraw trigliċeridi elevati u pankreatite (ara sezzjoni 4.4).

Ġew irrapportati każi ta’ nekrosi tal-għadam, partikolarment f’pazjenti li għandhom fatturi ta’ riskju

magħrufa, li jbatu mill-marda tal-HIV fi stat avanzat jew li kienu soġġetti għall-esponimenti tat-

terapija antiretrovirali kombinata (CART) għal żmien twil. Il-frekwenza ta’ dan mhux magħrufa (ara

sezzjoni 4.4).

Popolazzjoni pedjatrika

L-profil tas-sigurtà ta’ Norvir fit-tfal ta’ sentejn u anzjani huwa simili għal dak li deher fl-adulti.

Rappurtar ta’ reazzjonijiet avversi suspettati

Huwa importanti li jiġu rrappurtati reazzjonijiet avversi suspettati wara l-awtorizzazzjoni tal-prodott

mediċinali. Dan jippermetti monitoraġġ kontinwu tal-bilanċ bejn il-benefiċċju u r-riskju tal-prodott

mediċinali. Il-professjonisti dwar il-kura tas-saħħa huma mitluba jirrappurtaw kwalunkwe reazzjoni

avversa suspettata permezz tas-sistema ta’ rappurtar nazzjonali imniżżla f’Appendiċi V.

4.9

Doża eċċessiva

Sintomi

L-esperjenza ta’ doża eċċessiva akuta b’ritonavir fil-bniedem hija limitata. Fi provi kliniċi pazjent

wieħed ħa 1500 mg ritonavir kuljum għal jumejn u rrapporta parasteżija, li ġiet riżolta wara tnaqqis

tad-doża. Ġie rrapportat każ ta’ indeboliment renali bl-eżinofilja.

Is-sinjali ta’ tossiċità osservati fil-bhejjem (ġrieden u firien) kienu jinkludu tnaqqis fl-attività , atassja,

qtugħ ta’ nifs u tregħid.

Immaniġġar

M’hemm l-ebda antidotu għal doża eċċessiva ta’ ritonavir. It-trattament għal doża eċċessiva ta’

ritonavir għandu jikkonsisti f’miżuri ġenerali ta’ appoġġ, li jinkludu l-osservazzjoni ta’ sinjali vitali u

osservazzjoni tal-istat kliniku tal-pazjent. Minħabba l-karatteristika ta’ solubilita ̀

u l-possibilita’ ta’

tneħħija transintestinali, huwa propost li l-kura għal doża eċċessiva tista’ tinvolvi ħasil tal-istonku u l-

għoti ta’ faħam attivat. Peress li ritonavir jiġi fil-biċċa l-kbira tiegħu metabolizzat mill-fwied u jeħel

ħafna mal-proteini tad-demm, probabilment id-dijalisi ma tkunx ta’ benefiċċju fit-tneħħija sinifikanti

tal-mediċina. Għaldaqstant, id-dijalisi tneħħi kemm l-alkoħol kif ukoll il-propylene glycol f’każ ta’

doża eċċessiva ta’ soluzzjoni orali ritonavir.

5.

PROPRJETAJIET FARMAKOLOĠIKU

5.1

Proprjetajiet farmakodinamiku

Kategorija farmakoterapewtika: antiretrovirali għall-użu sistematiku, impedituri tal-proteaż Kodiċi

ATC: J05A E03

Ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku

Iż-żieda fl-effett farmakokinetiku permezz ta’ ritonavir huwa bbażat fuq l-attivita` tiegħu bħala

impeditur potenti tal-metaboliżmu medjat b’CYP3A. L-ammont ta’ żieda huwa relatat mal-passaġġ

metaboliku tal-impeditur protejaż li jingħata ma’ ritonavir u mal-impatt li għandu l-impeditur protejaż

li jingħata ma’ ritonavir fuq il-metaboliżmu ta’ ritonavir. L-impediment massimali tal-metaboliżmu

tal-impeditur protejaż li jingħata ma’ ritonavir ġeneralment jintlaħaq b’dożi ta’ ritonavir ta’ minn 100

mg kuljum sa 200 mg darbtejn kuljum, u dan jiddependi fuq l-impeditur protejaż li jingħata ma’

ritonavir. Għal aktar informazzjoni fuq l-effett ta’ ritonavir fuq il metaboliżmu tal-impeditur protejaż li

jingħata miegħu, ara sezzjoni 4.5 u irreferi għas-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott tal-PIs

partikolari li jkunu ngħataw ma’ ritonavir.

Ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali

Ritonavir huwa impeditur attiv peptidomimetiku tal-protejaż aspartil HIV-1 u HIV-2 li jittieħed mill-

ħalq. L-impediment tal-protejaż tal-HIV tirrendi inkapaċi l-enzima li tipproċessa l-prekursur

poliproteina gag-pol li twassal għall-produzzjoni tal-partiċelli tal-HIV b’morfologija immatura, li ma

jkunux kapaċi jinizjaw ċirki ġodda ta’ infezzjoni. Ritonavir għandu affinità selettiva għall-protejaż tal-

HIV u l-attività li jimpedixxi kontra l-protejaż aspartyl fil-bniedem hija żgħira.

Ritonavir kien l-ewwel impeditur protejaż (approvat fl-1996) li għalih kienet pruvata l-effikaċja fi

studju kliniċi finalizzati. Madanakollu, minħabba l-kwalitajiet li ritonavir għandu li jimpedixxi, l-akbar

użu li ritonavir għandu fil-prattika klinika huwa l-użu tiegħu biex iżid l-effett farmakokinetiku ta’

impedituri protejaż oħra (ara sezzjoni 4.2).

Effetti fuq l-Elettrokardjogramm

L-intervall QTcF ġie evalwat fi studju tat-tip crossover li sar b’ordni addoċċ li kien ikkontrollat mill-

plaċebo u attiv (moxifloxacin 400 mg darba kuljum) li sar fuq 45 adult f’saħħtu, fejn f’Ġurnata 3, ġie

mkejjel 10 darbiet fi 12-il siegħa. Id-differenza medja massima (95% upper confidence bound) fil-

QTcF mill-plaċebo kienet ta’ 5.5 ( 7.6) fejn ingħatat doża ta’ 400 mg ritonavir darbtejn kuljum. L-

esponiment ta’ ritonavir f’Ġurnata 3 kien ta’ bejn wieħed u ieħor 1.5 drabi aktar għoli minn dak

osservat meta ngħatat doża ta’ 600 mg darbtejn kuljum. L-ebda suġġett ma ġarrab żieda fil-QTcF li hi

60 msec mil-linja bażi jew intervall QTcF li jeċċedi l-limitu li hu potenzjalment klinikament

rilevanti ta’ 500 msec.

Titwil mhux kbir tal-intervall PR ġie nnutat ukoll fl-istess studju f’Ġurnata 3, f’suġġetti li kienu

qegħdin jirċievu ritonavir. Fl-intervall ta’ 12 -il siegħa wara li ngħatat id-doża, it-tibdil medju mil-linja

bażi fl-intervall PR varja minn 11.0 sa 24.0 msec. L-intervall PR massimu kien ta’ 252 msec u ma ġie

osservat l-ebda imblukkar tal-qalb tat-tieni jew tat-tielet grad (ara sezzjoni 4.4).

Reżistenza

L-iżolati tal-HIV-1 reżistenti għal ritonavir ġew magħżula in vitro, u ġew iżolati minn pazjenti kkurati

b’dożi terapewtiċi ta’ ritonavir.

Nuqqas fl-attività antiretrovirali ta’ ritonavir huwa primarjament assoċjat mal-mutazzjoni tal-protejaż

V82A/F/T/S u I84V. L-akkumulazzjoni ta’ mutazzjonijiet oħra fil-ġene tal-protejaż (inkluż

f’pożizzjonijiet 20, 33, 36, 46, 54, 71, u 90) tista’ tikkontribwixxi ukoll għar-resistenza għal ritonavir.

B’mod ġenerali, hekk kif jakkumula t-tibdil assoċjat mal-akkumulant tar-reżistenza għal ritonavir, is-

suxxettibilità biex jagħżel PIs oħra tista’ tonqos minħabba cross-resistance. Għal informazzjoni

speċifika dwar mutazzjonijiet tal-protejaż assoċjat ma’ nuqqas ta’ rispons għal dawn l-aġenti, għandu

jiġi konsultat is-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott ta’ impedituri protejaż oħra jew aġġornamenti

uffiċjali li jsiru kontinwament.

Informazzjoni klinika farmakodinamika

L-effetti ta’ ritonavir (waħdu jew flimkien ma’ aġenti antiretrovirali oħra) fuq werrejja bijoloġiċi tal-

attività tal-mard, bħal għadd ta’ ċelluli CD4 u RNA virali, ġew evalwati f’diversi studji li kienu

jinvolvu pazjenti infettati bl-HIV-1. L-istudji segwenti huma l-iktar importanti.

Użu mill-Adulti

Studju kkontrollat komplet fl-1996 li sar b’ritonavir bħala terapija addizzjonali fuq pazjenti infettati

bl-HIV-1 u li kienu preċedentement ikkurati estensivament b’analogi ta’nukleòside u b’għadd ta’

ċellulli tal-linja bażi CD4

100 ċelluli /

l, urew tnaqqis fil-mortalità u fl-avvenimenti li jiddefinixxu

l-AIDS. It-tibdil medju mill-linja bażi għal-livelli HIV RNA fuq perijodu ta’16 -il ġimgħa kien ta’

0.79 log

(medja ta’ tnaqqis massimu: 1.29 log

) fil-grupp ta’ ritonavir kontra -0.01 log

fil-grupp ta’

kontroll. L-iktar nukleòsidi użati frekwentement f’dan l-istudju kienu zidovudine, stavudine,

didanosine u zalcitabine.

Fi studju komplet fl-1996 li fih ħadu sehem pazjenti infettati bl-HIV però fi stadju inqas avanzat tal-

marda (CD4 200-500 ċellula/

l) u li ma kinux ingħataw terapija antiretrovirali qabel, ritonavir

flimkien ma’ zidovudine jew waħdu naqqas it-tagħbija virali fil-plażma u żid l-għadd ta’ CD4. It-tibdil

medju mill-linja bażi għal-livelli HIV RNA fuq perijodu ta’ 48 ġimgħa kien ta’ -0.88 log

fil-grupp

ta’ ritonavir kontra -0.42 log

fil-grupp ta’ zidovudine.

It-tkomplija tat-terapija b’ritonavir għandha tkun evalwata permezz tat-tgħabija virali, u dan minħabba

l-possibilità tal-iżvilupp ta’ reżistenza kif deskritta f’sezzjoni 4.1.

Użu Pedjatriku

Fi prova open label kompleta fl-1998 fuq tfal klinikament stabbli infettati bl-HIV, kien hemm, wara

kura ta’ 48 ġimgħa, differenza sinifikanti (p = 0.03) fil-livelli traċċabbli ta’ RNA favur dożaġġ triplu

(ritonavir, zidovudine u lamivudine).

Fi studju komplet fl-2003, 50 tifel u tifla ta’ età ta’ bejn 4 ġimgħat u sentejn, li kienu infettati

b’HIV-1 u qatt ma kienu esponew ruħom għal impedituri protejaż u lamivudine, kienu qegħdin

jirċievu 350 jew 450 mg/m

ritonavir kull 12 -il siegħa flimkien ma’ 160 mg/m

zidovudine kull 8

siegħat u 4 mg/kg lamivudine kull 12 -il siegħa. F’analażi tal-intenzjoni biex tfejjaq,72% u 36% tal-

pazjenti laħqu tnaqqis tal-HIV-1 RNA fil-plażma ta’

400 kopja/ml f’Ġimgħa numru 16 u 104,

rispettivament. Ir-rispons kien simili kemm fil-pazjenti bl-istess żewġ dożaġġi, kif ukoll f’pazjenti tal-

istess età.

Fi studju komplet fl-2000, 76 tifel u tifla ta’ età ta’ bejn 6 ġimgħat u 12 il-xagħar, li kienu infettati

b’HIV-1 u li kienu naive għal inibituri protejaż u naive għal lamivudine u/jew stavudine, irċevew

ritonavir 350 or 450 mg/m

kull 12 il-siegħa mogħtija ma lamivudine u stavudine. Bl-intenzjoni li

jiġu ttrattati analisi, 50% u 57% tal-pazjenti fil-gruppi dożati 350 and 450 mg/m

rispettivament,

kellhom nuqqas fl-HIV-1 RNA fil-plażma għal ≤ 400 kopji/ml f’ Ġimgħa 48.

5.2 Tagħrif farmakokinetiku

Assorbiment

M’hemm l-ebda formulazzjoni parenterali ta’ ritonavir, għalhekk l-ammont ta’ kemm ritonavir jiġi

assorbit u ta’ kemm huwa assolutament bijodisponibbli għadhom ma ġewx stabbiliti. Il-

farmakokinetika ta’ ritonavir matul l-għoti ta’ aktar minn doża waħda ġew studjati f’pazjenti adulti

voluntiera infettati bl-HIV li ma kinux sajma. Wara l-għoti ta’ aktar minn doża waħda l-

akkumulazzjoni ta’ ritonavir hija ftit inqas minn dik maħsuba li jkun hemm minn doża waħda, u dan

minħabba żieda fi-tneħħija apparenti (Cl/F) relatata mal-ħin u mad-doża . Il-konċentrazzjoni fl-êrja

baxxa bejn żewġ għoljiet ta’ ritonavir jonqsu mal-mgħodija taż-żmien, possibilment minħabba

induzzjoni tal-enzimi, imma dehru jistabliżżaw ruħhom wara ġimagħtejn. Maż-żieda fid-doża, il-ħin

biex tintlaħaq il-konċentrazzjoni massima (T

) baqa’ l-istess, ta’ bejn wieħed u ieħor 4 sigħat. Il-

medja tat-tneħħija permezz tal-kliewi kienet ta’ inqas minn 0.1 l/siegħa, u baqgħet relattivament

kostanti matul ix-xelta tad-dożaġġi.

Il-parametri famakokinetiċi osservati ma’ diversi skemi ta’ dożaġġ ta’ ritonavir waħdu huma murija

fit-tabella t’hawn taħt.

L-Ammont ta’ Dożaġġ ta’ Ritonavir

100 mg

darba kuljum

100 mg

darbtejn

kuljum

200 mg

darba kuljum

200 mg

darbtejn

kuljum

600 mg

darbtejn

kuljum

g/ml)

0.84

0.39

0.89

11.2

trough

g/ml)

0.08

0.04

0.22

0.16

0.10

12 or 24

h/ml)

20.0

21.92

6.48

77.5

31.5

~3 to 5

Cl/F (L/h)

17.2

16.1

10.8

10.0

Valuri espressi bħala mezzi ġeometriċi. Nota: ritonavir ingħata wara ikla fil-każ tal-ammonti kollha

ta’ dożaġġ,.

Effetti tal-ikel fuq l-assorbiment mill-ħalq

Għoti ta’ doża waħda ta’ 100 mg tat-trab għal-suspensjoni orali ta’ ritonavir ma’ ikla b’ammont

moderat ta’ xaħam (617 kcal, 29% kaloriji mix-xaħam) kien assoċjat ma’ tnaqqis medju ta’ 23 u 39%

fl-AUC

rispettivament, relattiv għall-kundizzjonijiet ta’ sawm. Għoti flimkien ma’ ikla

b’ħafna xaħam (917 kcal, 60% mix-xaħam) kien assoċjat ma’ tnaqqis medju ta’ 32 u 49% fl-AUC

rispettivament ta’ ritonavir, relattiv għall-kundizzjonijiet ta’ sawm.

Distribuzzjoni

Il-volum apparenti ta’ distribuzzjoni (V

/F) ta’ ritonavir hu bejn wieħed u ieħor 20 - 40 1 wara doża

waħda ta’ 600 mg. It-tweħħil ta’ ritonavir mal-proteini tad-demm fil-plażma tal-bniedem huwa ta’

bejn wieħed u ieħor 98 99% u huwa kostanti tul il-medda ta’ konċentrazzjoni ta’ bejn

1.0 - 100

g/ml. Ritonavir jeħel b’affinitajiet komparabbli, kemm ma’ alpha 1-acid glycoprotein

(AAG) uman, kif ukoll mas-serum tal-albumina (HSA) tal-bniedem.

Studji fuq id-distribuzzjoni fit-tessuti b’ritonavir tikkettat

C li saru fuq il-firien, urew li l-fwied, l-

adrenali, il-frixa, il-kliewi u t-tirojde kellhom l-ogħla konċentrazzjoni ta’ ritonavir. Il-proporzjon ta’

bejn it-tessuti u l-plażma ta’ bejn wieħed u ieħor 1 imkejjel fin-nodi limfatiċi tal-firien jindika li

ritonavir jinfirex fit-tessuti limfatiċi. Ritonavir jippenetra minimament fil-moħħ.

Metaboliżmu

Ġie innutat li ritonavir jiġi fil-biċċa l-kbira tiegħu metabolizzat mis-sistema epatika cytochrome P450,

primarjament mill-familja tal-iżożima CYP3A, u b’mod inqas mill-iżoforma CYP2D6. Studji fuq il-

bhejjem, kif ukoll esperimenti in vitro b’mikrosomi epatiċi tal-bniedem urew li primarjament ritonavir

għadda minn metaboliżmu ossidattiv. Fil-bniedem ġew identifikati erba’ metaboliti ta’ ritonavir. Il-

metabolit ta’ ossidifikazzjoni ta’ isopropylthiazole (M-2) huwa l-metabolit prinċipali u għandhu

attività antiretrovirali simili għal dik tal-mediċina prinċipali (parent compound). Iżda l-AUC tal-

metabolit M-2 kien bejn wieħed u ieħor 3% tal-AUC tal-mediċina prinċipali.

Dożi baxxi ta’ ritonavir urew effetti profondi fuq il-farmakokinetika ta’ impedituri protejaż oħra (u

prodotti oħra metabolizzati b’CYP3A4), u impedituri oħra protejaż jistgħu jinfluwenzaw il-

farmakokinetika ta’ ritonavir (ara sezzjoni 4.5).

Eliminazzjoni

Studji fuq il-bniedem li saru b’ritonavir radjotikkettat urew li l-eliminazzjoni ta’ ritonavir saret

prinċipalment permezz tas-sistema epatobiljarja: bejn wieħed u ieħor 86% tar-radjotikkettar kien

prelevat mill-iskart tal-ġisem, li parti minnu hu mistenni li jkun ritonavir li ma jkunx ġie assorbit.

F’dawn l-istudji ġie misjub li l-eliminazzjoni permezz tal-kliewi m’hijiex ir-rotta prinċipali għall-

eliminazzjoni ta’ ritonavir. Dan kien konsistenti ma’ dak li ġie osservat fi studju fuq il-bhejjem.

Populazzjonijiet Speċjali

Ma ġew innutati l-ebda differenzi klinikament sinifikanti fl-AUC jew f’C

bejn irġiel u nisa. Il-

parametri farmakokinetiċi ta’ ritonavir ma kinux statistikament assoċjati b’mod sinifikanti mal-piż tal-

ġisem jew mal-massa tal-ġisem bla xaħam. L-esponimenti fil-plażma b’ritonavir f’pazjenti ta’ bejn 50

– 70 sena meta dożati b’100 mg jew dożi akbar flimkien ma’ lopinavir, huma simili għall-esponimenti

osservati f’adulti iżgħar meta ma jkunx hemm impedituri ta’ protejaż oħra.

Pazjenti b’indeboliment funzjonali tal-fwied

Wara l-għoti ta’ aktar minn doża waħda ta’ ritonavir lil voluntiera b’saħħithom (500 mg darbtejn

kuljum) u lil soġġetti b’indeboliment tal-fwied li jvarja minn ħafif għal moderat (Child Pugh Klassi A

u B, 400 mg darbtejn kuljum), l-esponiment għal ritonavir wara li d-dożaġġ reġa’ beda jingħata b’mod

normali ma kienx differenti b’mod sinifikanti bejn iż-żewġ gruppi.

Pazjenti b’indeboliment funzjonali renali

Il-parametri farmakokinetiċi ta’ ritonavir ma ġewx studjati f’pazjenti li jbatu minn indeboliment renali.

Madanakollu, peress li huwa biss ammont żgħir ħafna ta’ ritonavir li jitneħħa permezz tal-kliewi,

m’huwa mistenni l-ebda tibdil fit-tneħħija totali mill-ġisem f’pazjenti li jbatu minn indeboliment

renali.

Pazjenti pedjatriċi

Il-parametri farmakokinetiċi fissi ta’ ritonavir ġew evalwati fi tfal infettati bl-HIV ta’età ta’ iżjed minn

sentejn, li kienu qegħdin jirċievu dożi li jvarjaw minn 250 mg/m

darbtejn kuljum għal 400 mg/m

darbtejn kuljum. Il-konċentrazzjoni ta’ ritonavir li ntlaħqet f’pazjenti pedjatriċi wara doża ta’ bejn 350

u 400 mg/m

darbtejn kuljum kienet komparabbli ma’ dik li ntlaħqet mill-adulti li kienu qegħdin

jirċievu 600 mg (bejn wieħed u ieħor 330 mg/m

) darbtejn kuljum. Bejn il-gruppi ta’doża differenti it-

tneħħija ta’ ritonavir mill-ħalq (cl/F/m

) kienet ta’ bejn wieħed u ieħor minn 1.5 sa 1.7 drabi aktar

mgħaġġla f’pazjenti pedjatriċi li kellhom iżjed minn sentejn, milli minn suġġetti adulti.

Il-parametri farmakokinetiċi fi stat fiss ta’ ritonavir ġew evalwati fi tfal ta’età ta’ inqas minn sentejn

infettati bl-HIV, li kienu qegħdin jirċievu dożi li jvarjaw minn 350 sa 450 mg/m² darbtejn kuljum. Il-

konċentrazzjoni ta’ ritonavir f’dan l-istudju kienu jvarjaw ħafna, u b’xi mod, kienu inqas minn dak li

ntlaħaq mill-adulti li kienu qegħdin jirċievu 600 mg (bejn wieħed u ieħor 330 mg/m²) darbtejn kuljum.

Bejn il-gruppi ta’doża differenti, it-tneħħija ta’ ritonavir mill-ħalq (cl/F/m

) naqqset mal-età, b’valuri

medji ta’ 9.0 L/h/m

fi tfal ta’ inqas minn 3 xhur fl-età, 7.8 L/h/m

fi tfal ta’l-età ta’ bejn it-3 xhur u s-6

xhur u 4.4 L/h/m

fi tfal ta’ età ta’ bejn is-6 xhur u l-24 xhar.

5.3

Tagħrif ta' qabel l-użu kliniku dwar is-sigurtà

Studji ripetuti dwar tossiċità fil-bhejjem identifikaw bħala l-organi prinċipali li jistgħu jiġu milquta

bħala l-fwied, ir-retina, l-glandola tat-tirojde u l-kilwa. Tibdil fil-fwied kien jinvolvi elementi

epatoċellulari, biljarji u fagoċitiċi u kienu akkompanjati b’żidiet fl-enzimi epatiċi. L-iperplasija tal-

epiteljum pigmentali tar-retina (RPE) u deġenerazzjoni fir-retina ġew osservati fl-istudji kollha li saru

b’ritonavir fuq l-annimali gerriema, iżda ma ġewx innutati fil-klieb. Evidenza ultrastrutturali

tissuġġerixxi li dan it-tibdil retinali jista’ jkun sekondarju għall-fosfolipidosi. Iżda provi kliniċi ma’

żvelaw l-ebda prova ta’ tibdil fl-għajnejn fil-bniedem ikawżat mill-prodott mediċinali. Kull tibdil fit-

tirojde ġie imreġġa’ lura wara li twaqqaf l-użu ta’ ritonavir. Investigazzjonijiet kliniċi fuq il-bniedem

ma’ żvelaw l-ebda tibdil kliniku sinifikanti fi provi dwar il-funzjoni tat-tirojde. Tibdil fil-kliewi,

inkluża deġenerazzjoni tubolari, infjammazzjoni kronika u proteinureja ġew innutati fil-firien, u huma

kkunsidrati bħala li jistgħu jiġu attribwiti għall-mard spontanju relatat speċifikatament ma’ speċje

partikolari. Barra minn dan, fi provi kliniċi ma ġew innotati l-ebda abnormalitajiet sinifikanti fil-

kliewi.

Tossiċità li hija relatata mal-iżvilupp li ġiet osservata fil-firien (mewt tal-embriju, tnaqqis fil-massa

tal-ġisem tal-fetu u dewmin fl-ossifikazzjoni, u tibdil vixxerali, li jinkludi dewmin fl-inżul tat-testikoli

fil-borża) irrevelat ruħha prinċiparjament f’dożaġġ tossiku għall-omm. Tossiċità li hija relatata mal-

iżvilupp li ġiet osservata fil-fniek (mewt tal-embriju, tnaqqis fin-numru tal-boton u tnaqqis fil-massa

tal-ġisem tal-fetu) irrevelat ruħha prinċiparjament f’dożaġġ tossiku għall-omm.

F’serje sħiha ta’ provi in vitro u in vivo inkluża l-prova ‘Ames bacterial reverse mutation’ bl-użu ta’

S. typhimurium u ta’ E. coli, il-prova tal-linfoma fil-ġurdien, it-test mikronukleju fil-ġurdien u provi

ta’ aberrazzjoni kromosomali f’linfoċiti umani, ma ġiex misjub li ritonavir huwa mutaġeniku jew

klastoġeniku.

Studji karċinoġeniċi fit-tul ta’ ritonavir fuq ġrieden u fuq l-firien żvelaw potenzjal tumoriġeniku

speċifikatament f’din l-ispeċje, iżda huma kkunsidrati bħala ta’ mingħajr rilevanza fil-każ tal-bniedem.

6.

TAGĦRIF FARMAĊEWTIKU

6.1

Lista ta’ eċċipjenti

Copovidone

Sorbitan laurate

Silica, colloidal anhydrous

6.2

Inkompatibilitajiet

Mhux applikabbli.

6.3

Żmien kemm idum tajjeb il-prodott mediċinali

36 xahar.

Wara taħlit mal-ikel jew likwidu kif deskritt fit -taqsima 4.2 : ikkonsma fi żmien ta’ sagħtejn .

6.4

Prekawzjonijiet speċjali għall-ħażna

Aħżen f’temperatura taħt 30ºC.

6.5

In-natura tal-kontenitur u ta’ dak li hemm ġo fih

Qartas tal-fojl tal-polyethylene/aluminium/polyethylene terephthalate. 30 qratas f’kull kartuna.

Ippakjati ma’ tazza tat-taħlit u żewġ siringi ta’ 10 ml għall-dożaġġ orali li huma kalibrati.

6.6

Prekawzjonijiet speċjali għar-rimi u għal ġestjoni ieħor

Għal dettalji dwar il-preparazzjoni u l-għoti ta’ Norvir trab għal-suspensjoni orali, rreferi l-pazjent jew

il-persuna li jieħu ħsieb l-pazjent għall-Fuljett ta’ Tagħrif, taqsima 3.

Meta jingħata mal-ikel

Il-kontenut kollu ta’ kull qartas għandu jiġi mferra , fuq ammont żgħir ta’ ikel artab (e. ż. zalza

tat-tuffieħ jew pudina tal-vanilla).L-ikel artab imħallat għandu jiġi mgħoti kollu fi żmien ta’

sagħtejn.

Meta jingħata ma’ likwidu

Il-kontenut kollu ta’ kull qartas għandu jiġi sospiż f’9.4 mL ta’ likwidu (ilma, ħalib taċ-

ċikkulata jew formula tat-trabi) li jagħti konċentrazzjoni finali ta’ 10 mg kull ml. Il-pazjent/ il-persuna

li jieħu ħsieb il-pazjent għandhom jingħataw struzzjonijiet biex isegwu d-direzzjonijiet hawn taħt:

Is-siringa tad-dożaġġ orali u t-tazza tat-taħlit għandhom ikunu nixfin qabel l-użu.

Iġbed 9.4 mL ta’ likwidu bl-użu ta’ siringa pprovduta għall-dożaġġ orali, neħħi il-bżieżaq, u

ttrasferixxi l-likwidu għall-tazza tat-taħlit. Il-kejl kollu għandu jsir f’mL bl-użu tas-siringa.

Ferra l-kontenut kollu ta’ qartas wieħed (100 mg) fit-tazza għat-taħlit.

Agħlaq l-għatu u ħawwad b’mod qawwi għal mill-inqas 90 sekonda sakemm ċ-ċapep ikunu

maħlula.

Ħalli l-likwidu joqgħod għal 10 minuti sabiex il-maġġoranza tal-bżieżaq jisparixxu.

Uża s-siringa tad-dożaġġ orali pprovduta biex tkejjel u tamministra l-volum ta’ mL preskritt

(ara sezzjoni 4.2). Kun żgur li tneħħi l-bżieżaq qabel tingħata d-doża.

Ladarba t-trab jitħallat, is-suspensjoni preparata għandha tintuża fi żmien ta’ sagħtejn.

Armi kwalunkwe taħlita li tibqa’ fit-tazza tat-taħlit.

Is-siringa tad-dożaġġ orali u t-tazza tat-taħlit għandhom jitnaddfu mal-ewwel bl-ilma sħun u

b’sapun tal-platti wara l-użu.

Jekk is-siringa tinqasam jew issir diffiċli biex tintuża, is-siringa għandha tintrema u il-waħda

ġdida tiġi użata.

7.

ID-DETENTUR TAL-AWTORIZZAZZJONI GĦAT-TQEGĦID FIS-SUQ

AbbVie Deutschland GmbH & Co. KG

Knollstrasse

67061 Ludwigshafen

Il-Ġermanja

8.

NUMRU(I) TAL-AWTORIZZAZZJONI GĦAT-TQEGĦID FIS-SUQ

EU/1/96/016/009

9.

DATA TAL-EWWEL AWTORIZZAZZJONI/TIĠDID TAL-AWTORIZZAZZJONI

Data tal-ewwel awtorizzazzjoni: 26 ta’ Awissu 1996

Data tal-aħħar tiġdid tal-awtorizzazzjoni: 26 ta’ Awissu 2006

10.

DATA TA’ REVIŻJONI TAT-TEST

{MM/YYYY}

Informazzjoni dettaljata dwar dan il-prodott mediċinali tinsab fuq is-sit elettroniku tal-Aġenzija

Ewropea għall-Mediċini http://www.ema.europa.eu

1.

ISEM TAL-PRODOTT MEDIĊINALI

Norvir 100 mg pilloli miksija b’rita

2.

GĦAMLA KWALITATTIVA U KWANTITATTIVA

Kull pillola miksija b’rita fiha 100 mg ritonavir.

Għal-lista kompleta ta’ eċċipjenti, ara sezzjoni 6.1.

3.

GĦAMLA FARMAĊEWTIKA

Pillola miksija b’rita.

Bajda, ovali, bil-[lowgo ta’ Abbott] u “NK” imnaqqxa fiha?

4.

TAGĦRIF KLINIKU

4.1

Indikazzjonijiet terapewtiċi

Ritonavir huwa indikat li jittieħed flimkien ma’ aġenti oħra antiretrovirali għall-kura ta’ pazjenti

infettati bl-HIV-1 (adulti u tfal ta’ sentejn jew aktar fl-eta`).

4.2

Pożoloġija u metodu ta’ kif għandu jingħata

Ritonavir għandu jingħata minn tobba li għandhom esperjenza fil-kura tal-infezzjoni tal-HIV.

Il-pilloli miksija b’rita Norvir jittieħdu mill-ħalq, u għandhom jinbelgħu mal-ikel (ara sezzjoni 5.2).

Il-pilloli miksija b’rita Norvir għandhom jinbelgħu sħaħ u m’għandhomx jiġu mimgħudin, mkissra

jew mgħaffġa.

Pożoloġija

Ritonavir mogħti biex iżid l-effett farmakokinetiku

Meta ritonavir jiġi użat ma impedituri tal-protejaż oħra biex iżid l-effett farmakokinetiku, għandu jiġi

kkonsultat is-sommarju tal-karatteristiċi tal-impeditur tal-protejaż partikolari.

L-impedituri protejaż tal-HIV-1 li ġejjin, ġew approvati sabiex jittieħdu fid-dożi hawn indikati

flimkien ma’ ritonavir biex iżidu l-effett farmakokinetiku.

-Adulti

600 mg ampremavir darbtejn kuljum flimkien ma’ 100 mg ritonavir darbtejn kuljum

300 mg atazanavir darba kuljum flimkien ma’ 100 mg ritonavir darba kuljum

700 mg fosamprenavir darbtejn kuljum flimkien ma’ 100mg ritonavir darbtejn kuljum

lopinavir imħallta ma’ 100 mg ritonavir f’taħlita waħda (lopinavir/ritonavir) 400 mg/100 mg

jew 800 mg/200mg.

1000 mg saquinavir darbtejn kuljum ma’ 100 mg ritonavir darbtejn kuljum f’pazjenti li diġa

ħadu ART. Ibda il-kura b’500 mg saquinavir darbtejn kuljum flimkien ma’ 100mg ritonavir

darbtejn kuljum fl-ewwel sebat ijiem, imbagħad 1000 mg saquinavir darbtejn kuljum flimkien

ma’ 100 mg ritonavir darbtejn kuljum f’pazjenti li ma ħadux kura bl-ART qabel.

500 mg tipranavir darbtejn kuljum flimkien ma’ 200 mg ritonavir darbtejn kuljum (tipranavir

flimkien ma’ ritonavir m’għandhomx jingħataw f’pazjenti li ma ħadux kura qabel)._

600 mg darunavir darbtejn kuljum flimkien ma’ 100 mg ritonavir darbtejn kuljum f’pazjenti li

diġa ħadu kura antiretrovirali (ART). 800 mg darunavir darba kuljum flimkien ma’ 100mg

ritonavir darba kuljum jistgħu jingħataw f’xi pazjenti li diġa ħadu ART. Ara s-Sommarju tal-

Karatteristiċi tal-Prodott ta’ darunavir għal aktar informazzjoni fuq id-dożaġġ ta’ darba kuljum

f’pazjenti li diġa ħadu ART.

Darunavir 800mg darba kuljum ma’ ritonavir 100 mg darba kuljum f’pazjenti li ma ħadux kura

bl-ART qabel

Tfal u adolexxenti

Ritonavir huwa rrakkomandat ghal tfal ta’ sentejn jew aktar fl-età. Għal aktar rakkomandazzjonijiet ta’

dożaġġ, irreferi għall-informazzjoni tal-prodott ta’ Impedituri Protejaż oħra li ġew approvati sabiex

jingħataw flimkien ma’ ritonavir.

Popolazzjonijiet Speċjali

Indeboliment renali

Peress li ritonavir jiġi primarjament imetabolizzat mill-fwied, ritonavir jista’ jkun adattat, bħala dak li

jżid l-effett farmakokinetiku, ghal użu b’attenzjoni minn pazjenti li jbatu minn insuffiċjenza renali, u

dan skond l-impeditur protejaż speċifiku li miegħu jkun qiegħed jingħata ritonavir. Madanakollu,

peress li huwa biss ammont żgħir ħafna ta’ ritonavir li jiġi eliminat permezz tal-kliewi, m’huwiex

mistenni tnaqqis fl-eliminazzjoni totali mill-ġisem f’pazjenti li jbatu minn indeboliment renali.Għal

informazzjoni speċifika dwar dożaġġ għal persuni li jbatu minn indeboliment renali, irreferi għas-

Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott (SPC) tal-impeditur protejaż li jkun ingħata ma’ ritonavir.

Indeboliment tal-fwied

Ritonavir m’għandux jingħata biex iżid l-effett farmakokinetiku lil pazjenti li jbatu minn mard mhux

kumpensat tal-fwied, (ara sezzjoni 4.3). Peress li m’hemmx studji farmakokinetiċi fuq pazjenti li jbatu

minn indeboliment tal-fwied minghajr kumpens, stabbli u sever (Child Pugh Grad C), ritonavir

għandu jintuża b’attenzjoni meta huwa jintuża biex jżid l-effett farmakokinetiku u dana minħabba l-

fatt li jistgħu jiżdiedu l-livelli tal-PI li jingħata ma’ ritonavir. Rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-użu

ta’ ritonavir biex iżid l-effett farmakokinetiku f’pazjenti li jbatu minn indeboliment tal-fwied

jiddependu mill-impeditur protejaż li jingħata ma’ ritonavir. Fil-każ ta’ dan it-tip ta’ persuni, l-SPC

tal-PI li jingħata ma’ ritonavir għandha tiġi analiżżata għal xi informazzjoni speċifika fuq id-dożaġġ.

Ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali

Adulti

Id-doża rrakkomandata tal-pilloli miksija b’rita Norvir hija ta’ 600 mg (6 pilloli) darbtejn kuljum (total

ta’ 1200 mg kuljum) mill-ħalq.

Meta tinbeda il-kura, żieda gradwali fid-doża ta’ ritonavir tista’ tgħin biex iżżid it-tolleranza.

Il-kura għandha tinbeda bi 300 mg (3 pilloli) darbtejn kuljum għal perijodu ta’ tlett ijiem, u tiżdied

b’100 mg (pillola waħda) darbtejn kuljum sakemm wieħed jasal sa 600 mg darbtejn kuljum, u dana

fuq perijodu ta’ mhux akatr minn 14 il- ġurnata. Il-pazjenti m’għandhomx jibqgħu jieħdu doża ta’ 300

mg darbtejn kuljum għal aktar minn 3 ijiem.

Tfal u adolexxenti (sentejn jew aktar fl-eta`)

Id-doża tas-soluzzjoni Norvir irrakkomandata għat-tfal hija ta’ 350 mg/m² mill-ħalq darbtejn kuljum, u

m’għandhiex teċċedi 600 mg darbtejn kuljum. Norvir għandu jibda jittieħed b’doża ta’ 250 mg/m² u

jiżdied kull jumejn jew tlieta b’50 mg/m² darbtejn kuljum (jekk jogħġbok irreferi għas-Sommarju tal-

Karatteristiċi tal-Prodott tas-soluzzjoni orali Norvir ta’100 mg trab għal suspensjoni orali).

Għal tfal akbar fl-età jista’ jkun aktar vijabli li taqleb għall-pilloli mit-trab għal suspensjoni orali għad-

doża tal-manteniment.

Qlib ta’ dożaġġ minn trab għal suspensjoni oral għal pilloli għat-tfal

Trab għal doża ta' sospensjoni orali

Doża tal-pillola

176 mg (17.6 ml) darbtejn kuljum

200 mg filgħodu u 200 mg filgħaxija

262.5 mg (26.4 ml) darbtejn kuljum

300 mg filgħodu u 300 mg filgħaxija

350 mg (35.0 ml) darbtejn kuljum

400 mg filgħodu u 300 mg filgħaxija

438 mg (43.8 ml) darbtejn kuljum

500 mg filgħodu u 400 mg filgħaxija

526 mg (52.6 ml) darbtejn kuljum

500 mg filgħodu u 500 mg filgħaxija

Minħabba n-nuqqas ta’ informazzjoni fuq is-sigurtà u l-effikaċja, Norvir m’huwiex irrakkomandat

għall-użu fi tfal ta’ taħt is-sentejn.

Popolazzjonijiet Speċjali

Anzjani

L-informazzjoni farmakokinetika indikat li m’hemm l-ebda bżonn ta’ aġġustament fid-doża f’każ ta’

pazjenti anzjani (ara sezzjoni 5.2).

Indeboliment renali

Preżentement, m’hemm l-ebda informazzjoni speċifika relatata ma’ dan it-tip

ta’ pazjent, u għalhekk ma jistgħux isiru rakkomandazzjonijiet għal dożaġġ speċifiku. Huwa ammont

żgħir ħafna ta’ ritonavir li jiġi eliminat permezz tal-kliewi, għalhekk m’huwiex mistenni tnaqqis fl-

eliminazzjoni totali ta’ rinovir mill-ġisem f’pazjenti li jbatu minn indeboliment renali. Minħabba l-fatt

li ritonavir jeħel ħafna mal-proteini tad-demm, m’huwiex probabbli li ammont kbir minnu jiġi mneħħi

bil-ħemodijalisi jew bid-dijalisi peritonejali.

Indeboliment tal-fwied

Ritonavir huwa prinċipalment imetabolizzat u eliminat permezz tal-fwied. Informazzjoni

farmakokinetika tindika li m’hemmx bżonn ta’ aġġustament tad-doża f’pazjenti li jbatu minn

indeboliment tal-fwied li jvarja minn ħafif għal moderat (ara sezzjoni 5.2). Ritonavir m’għandux

jingħata lil pazjenti li jbatu minn indeboliment tal-fwied sever (ara sezzjoni 4.3).

Popolazzjoni pedjatrika

Is-sigurta’ u l-effikaċja ta’ Norvir fi tfal ta’ sentejn jew anqas fl-età għada ma ġietx stabbilita. It-

tagħrif li għandna sal-llum huwa deskritt f’sezzjonijiet 5.1 u 5.2 iżda ma tista ssir l-ebda

rakkomandazzjoni fuq pożologija.

4.3

Kontraindikazzjonijiet

Sensittività eċċessiva għas-sustanza attiva jew għal xi eċċipjenti elenkati fis-sezzjoni 6.1.

Meta ritonavir jintuża biex iżid l-effett farmakokinetiku ta’ PIs oħra, għall-kontra-indikazzjonijiet

ikkonsulta s-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott tal-impeditur protejaż li jingħata flimkien ma’

ritonavir.

Ritonavir m’għandux jingħata biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala aġent antiretrovirali lil

pazjenti li għandhom mard mhux kompensat tal-fwied.

Studji in vitro u in vivo urew li ritonavir huwa impeditur potenti ta’ bijotrasformazzjonijiet medjati

b’CYP3A u CYP2D6. Il-mediċini segwenti huma kontro-indikati meta jintużaw ma’ ritonavir, u jekk

mhux indikat xort’oħra, il-kontra-indikazzjoni hija bbażata fuq il-potenzjal li ritonavir għandu li

jimpedi l-metaboliżmu tal-prodott mediċinali l-ieħor li jkun qiegħed jingħata miegħu, u dan jirriżulta

f’esponiment akbar għall-prodott mediċinali li jittieħed ma’ ritonavir, u riskju ta’ effetti avversi li

huma klinikament sinifikanti.

L-effett li ritonavir għandu li jimmodula l-enzimi jista’ jkun dipendenti fuq id-doża. Għal xi prodotti,

il-kontro-indikazzjonijiet jistgħu jkunu aktar rilevanti meta ritonavir jintuża bħala aġent antiretrovirali

milli meta ritonavir jintuża biex iżid l-effett farmakokinetiku (e.ż. rifabutin u voriconazole):

Klassi tal-Prodott

Mediċinali

Prodotti Mediċinali

f’din il-Klassi

Raġuni

Żieda jew tnaqqis fil-livelli tal-prodotti mediċinali li jingħataw b’mod konkomitanti

Mediċini li jimblukkaw

ir-riċettur

Adrenoreceptor

Alfuzosin

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’alfuzosin,

li tista’ tikkaġuna pressjoni baxxa ħafna (ara

sezzjoni 4.5).

Mediċini Analġesiċi

Pethidine, piroxicam,

propoxyphne

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’

norpethidine, piroxicam u propoxyphene.

Għalhekk, dan iżid ir-riskju ta’ dipressjoni

respiratorja severa jew ta’ abnormalitajiet

ematoloġiċi, jew effetti avversi oħra kkaġunati

minn dawn l-aġenti.

Mediċina għal kontra l-

anġina

Ranolazine

Żieda fil-konċentrazzjonijiet fil-plażma ta’

ranolazine li jista’ jżid l-potenzjal għal

reazzjonijiet serji u /jew ta’ periklu għall-ħajja

(ara sezzjoni 4.5).

Mediċina għal kontra l-

kanċer

Venetoclax

Żieda fil-konċentrazzjonijiet ta’ venetoclax fil-

plażma. Żieda fir-riskju tas-sindromu tal-lisi tat-

tumur fil-bidu tad-doża u matul il-fażi tat-

titrazzjoni tad-doża (ara sezzjoni 4.5).

Mediċini li jaħdmu fuq

ir-rittmu tat-tħabbit tal-

qalb

Amiodarone, bepridil,

dronedarone,

encainide, flecainide,

propafenone, quinidine

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’

amiodarone, bepridil, dronedarone, encainide,

flecainide, propafenone, quinidine. Għalhekk, dan

iżid ir-riskju ta’ tħabbit irregolari tal-qalb jew

effetti avversi oħra kkaġunati minn dawn l-aġenti.

Mediċini Anti-bijotiċi

Fusidic Acid

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma tal-fusidic

acid u ritonavir.

Mediċini li jaħdmu

kontra il-fungi

Voriconazole

L-użu ta’ritonavir (400 mg darbtejn kuljum jew

aktar) flimkien ma’ voriconazole huwa kontro-

indikat minħabba li jkun hemm tnaqqis fil-

konċentrazzjoni fil-plażma ta’ voriconazole, u

għalhekk huwa possibbli li jintilef l-effett (ara

sezzjoni 4.5)

Mediċini li jaħdmu

kontra l-istamina

Astemizole, terfenadine

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’

astemizole u terfenadine. Għalhekk, dan iżid ir-

riskju ta’ tħabbit irregolari tal-qalb serju kkaġunat

minn dawn l-aġenti.

Mediċini li jaħdmu

kontra il-gotta

Colchicine

Hemm potenzjal ta’ reazzjonijiet serji u/jew

reazzjonijiet li jistgħu jwasslu għall-mewt f’

pazjenti b’ indeboliment renali u/jew epatiku (ara

sezzjonijiet 4.4 u 4.5).

Mediċini li jaħdmu

kontra l- mycobacteria

Rifabutin

L-użu ta’ ritonavir (500 mg darbtejn kuljum)

mogħti f’doża bħala aġent antiretrovirali flimkien

ma’ rifabutin minħabba żieda fil-konċentrazzjoni

fis-serum ta’ rifabutin u riskju ta’ reazzjonijiet

avversi, li jinkludu l-inflammazzjoni tal-uvea (ara

sezzjoni 4.4). Rakkommandazzjonijiet għall-użu

ta’ritonavir meta dan jingħata biex iżid l-effett

farmakokinetiku flimkien ma’ rifabutin huma

mniżżla f’sezzjoni 4.5

Mediċini Anti-

Psikotiċi/ Newrolettiċi

Lurasidone

Żieda fil-konċentrazzjonijiet fil-plażma ta’

lurasidone li jista’ jżid l-potenzjal għal

reazzjonijiet serji u/jew ta’ periklu għall-ħajja (ara

sezzjoni 4.5).

Clozapine, pimozide

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’ clozapine

u pimozide. Għalhekk, dan iżid ir-riskju ta’

abnormalitajiet ematoloġiċi serji, jew effetti

avversi serji oħra kkaġunati minn dawn l-aġenti.

Quetiapine

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’

quetiapine li tista’ twassal għal stat ta’ koma. L-

amministrazzjoni flimkien ma’ quetiapine huwa

kontraindikat (ara sezzjoni 4.5).

Derivattivi tal-Ergotina

Dihydroergotamine,

ergonovine,

ergotamine,

methylergonovine

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’

derivattivi tal-ergotina li twassal għal tossiċità

akuta tal-ergotina, li tinkludi għeluq tal-vini u

iskemija.

Mediċini li jaħdmu fuq

il-passaġġ ta’ fluwidi

fis-sistema

gastrointestinali

Cisapride

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’ cisapride.

Għalhekk, dan iżid ir-riskju ta’ tħabbit irregolari

tal-qalb serju kkaġunata minn dan l-aġent.

Impeditur Reductase

HMG Co-A

Lovastatin, simvastatin

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’ lovastatin

u simvastatin; għalhekk, dan iżid ir-riskju ta’

mijopatija, li jinkludi rabdomijoli (ara sezzjoni

4.5).

Impeditur PDE5

Avanafil

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’ avanafil

(ara sezzjoni 4.4 u 4.5).

Sildenafil

Meta jintuża biss għall-kura ta’ pressjoni għolja

fl-arterji pulmonari (PAH), l-użu tiegħu huwa

kontro-indikat. Żieda fil-konċentrazzjoni fil-

plażma ta’ sildenafil. Għalhekk, jiżdied il-

potenzjal ta’ iżjed effetti avversi assoċjati ma’

sildenafil (li jinkludu pressjoni baxxa ħafna u

sinkope). Għall-għoti ta’ sildenafil flimkien ma’

mediċini oħra lil pazjenti li jbatu minn

disfunzjoni erettili, ara sezzjoni 4.4 u 4.5.

Vardenafil

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’ vardenafil

(ara sezzjoni 4.4 u 4.5).

Mediċini

Sedattivi/Ipnotiċi

Clorazepate, diazepam,

estazolam, flurazepam,

midazolam mittieħed

mill-ħalq u triazolam

Żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’

clorazepate, diazepam, estazolam, flurazepam,

midazolam mittieħed mill-ħalq u triazolam.

Għalhekk, dan iżid ir-riskju ta’ sedazzjoni

estrema u dipressjoni respiratorja kkaġunati minn

dawn l-aġenti. (Sabiex tiġi eżerċitata kawtela

meta midazolam jiġi mgħoti parenteralment, ara

sezzjoni 4.5).

Tnaqqis fil-livell ta’ Ritonavir

Preparazzjonijiet tal-

Ħxejjex mediċinali

Fexfiex tar-raba’

Preparazzjonijiet tal-ħxejjex li jinkludu l- fexfiex

tar-raba’(Hypericum perforatum) minħabba

riskju ta’ tnaqqis ta’ konċentrazzjoni fil-plażma u

tnaqqis fl-effetti kliniċi ta’ ritonavir (ara sezzjoni

4.5).

4.4

Twissijiet speċjali u prekawzjonijiet għall-użu

Ritonavir m’huwiex fejqan għall-infezzjoni tal-HIV-1 jew għall-AIDS. Pazjenti li jkunu qegħdin

jirċievu ritonavir jew kwalunkwe kura antiretrovirali oħra, jistgħu jibqgħu jiżvillupaw infezzjonijiet

opportunistiċi jew komplikazzjonijiet oħra tal-infezzjoni tal-HIV-1.

Filwaqt li soppressjoni virali b’terapija antiretrovirali effettiva ġiet ippruvata li tnaqqas b’mod

sostanzjali r-riskju ta’ trasmissjoni sesswali, riskju residwu ma jistax jiġi eskluż. Għandhom jittieħdu

prekawzjonijiet skont il-linji gwida nazzjonali sabiex tiġi evitata t-trasmissjoni tal-marda.

Meta ritonavir jintuża biex iżid l-effett farmakokinetiku ma’ PIs oħra, għandhom jiġu kkonsidrati d-

dettalji kollha tat-twissijiet u tal-prekawzjonijiet relevanti għal dak il-PI partikolari, u għalhekk is-

Sommarju tal-Karrateristiċi tal-Prodott ta’dak il-PI partikolari għandu jiġi kkonsultat.

Ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali jew biex iżid l-effett farmakokinetiku

Pazjenti li jbatu minn dijarea kronika jew min-nuqqas ta’ assorbiment

F’każ li tiġi kkawżata d-dijarea, ikun hemm bżonn ta’ aktar osservazzjoni mis-soltu. Iż-żieda

relattivament kbira ta’dijarea waqt li tkun qiegħda tingħata l-kura b’ ritonavir tista’ jaffetwa l-

assorbiment u l-effikaċja (minħabba nuqqas ta’ osservanza mill-pazjent) ta’ ritonavir jew prodotti

mediċinali oħra li jkunu qegħdin jittieħdu ma’ ritonavir. Ħafna rimettar u/jew dijarea persistenti

assoċjati mal-użu ta’ritonavir jistgħu ukoll jaffetwaw l-funzjoni renali. F’każ ta’ pazjenti li jbatu minn

indeboliment tal-funzjoni renali, huwa aħjar li ssir osservazzjoni fuq il-funzjoni renali.

Emofilja

Kien hemm rapporti ta’ żieda fit-telf ta’ demm, inkluz ematomi tal-ġilda spontanja u emartrożi, f’każ

ta’ pazjenti li jbatu minn emofilja tat-tip A u B li rċevew kura b’impedituri protejaż. F’ċerti pazjenti

ingħata l-fattur VIII addizzjonalment. F’aktar min-nofs il-każi li ġew irrapportati, il-kura bl-impedituri

protejaż tkompliet, jew reġgħet inbdiet mill-ġdid fejn din kienet ġiet imwaqqfa. Relazzjoni każwali

ġiet imsejħa, għalkemm il-mekkaniżmu ta’ azzjoni ma ġietx iċċarata. Pażjenti emofilijaċi għandhom

għalhekk jiġu infurmati bil-possibilità ta’ żieda fit-telf ta’ demm.

Parametri tal-piż u metaboliċi

Żieda fil-piż u fil-livelli ta’ lipidi u glukożju fid-demm jista’ jseħħ waqt it-terapija antiretrovirali.

Dawn il-bidliet jistgħu parzjalment jkunu marbuta ma’ kontroll tal-mard u l-istil ta’ ħajja. Għal-lipidi,

f’xi każijiet hemm evidenza ta’ effett tat-trattament, filwaqt li għaż-żieda fil-piż m’hemm l-ebda

evidenza qawwija li din għandha x’taqsam ma’ xi trattament partikolari. Għall-monitoraġġ tal-lipidi u

glukożju fid-demm, referenza għandha ssir għal linji gwida stabilliti fi trattament tal-HIV. Disturbi

tal-lipidi għandhom jiġu kkontrollati b’mod klinikament

xieraq.

Pankreatite

Għandha tiġi kkunsidrata l-pankreatite f’każ li jirriżultaw sintomi kliniċi (nawseja, rimettar, uġigħ

addominali) jew anormalitajiet fil-valuri tal-laboratorju (bħal żieda fis-serum lipase jew valuri

amylase) li huma assoċjati mal-pankreatite. Pazjenti li juru dawn is-sinjali jew sintomi għandhom

ikunu evalwati, u l-kura b’Norvir għandha titwaqqaf f’każ li jkun hemm dijanjosi ta’ pankreatite (ara

sezzjoni 4.8).

Sindromu ta’ rikostruzzjoni infjammatorja tal-imunità

F’pazjenti infettati bl-HIV li meta tinbeda t-terapija antiretrovirali kombinata (CART) ikollhom

immunità defiċjenti ħafna, tista’ tirriżulta reazzjoni għall-patoġeni li ma jikkaġunawx sintomi jew li

huma opportunisti residwali, u tikkaġuna kundizzjonijiet kliniċi serji, jew tiggrava s-sintomi.

Normalment, reazzjonijiet bħal dawn jiġu nnotati fl-ewwel ftit ġimgħat jew xhur minn meta tkun

inbdiet t-terapija antiretrovirali kombinata (CART). Eżempji relevati huma retinite ikkawzata minn

cytomegalovirus, infezzjonijiet generalised u/jew infezzjonijiet fokali kkawżati minn mycobacteria, u

pnewmonja kkawżata minn Pneumocystis jiroveci. Kull sintomu ta’ infjammazzjoni għandu jiġi

evalwat, u fejn ikun hemm bżonn tinbeda l-kura.

Disturbi awtoimmunitarji (bħal marda ta’ Graves u epatite awtoimmuni) ġew irrapurtati wkoll li ġraw

f’sitwazzjoni ta’ rikostruzzjoni immunitarja; madankollu, iż-żmienijiet li ġew irrapurtati li dehru dawn

id-disturbi l-ewwel darba kien ivarja sew, għalhekk jistgħu jfeġġu xhur wara li jkun beda it-

trattament.

Mard tal-Fwied

Ritonavir m’għandux jingħata lil pazjenti li jbatu minn mard mhux kompensat tal-fwied. (ara sezzjoni

4.2). Pazjenti li jbatu minn epatite B jew C u li jkunu qeghdin jieħdu terapija antiretrovirali kombinata

għandhom riskju akbar ta’ reazzjonijiet epatiċi avversi li huma severi u potenzjalment fatali. F’kaz ta’

terapija konkomitanti antiretrovirali għall-epatite B jew C, jekk jogħġbok irreferi għall-informazzjoni

dwar il-prodott relatat ma’ dawn il-prodotti mediċinali.

Pazjenti li għandhom kundizzjoni ta’ diżfunzjoni fil-fwied li kienet teżisti qabel, inkluża l-epatite

attiva kronika, għandhom frekwenza akbar ta’ abnormalitajiet fil-funzjonijiet tal-fwied waqt it-terapija

antiretrovirali kombinata u għandhom jiġu monitorjati skond il-prattika normali. Jekk f’dawn il-

pazjenti jkun hemm prova li l-mard fil-fwied mar għall-agħar, l-interruzzjoni jew twaqqif tal-kura

għandu jiġi kkunsidrat.

Mard Renali

Peress li huwa biss ammont żgħir ħafna ta’ ritonavir li jiġi eliminat permezz tal-kliewi, m’huwiex

mistenni tnaqqis fl-eliminazzjoni totali mill-ġisem, f’pazjenti li jbatu minn indeboliment renali. (ara

ukoll sezzjoni 4.2).

Insuffiċjenza renali, indeboliment renali, krejatinina għolja, ipofosfatimja u tubulopatija prossimali

(inkluż is-sindromu ta’ Fanconi) kienu rrappurtati bl-użu ta’ tenofovir disoproxil fumarate fl-użu

kliniku (ara sezzjoni 4.8).

Nekrosi tal-għadam

Għalkemm ġew ikkunsidrati diversi fatturi bħala l-kawża (li jinkludu użu ta’corticosteroids, il-konsum

tal-alkoħol, immuno-soppressjoni severa, indiċi tal-massa tal-ġisem aktar għoli), każi ta’ nekrosi tal-

għadam ġew irraportati f’pazjenti li jbatu mill-marda tal-HIV fi stat avanzat u/jew li kellhom

esponiment għal tul ta’ żmien għal terapija antiretrovirali kombinata (CART). Il-pazjenti għandhom

jiġu infurmati biex huma jitolbu parir mediku jekk iħossu weġgħat fil-ġogi u uġigħ, ebusija tal-ġogi

jew difikultà fil-movimenti.

Titwil tal-intervall PR

Ġie ppruvat li, f’xi suġġetti adulti f’saħħithom, ritonavir jikkawża titwil mhux kbir li ma jurix sintomi

tal-intervall PR. F’pazjenti li jirċievu ritonavir ġew irrapportati każi rari ta’ imblukkar atrioventriculari

tat-tieni jew tat-tielet grad f’pazjenti b’mard eżistenti fl-istruttura tal-qalb u li kellhom abnormalitajiet

eżistenti fis-sistema tat-trasmissjoni tal-impulsi fin-nervituri jew f’pazjenti li kienu qegħdin jingħataw

prodotti mediċinali magħrufa li jtawlu l-intervall PR (bħal verapamil jew atazanavir). F’pazjenti bħal

dawn, Norvir għandu jintuża b’kawtela (ara sezzjoni 5.1).

Effetti fuq prodotti mediċinali oħra

Ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali

It-twissijiet u l-prekawzjonijiet segwenti għandhom jiġu kkunsidrati meta ritonavir jintuża bħala aġent

antiretrovirali. Meta ritonavir jintuża biex iżid l-effett farmakokinetiku fil-livell ta’ 100 mg u 200 mg,

wieħed ma jistax jassumi li t-twissijiet u l-prekawzjonijiet segwenti se japplikaw ukoll. Meta ritonavir

jintuża biex iżid l-effett farmakokinetiku, id-dettalji kollha fuq it-twissijiet u l-prekawzjonijiet li huma

relevanti għal dak il-PI partikolari għandhom jiġu kkunsidrati, u għalhekk sabiex jiġi determinat jekk

l-informazzjoni t’hawn tapplikax jew le, għandu jiġi kkonsultat is-Sommarju tal-Karrateristiċi tal-

Prodott, sezzjoni 4.4, għal dak il-PI partikolari.

Impedituri PDE5

Għandha tingħata attenzjoni speċjali meta jingħataw sildenafil jew tadalafil għall-kura tad-disfunzjoni

erettili lil pazjenti li jkunu qegħdin jirċievu ritonavir. L-għoti ta’ ritonavir flimkien ma’ dawn il-

prodotti mediċinali huwa mistenni li jżid il-konċentrazzjoni tagħhom b’mod sostanzjali, u dan jista’

jirriżulta f’reazzjonijiet avversi assoċjati magħhom, bħal pressjoni baxxa ħafna u erezzjoni fit-tul tal-

parti ġenitali maskili (ara sezzjoni 4.5). L-użu ta’ avanafil jew vardenafil flimkien ma’ ritonavir huwa

kontro-indikat (ara sezzjoni 4.3). L-użu ta’ sildenafil flimkien ma’ ritonavir huwa kontro-indikat għal

pazjenti li għandhom pressjoni għolja fl-arterji pulmonari (ara sezzjoni 4.3).

Impedituri HMG-CoA reductase

L-impedituri HMG-CoA reductase simvastatin u lovastatin jiddependu ħafna fuq CYP3A għall-

metaboliżmu, għalhekk l-użu ta’ ritonavir flimkien ma’ simvastatin jew lovastatin m’huwiex

irrakkomandat minħabba li hemm riskju akbar ta’ mijopatija li tinkludi r-rabdomijoliżi. Għandha

titieħed ukoll l-attenzjoni u għandhom jiġu kkunsidrati dożi mnaqqsa jekk ritonavir jiġi użat flimkien

ma’ atorvastatin, li jiġi metabolizzat kemmxejn inqas minn CYP3A. Filwaqt li l-eliminazzjoni ta’

rosuvastatin ma tiddependix minn CYP3A, kien irrapurtat li kien hemm żieda fl-esponiment ta’

rosuvastatin meta jigi amministrat flimkien ma ritonavir. Il-mekkaniżmu ta’ din l-interazzjoni

m’huwiex ċar, iżda jista jkun riżultat ta’ inibizzjoni tat-trasportatur. Għandhom jintużaw l-aktar dożi

baxxi ta’ atorvastatin jew rosuvastatin meta jiġu użati ma ritonavir biex iżidu l-effett farmakokinetiku

jew bħala agenti antiretrovirali. Il-metaboliżmu ta’ pravastatin u fluvastatin ma jiddependix minn

CYP3A, u interazzjonijiet ma’ ritonavir m’humiex mistennija. Jekk tkun indikata kura b’impeditur

HMG-CoA reductase, pravastatin jew fluvastatin huma rrakkomandati (ara sezzjoni 4.5).

Colchicine

Ġew irrappurtati interazzjonijiet, ma’ prodotti mediċinali oħra, li jistgħu jipperikolaw il-ħajja u oħrajn

fatali, f’pazjenti kkurati b’colchicine u inibituri qawwija ta’ CYP3A bħal ritonavir (ara sezzjonijiet 4.3

u 4.5).

Digoxin

Attenzjoni speċjali għandha tingħata meta ritonavir jingħata lil persuni li jieħdu digoxin, għaliex it-

teħid flimkien ta’ ritonavir ma’ digoxin huwa mistenni li jżid il-livelli ta’ digoxin. Il-livelli ogħla ta’

digoxin jistgħu jonqsu maż-żmien (ara sezzjoni 4.5).

F’każ ta’ pazjenti li meta jinbeda ritonavir ikunu diġà qegħdin jieħdu digoxin, id-doża ta’ digoxin

għandha titnaqqas għal nofs id-doża normali li jieħu l-pazjent, u wara li jinbdew jittieħdu ritonavir u

digoxin flimkien, il-pazjent għandu jiġi osservat aktar mill-viċin mis-soltu għal ħafna ġimgħat.

Digoxin għandu jiġi introdott aktar bil-mod mis-soltu f’każ ta’ pazjenti li meta jiġi introdott digoxin

huma jkunu diġà qegħdin jieħdu ritonavir. F’dan il-perijodu, il-livelli ta’ digoxin għandhom jiġu

monitorjati b’aktar attenzjoni mis-soltu, b’aġġustamenti fid-doża, skond il-bżonn, ibbażati fuq il-

livelli kliniċi, elettrokardjografiċi u ta’ digoxin li jinstabu.

Ethinyl estradiol

Meta ritonavir jingħata f’dożi terapewtiċi jew baxxi, għandhom jiġu kkunsidrati metodi ta’ barriera

jew metodi oħra ta’ kontraċettivi li ma fihomx ormoni, u dan peress li hemm probabilità li ritonavir

inaqqas l-effett u jbiddel il-profil ta’ telf ta’ demm mill-ġuf meta huwa jingħata ma’ kontraċettivi li

jkun fihom estradiol.

Glucocorticoids

L-użu flimkien ta’ ritonavir u fluticasone jew glucocorticoids oħra li jiġu metabolizzati minn CYP3A4

m’huwiex rakkommandat, ħlief jekk il-benefiċji potenzjali tal-kura huma akbar mir-riskju ta’ effetti

sistemiċi tal-corticosteroid, li jinkludu is-sindromu Cushing (Cushing’s Syndrome) u soppressjoni

adrenali (ara sezzjoni 4.5).

Trazodone

Attenzjoni speċjali għandha tingħata meta ritonavir jingħata lil pazjenti li jużaw trazodone. Trazodone

huwa sustanza li fuqha taġixxi is-CYP3A4 u l-għoti ta’ ritonavir miegħu huwa mistenni li jżid il-

livelli ta’ trazodone. Reazzjonijiet avversi ta’ nawseja, sturdament, pressjoni baxxa ħafna u sinkope

ġew innotati fi studji dwar l-effett ta’ mediċina fuq oħra b’doża waħda fuq voluntiera b’saħħithom (ara

sezzjoni 4.5)

Rivaroxaban

L-użu ta’ ritonavir f’pazjenti li qed jirċievu rivaroxaban mhux irrakkomandat, minħabba riskju ta’

żieda ta’ fsada (ara sezzjoni 4.5).

Riociguat

L-użu konkomitanti ta’ ritonavir mhuwiex rakkomandat minħabba ż-żieda potenzjali fl-espożizzjoni

ta’ riociguat (ara sezzjoni 4.5).

Vorapaxar

L-użu konkomitanti ta’ ritonavir mhuwiex rakkomandat minħabba ż-żieda potenzjali fl-espożizzjoni

ta’ vorapaxar (ara sezzjoni 4.5).

Bedaquiline

Inibituri qawwija ta’ CYP3A4 bħal inibituri tal-protease jistgħu jżidu l-espożizzjoni ta’ bedaquiline li

potenzjalment tista’ żżid r-riskju ta’ reazzjonijiet avversi relatati ma’ bedaquiline. Għalhekk,

kombinazzjoni ta’ bedaquiline ma’ lopinavir/ritonavir għandu jiġi evitat. Madankollu, jekk il-

benefiċċju jkun akbar mir-riskju, ko-amministrazzjoni ta’ bedaquiline ma’ ritonavir għandu jsir

b'kawtela. Monitoraġġ aktar frekwenti b’elettrokardjogramma u l-monitoraġġ ta’ transaminases huwa

rakkomandat (ara sezzjoni 4.5 u irreferi għas-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott

ta’ bedaquiline).

Rivaroxaban: L-użu ta’ ritonavir f’pazjenti li qed jirċievu rivaroxaban mhux irrakkomandat, minħabba

riskju ta’ żieda ta’ fsada (ara sezzjoni 4.5).

Delamanid

L-għoti ta’ delamanid flimkien ma’ inibitur qawwi ta’ CYP3A (ritonavir) jistgħu jżidu l-espożizzjoni

għall-metabolit ta’ delamanid, li ġie assoċjat mat-titwil tal-QTc. Għalhekk, jekk l-għoti ta’ delamanid

flimkien ma’ ritonavir huwa kkunsidrat neċessarju, huwa rrakkomandat monitoraġġ ta’ ECG frekwenti

ħafna matul il-perjodu kollu tat-trattament ta’ delamanid (ara sezzjoni 4.5 u rreferi għas-Sommarju tal-

Karatteristiċi tal-Prodott ta’ delamanid).

Ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku

Il-profili ta’interazzjonijiet ta’ impedituri protejaż tal-HIV, meta dawn jiġu mogħtija ma’ doża żgħira

ta’ ritonavir, jiddependu fuq l-impeditur protejaż speċifiku li jkun ingħata ma’ ritonavir.

Għal deskrizzjoni tal-mekkaniżmi u mekkaniżmi potenzjali li jikkontribwixxu għall-profil ta’

interazzjonijiet tal-PIs, ara sezzjoni 4.5. Jekk jogħġbok ara ukoll is-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-

Prodott għall-PI partikolari li qiegħed jiġi miżjud l-effett tiegħu.

Saquinavir

M’għandhomx jintużaw dożi ta’ ritonavir ta’ aktar minn 100 mg darbtejn kuljum. Dożi akbar ta’

ritonavir urew li huma relatati ma’ inċidenza akbar ta’ reazzjonijiet avversi. L-għotja flimkien

ta’saquinavir u ritonavir wasslu għall-reazzjonijiet severi, l-aktar kètosi dijabetika u disturbi fil-fwied,

speċjalment f’pazjenti li kienu diġà jbatu minn mard tal-fwied.

Saquinavir/ritonavir m’għandux jingħata flimkien ma’ rifampicin minħabba r-riskju ta’ tossiċità severa

fil-fwied (li timmanifesta ruħha permezz ta’ żieda fit-transaminases tal-fwied) jekk dawn it-tliet

mediċini jingħataw flimkien (ara sezzjoni 4.5).

Tipranavir

L-għoti ta’ tipranavir ma’ 200 mg ta’ ritonavir, ġie assoċjat ma’ rapporti ta’ epatite klinika u

dikompensazzjoni epatika, inkluż xi fatalitajiet. Attenzjoni speċjali għandha tingħata lil pazjenti li

jbatu ukoll mill-infezzjoni kronika tal-epatite B jew epatite C, minħabba li dawn il-pazjenti għandhom

riskju akbar ta’ ħsara fil-fwied.

Dożi ta’ ritonavir ta’ inqas minn 200 mg darbtejn kuljum m’għandhomx jintużaw għaliex dawn jistgħu

jbiddlu il-profil tal-effikaċja tat-taħlita.

Fosamprenavir

L-għoti flimkien ta’ fosamprenavir u ritonavir f’dożi akbar minn 100 mg darba kuljum ma’ ġiex

evalwat klinikament. L-użu ta’ dożi aktar għoljin ta’ ritonavir jista’ jbiddel il-profil tas-sigurtà tat-

taħlita, u għalhekk m’huwiex rrakkomandat.

Atazanavir

L-għoti ta’ atazanavir flimkien ma’ ritonavir f’dożi akbar minn 100 mg darba kuljum ma ġiex

klinikament evalwat. L-użu ta’ dożi ta’ ritonavir akbar minn hekk jista’ jbiddel il-profil tas-sigurta` ta’

atazanavir (effetti kardijaċi, livelli għoljin ta’ bilirubin fid-demm), u għalhekk m’huwiex

rrakkomandat. Tista’ tiġi kkunsidrata żieda fid-doża ta’ ritonavir għal 200 mg darba kuljum biss f’każi

meta atazanavir flimkien ma’ ritonavir ikunu qegħdin jingħataw flimkien ma’ efavirenz. F’dan il-każ,

għandu jsir monitoraġġ kliniku mill-qrib. Għal aktar dettalji, irreferi għas-Sommarju tal-Karatteristiċi

tal-Prodott ta’ atazanavir.

4.5

Interazzjoni ma’ prodotti mediċinali oħra u forom oħra ta’ interazzjoni

Ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala agent antiretrovirali

Ritonavir għandu affinità għolja għal diversi isoformi ta’ċitokromi P450 (CYP) u jista’ jimpedixxi l-

ossidazzjoni skond din l-ordni li ġejja: CYP3A4 > CYP2D6. L-għoti ta’ ritonavir flimkien ma’

prodotti mediċinali li huma primarjament metabolizzati minn CYP3A jista’ jirriżulta f’żieda fil-

konċentrazzjoni fil-plażma tal-prodott mediċinali l-ieħor, u dan jista’ jżid jew itawwal l-effetti

terapewtiċi u avversi tiegħu. Għal xi prodotti mediċinali partikolari (e.ż. alprazolam) l-effetti ta’

impediment ta’ ritonavir fuq CYP3A4 jistgħu jonqsu maż-żmien. Ritonavir għandu ukoll affinità

għolja għal P-glycoprotein u jista’ jimpedixxi dan it-trasportatur. L-effett li ritonavir għandu li

jimpedixxi (kemm ma’, kif ukoll mhux ma’ impedituri protejaż oħra) fuq l-attività P-gp jista’ jonqos

maż-żmien (e.ż. digoxin u fexofenadine-ara t-tabella t’hawn taħt – “L-Effetti ta’ ritonavir fuq prodotti

mediċinali li m’humiex antiretrovirali”). Ritonavir jista’ jikkawża glukuronidazzjoni u ossidazzjoni

permezz ta’ CYP1A2, CYP2C8, CYP2C9 u CYP2C19 u għalhekk iżid il-biotrasformazzjoni ta’ xi

prodotti mediċinali li huma metabolizzati minn dawn il-passaġġi, u jista’ jirriżulta fi tnaqqis tal-

esponiment sistemiku għal dawn il-prodotti mediċinali, li jista’ jnaqqas l-effett terapewtiku jew iqassar

il-perijodu tal-effett terapewtiku tagħhom.

Informazzjoni importanti fuq interazzjonijiet bejn prodotti mediċinali meta ritonavir jiġi użat biex iżid

l-effett farmakokinetiku tinsab ukoll fis-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott tal-impeditur protejaż

li jingħata ma’ ritonavir.

Prodotti mediċinali li jaffetwaw il-livelli ta’ ritonavir

Il-livelli fis-serum ta’ ritonavir jistgħu jiġu mnaqqsa bl-użu ta’ preparazzjonijiet tal-ħxejjex li jkollhom

fihom il-fexfiex tar-raba’(Hypericum perforatum) flimkien ma’ ritonavir. Dan huwa dovut lill-

induzzjoni ta’ enzimi li jimmetabolizzaw il-prodott mediċinali permezz tal-fexfiex tar-raba’.

Preparazzjonijiet tal-ħxejjex li għandhom fihom il-fexfiex tar-raba’ m’għandhomx jintużaw flimkien

ma’ ritonavir. Jekk pazjent diġà qiegħed jieħu l-fexfiex tar-raba’, il-fexfiex tar-raba’ għandu jitwaqqaf

u jekk huwa possibbli iċċekja l-livelli virali. Il-livelli ta’ ritonavir jistgħu jiżdiedu mat-twaqqif tal-

fexfiex tar-raba’. Jista’ jkun hemm bżonn ta’ aġġustament tad-doża ta’ ritonavir. L-effett induttiv

jista’ jippersisti għal mill-inqas ġimagħtejn wara t-twaqqif tal-kura bil-fexfiex tar-raba’ (ara sezzjoni

4.3).

Il-livelli fis-serum ta’ ritonavir jistgħu jiġu affetwati minn prodotti mediċinali speċifiċi li jingħataw

flimkien ma’ ritonavir (e.ż. delavirdine, efavirenz, phenytoin u rifampicin). Dawn l-interazzjonijiet

huma mniżżla fit-tabella t’hawn taħt dwar l-interazzjonijiet tal-prodott mediċinali.

Prodotti mediċinali li huma affetwati bl-użu ta’ ritonavir

Interazzjonijiet bejn ritonavir u impedituri protejaż, aġenti antiretrovirali minbarra impedituri protejaż

u prodotti mediċinali oħra li m’humiex antiretrovirali huma mniżżla fit-tabelli t’hawn taħt.

Interazzjonijiet tal-Prodott Mediċinali – Ritonavir ma’ Impedituri Protejaż

Prodott

Mediċinali li

jittieħed ma’

ritonavir

Doża tal-Prodott Mediċinali

li jittieħed ma’ ritonavir (mg)

Doża ta’

NORVIR (mg)

Il-Prodott

Mediċinali

Studjat

AUC

C

min

Amprenavir

600 q12h

100 q12h

Amprenavir

↑ 64%

↑ b’5 darbiet

Bħala riżulatat ta’ impediment minn CYP3A4, ritonavir iżid il-livelli tas-serum ta’ amprenavir.

Provi kliniċi kkonfermaw is-sigurtà u l-effikaċja ta’ 600 mg amprenavir darbtejn kuljum flimkien

ma’ 100 mg ritonavir darbtejn kuljum.Għal aktar informazzjoni, it-tobba għandhom jirreferu għas-

Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott ta’ amprenavir.

Atazanavir

300 q24h

100 q24h

Atazanavir

↑ 86%

↑ bi 11 -il

darba

Atazanavir

↑ b’2 (darbtejn)

↑ bi 3-7

darbiet

Bħala riżultat ta’ impediment minn CYP3A4, ritonavir iżid il-livelli tas-serum ta’ atazanavir. Provi

kliniċi kkonfermaw is-sigurtà u l-effikaċja ta’ 300 mg atazanavir darba kuljum ma’ 100 mg ritonavir

darba kuljum fuq pazjenti li għandhom esperjenza tat-trattament. Għal aktar informazzjoni, it-tobba

għandhom jirreferu għas-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott ta’ atazanavir.

Darunavir

600, doża waħda

100 q12h

Darunavir

↑ b’14 -il darba

Bħala riżultat ta’ impediment minn CYP3A, ritonavir iżid il-livelli tas-serum ta’ darunavir. Biex jiġi

żgurat l-effett terapewtiku tiegħu, darunavir għandu jingħata flimkien ma’ ritonavir. Ma ġewx

studjati dożi ta’ ritonavir akbar minn 100 mg darbtejn kuljum flimkien ma’ darunavir. Għal aktar

informazzjoni, irreferi ghas-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott ta’ darunavir.

Fosamprenavir

700 q12h

100 q12h

Amprenavir

↑ bi 2.4 drabi

↑ bi 11 -il

darba

Bħala riżultat ta’ impediment minn CYP3A4, ritonavir iżid il-livelli tas-serum ta’ amprenavir (minn

fosamprenavir). Biex l-effett terapewtiku ta’ fosamprenavir jiġi żgurat, fosamprenavir għandu

jingħata ma’ ritonavir. Provi kliniċi kkonfermaw is-sigurtà u l-effikaċja ta’ 700 mg fosamprenavir

darbtejn kuljum ma’ 100 mg ritonavir darbtejn kuljum. Ma ġewx studjati dożi ta’ ritonavir akbar

minn 100 mg darbtejn kuljum ma’ fosamprenavir. Għal aktar informazzjoni, it-tobba għandhom

jirreferu għas-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott ta’ fosamprenavir.

Indinavir

800 q12h

100 q12h

Indinavir

↑ 178%

Ritonavir

↑ 72%

400 q12h

400 q12h

Indinavir

↑ b’4 darbiet

Ritonavir

Bħala riżultat ta’ impediment minn CYP3A4, ritonavir iżid il-livelli tas-serum ta’ indinavir.

Għadhom ma ġewx stabbiliti d-dożi t-tajba relatati mas-sigurtà u l-effikaċja għal din it-taħlita. B’dożi

akbar minn 100 mg darbtejn kuljum, irriżulta biss benefiċju minimu medjat minn żieda

farmakokinetika minn ritonavir. F’każi tat-teħid flimkien ta’ ritonavir (100 mg darbtejn kuljum) u

indinavir (800 mg darbtejn kuljum) għandha tiġi eżerċitata attenzjoni minħabba li r-riskju ta’ ġebla

fil-kliewi jista’ jiżdied.

Nelfinavir

1250 q12h

100 q12h

Nelfinavir

↑ 20sa39%

750, doża waħda

500 q12h

Nelfinavir

↑ 152%

Ritonavir

Bħala riżultat ta’ impediment minn CYP3A4, ritonavir iżid il-livelli tas-serum ta’ nelfinavir.

Għadhom ma ġewx stabbiliti d-dożi t-tajba relatati mas-sigurtà u l-effikaċja għal din it-taħlita. B’dożi

akbar minn 100 mg darbtejn kuljum, irriżulta biss benefiċju minimu medjat minn żieda

farmakokinetika minn ritonavir.

Saquinavir

1000 q12h

100 q12h

Saquinavir

↑ bi 15 -il darba

↑ b’5 darbiet

Ritonavir

400 q12h

400 q112h

Saquinavir

↑ bi 17 -il darba

Ritonavir

Bħala riżultat ta’ impediment minn CYP3A4, ritonavir iżid il-livelli tas-serum ta’ saquinavir.

Saquinavir għandu jingħata biss flimkien ma’ ritonavir. 100 mg ritonavir darbtejn kuljum flimkien

ma’ 1000 mg saquinavir darbtejn kuljum jipprovdu esponiment sistemiku fuq 24 siegħa li huwa

simili jew ikbar minn dak li jirrizulta b’1200 mg saquinavir tliet darbiet kuljum, mingħajr ritonavir.

Fi studju kliniku li sar fuq voluntiera f’saħħithom fejn kienet qiegħda tiġi investigata l-interazzjoni

ta’ 600 mg rifampicin darba kuljum u 1000 mg saquinavir flimkien ma’ 100 mg ritonavir darbtejn

kuljum, wara li kienu għaddew minn ġurnata sa 5 ġranet ta’ għoti tal-mediċini flimkien, ġiet innotata

tossiċità epatoċellulari severa b’żidied fit-transaminase sa > 20-darba mill-ogħla limitu normali.

Saquinavir/ritonavir m’għandux jingħata flimkien ma’ rifampicin minħabba r-riskju ta’ tossiċità

severa fil-fwied.

Għal aktar informazzjoni, it-tobba għandhom jirreferu għas-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott

ta’ saquinavir.

Tipranavir

500 q12h

200 q12h

Tipranavir

↑ bi 11 -il darba

↑ b’29 darba

Ritonavir

↓ 40%

Bħala riżultat ta’ impediment minn CYP3A, ritonavir iżid il-livelli tas-serum ta’ tipranavir. Biex jiġi

żgurat l-effett terapewtiku tiegħu, tipranavir għandu jingħata ma’ doża żgħira ta’ ritonavir.

M’għandhomx jintużaw ma’ tipranavir dożi ta’ ritonavir ta’ inqas minn 200 mg darbtejn kuljum għax

dawn jistgħu jbiddlu l-effikaċja tat-taħlita. Għal aktar informazzjoni, it-tobba għandhom jirreferu

għas-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott ta’ tipranavir.

MD: Mhux determinat

1.Ibbażat fuq studju komparattiv li jinqeleb ma’ 400 mg atazanavir darba kuljum waħdu.

2.Ibbażat fuq studju komparattiv li jinqeleb ma’ 1200 mg amprenavir darbtejn kuljum waħdu.

3.Ibbażat fuq studju komparattiv li jinqeleb ma’ 800 mg indanavir tlett darbiet kuljum waħdu.

4.Ibbażat fuq studju komparattiv li jinqeleb ma’ 600 mg sequinavir tlett darbiet kuljum waħdu.

Interazzjonijiet tal-Prodotti Mediċinali

– Ritonavir ma’ Aġenti Antiretrovirali minbarra Impedituri

Protejaż

Prodott

Mediċinali li

jittieħed ma’

ritonavir

Doża tal-Prodott

Mediċinali li jittieħed

ma’ ritonavir

(mg)

Doża ta’

NORVIR (mg)

Il-Prodott

Mediċinali

Studjat

AUC

C

min

Didanosine

200 q12h

600 q12h 2 h wara

Didanosine

↓ 13%

Peress li huwa rrakkomandat li ritonavir jittieħed mal-ikel u didanosine għandu jittieħed fuq stonku

vojt, id-dożi jridu jkunu separati b’2.5 siegħat. Tibdil fid-dożi m’għandux ikun neċessarju.

Delavirdine

400 q8h

600 q12h

Delavirdine

Ritonavir

↑ 50%

↑ 75%

Meta bbażata fuq tqabbil ma’ informazzjoni storika, il-farmakokinetika ta’ delavirdine ma dehrux li

huma affetwati minn ritonavir. Meta jiġi użat flimkien ma’ delavirdine, għandu jiġi kkonsidrat

tnaqqis fid-doża ta’ ritonavir.

Efavirenz

600 q24h

500 q12h

Efavirenz

↑ 21%

Ritonavir

↑ 17%

Frekwenza ogħla ta’ reazzjonijiet avversi (e.ż., sturdament, nawseja, parasteżija) u abnormalitajiet fir-

riżultati tal-laboratorju (enzimi tal-fwied għoljin) ġew innotati meta efavirenz jingħata ma’ ritonavir

f’doża bħala aġent antiretrovali.

Maraviroc

100 q12h

100 q12h

Maraviroc

↑161%

↑28%

Bħala riżultat ta’ impediment minn CYP3A, ritonavir iżid il-livelli tas-serum ta’ maraviroc. Maraviroc

jista’ jingħata flimkien ma’ ritonavir biex iżid l-espożizzjoni ta’ maraviroc. Għal aktar informazzjoni,

irreferi għas-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott ta’ Celsentri.

Nevirapine

200 q12h

600 q12h

Nevirapine

Ritonavir

It-teħid flimkien ta’ ritonavir u nevirapine ma twassal għal ebda bidliet li huma klinikament relevanti,

la fil-farmakokinetika ta’ nevirapine u lanqas f’ta’ maraviroc.

Raltegravir

400 doża waħda 100q12h Raltegravir ↓ 16% ↓ 1%

Amministrazzjoni ta’ ritonavir flimkien ma’ raltegravir tirriżulta fi tnaqqis minimu fil-livelli ta’

raltegravir

Zidovudine

200 q8h

300 q6h

Zidovudine

↓ 25%

Ritonavir jista’ jikkaġuna l-glukuronidazzjoni ta’ zidovudine, li jirriżulta f’livelli ta’ zidovudine li

jkunu ftit aktar baxxi. M’għandux ikun hemm bżonn ta’ tibdil fid-doża.

MD: Mhux determinat

1. Ibbażat fuq paragun ta’ gruppi paralleli.

L-Effetti ta’ ritonovir fuq Prodotti Mediċinali li ma humiex antiretrovirali, u li jittieħdu miegħu

Prodotti Mediċinali li jittieħdu ma’ ritonavir Doża tal-Prodotti

Mediċinali li

jittieħdu ma’

ritonavir

(mg)

Doża ta’

NORVIR

(mg)

Effett fuq il-

Prodotti

Mediċinali li

jittieħdu ma’

ritonavir AUC

Effett fuq il-

Prodotti

Mediċinali li

jittieħdu ma’

ritonavir C

max

Antagonist Alpha

1

-Adrenoreceptor

Alfuzosin

It-teħid ta’ ritonavir flimkien ma’ alfuzosin x’aktarx li jirriżulta f’żieda fil-

konċentrazzjoni fil-plażma ta’ alfuzosin, u għalhekk huwa kontro-indikat

(ara sezzjoni 4.3).

Derivattivi tal-Amfetamina

Amfetamina

Ritonavir f’doża bħala aġent antiretrovirali x’aktarx li jimpedixxi CYP2D6

u għalhekk huwa mistenni li jżid il-konċentrazzjoni tal-amfetamina u d-

derivattivi tagħha. Meta dawn il-mediċini jittieħdu flimkien ma’ dożi

antiretrovirali ta’ ritonavir, hija rrakkomandata osservazzjoni b’attenzjoni

ta’ effetti terapewtiċi u avversi (ara sezzjoni 4.4).

Mediċini Analġesiċi

Buprenorphine

Norbuprenorphine

Metabolati Glucuronide

Pethidine, piroxicam, propoxyphene

16 q24h 100 q12h ↑ 57% ↑ 77%

↑ 33% ↑ 108%

Iż-żidiet fil-livelli fil-plażma ta’ buprenorphine u l-metabolat attiv tiegħu

ma kkaġunawx tibdil farmakodinamiku li hu klinikament sinifikanti

f’popolazzjoni ta’ pazjenti li huma tolleranti għall-opioid. Għaldaqstant,

jista’ jkun li ma jkunx hemm bżonn ta’ aġġustament fid-doża ta’

buprenorphine jew ritonavir meta dawn it-tnejn ikunu dożati flimkien.

Meta ritonavir ikun użat flimkien ma’ impeditur protejaż ieħor u ma’

buprenorphine, l-SPF tal-impeditur protejaż li jingħata miegħu għandu

jkun rivedut għal informazzjoni speċifika dwar id-dożaġġ.

It-teħid ta’ ritonavir flimkien ma’ pethidine, piroxicam, propoxyphene

x’aktarx

jwassal

għal

żieda

fil-konċentrazzjoni

fil-plażma

ta’

meperidine, piroxicam, u propoxyphene, u għalhekk huwa kontro-indikat

(ara sezzjoni 4.3).

Fentanyl

Ritonavir f’doża biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala aġent

antiretrovirali jimpedixxi s-CYP3A4, u għalhekk huwa mistenni li jżid il-

konċentrazzjoni fil-plażma ta’ fentanyl. Meta fentanyl jittieħed flimkien

ma’ ritonavir, hija rikommandata osservazzjoni b’attenzjoni ta’ effetti

terapewtiċi u avversi (inkluż depressjoni respiratorja).

Methadone

5, doża waħda

500 q12h,

↓ 36%

↓ 38%

Minħabba l-induzzjoni tal-glukuronidazzjoni, jista’ jkun hemm bżonn ta’

żieda fid-doża ta’ methadone meta dan jittieħed flimkien ma’ ritonavir

f’doża bħala aġenti antriretrovirali jew biex iżid l-effett farmakokinetiku.

Tibdil fid-doża għandu jiġi kkonsidrat, skond ir-rispons kliniku tal-pazjent

għat-terapija ta’ methadone.

Morfina

Minħabba l-induzzjoni tal-glukuronidazzjoni li ssir meta l-morfina

tittieħed ma’ ritonavir f’doża bħala aġent antiretrovirali jew biex iżid l-

effett farmakokinetiku, il-livelli tal-morfina jistgħu jonqsu.

Mediċina għal kontra l-anġina

Ranolazine

Minħabba l-inibizzjoni ta’ CYP3A minn ritonavir, il-konċentrazzjonijiet

ta’ ranolazine huma mistennija li jiżdiedu. L-għoti flimkien ta’ Kaletra u

ranolazine huwa kontraindikat (ara sezzjoni 4.3).

Mediċini li jaħdmu fuq ir-rittmu tat-

tħabbit tal-qalb

Amiodarone, bepridil, dronedarone, encainide,

flecainide, propafenone, quinidine

It-teħid ta’ ritonavir flimkien ma’ amiodarone, bepridil, encainide,

flecanide, propafenone u quinidine x’aktarx li jwassal għal żieda fil-

konċentrazzjoni fil-plażma ta’ amiodarone, bepridil, dronedarone,

encainide, flecainide, propafenone u quinidine, u għalhekk huwa kontro-

indikat (ara sezzjoni 4.3).

Digoxin

0.5 doża waħda IV

300 q12h, 3 jiem

↑ 86%

0.4 doża waħda orali

200 q12h, 13 jiem

↑ 22%

Din l-interazzjoni tista’ tkun ikkaġunata mill-modifikazzjoni ta’ effluss ta’

digoxin medjat b’P- glycoprotein minn ritonavir f’doża bħala aġent

antiretrovirali jew biex iżid l-effett farmakokinetiku. Maż-żmien, mal-

iżvilupp tal-induzzjoni, iż-zieda fil-livelli ta’ digoxin osservata f’pazjenti li

jieħdu ritonavir tista’ tonqos (ara sezzjoni 4.4).

Mediċini kontra l-Ażżma

Theophylline

3 mg/kg q8h

500 q12h

↓ 43%

↓ 32%

Minħabba l-induzzjoni ta’ CYP1A2, jista’ jkun hemm bżonn ta’ doża

akbar ta’ theophylline meta dan jittieħed flimkien ma’ ritronavir.

Aġenti kontra l-kanċer

Afatinib

Ceritinib

20 mg, doża

waħda

40 mg, doża

waħda

40 mg, doża

waħda

200 q12h/1h

qabel

200 q12h/ co-

amministrat

200 q12h/6h

wara

Konċentrazzjonijiet tas-serum jistgħu jiżdiedu minħabba l-inibizzjoni tal-

Proteina Reżistenti għall-Kanċer tas-Sider (BCRP) u l-inibizzjoni akuta

tal-P gp minn ritonavir. L-estent ta’ żieda fl-AUC u Cmax jiddependi mill-

ħin ta' amministrazzjoni ta’ ritonavir. Kawtela għandha tiġi eżerċitata fl-

amministrazzjoni ta’ afatinib ma’ Norvir (irreferi għall-SmPC ta’ afatinib).

Issorvelja għall-ADRs relatati ma’ afatinib.

Konċentrazzjonijiet tas-serum jistgħu jiżdiedu minħabba l-inibizzjoni ta’

CYP3A u P-gp minn ritonavir. Kawtela għandha tiġi eżerċitata fl-

amministrazzjoni ta’ ceritinib ma’ Norvir. Irreferi għall-SmPC ta’

ceritinib għal rakkomandazzjonijiet ta’ aġġustament fid-doża. Issorvelja

għall-ADRs relatati ma’ ceritinib.

Dasatinib, nilotinib, vincristine, vinblastine

Il-konċentrazzjonijiet tal-mediċina fis-serum jistgħu jiżdiedu meta dawn l-

aġenti jittieħdu flimkien ma’ ritonavir, b’konsegwenza li jkun hemm

potenzjal ta’ żieda fl-inċidenza ta’ reazzjonijiet avversi.

Ibrutinib

Il-konċentrazzjonijiet ta'

ibrutinib fis-serum jistgħu jiżdiedu minħabba

inibizzjoni ta' CYP3A minn ritonavir, li jirriżulta f'riskju akbar ta'

tossiċità

inkluż riskju ta' sindromu ta'

lisi tat-tumur. L-għoti flimkien ta'

ibrutinib u

ritonavir għandu jiġi evitat. Jekk il-benefiċċju huwa meqjus li huwa akbar

mir-riskju u ritonavir għandu jintuża, naqqas id-doża ta'

ibrutinib għal 140

mg u mmonitorja mill-qrib il-pazjent għal tossiċità.

Venetoclax

Il-konċentrazzjonijiet tas-serum jistgħu jiżdiedu minħabba inibizzjoni ta’

CYP3A b’ritonavir, li jirriżulta f’riskju akbar ta’ sindromu ta’ lisi tat-

tumur meta tinbeda d-doża u matul il-fażi ta’ żieda fid-doża (ara sezzjoni

4.3 u irreferi għall-SmPC ta’ venetoclax).

Għal pazjenti li temmew il-fażi ta’ żieda fid-doża u li qegħdin fuq doża

stabbli kuljum ta’ venetoclax, naqqas id-doża ta’ venetoclax b’mill-inqas

75% meta użata b’inibituri b’saħħithom ta’ CYP3A (irreferi għall-SmPC

ta’ venetoclax għall-istruzzjonijiet tad-doża).

Mediċini kontra l-koagulazzjoni tad-

demm

Rivaroxaban

10, doża waħda 600 q12h ↑ 153% ↑ 55%

Inibizzjoni ta’ CYP3A u P-gp jwassal għal żieda fil-livelli tal-plasma u l-

effetti farmakodinamiċi ta’ rivaroxaban li jista’ jwassal għal żieda fir-

riskju ta’ fsada. Għalhekk, l-użu ta’ ritonavir f’pazjenti li qed jirċievu

rivaroxaban mhux rrakkomandat.

Vorapaxar

Konċentrazzjonijiet tas-serum jistgħu jiżdiedu minħabba l-inibizzjoni ta’

CYP3A minn ritonavir. L-għoti flimkien ta’ vorapaxar ma’ Norvir għandu

jiġi evitat (ara sezzjoni 4.4 u rreferi għall-SmPC ta’ vorapaxar).

Warfarin

S-Warfarin

R-Warfarin

5, doża waħda

400 q12h

↑ 9%

↓ 33%

↓ 9%

Fil-waqt li l-effett farmakokinetiku innotat fuq S-warfarin meta dan

ittieħed ma’ ritonavir huwa żgħir, l-induzzjoni ta’ CYP1A2 u CYP2C9

wassal għal tnaqqis fil-livelli ta’ R-warfarin. Livelli mnaqqsa ta’ R-

warfarin jistgħu jwasslu għal tnaqqis fil-koagulazzjoni, għalhekk huwa

rrakkomandat li meta warfarin jittieħed flimkien ma’ ritonavir mogħti

f’doża bħala aġent antiretrovirali jew biex iżid l-effett farmakokinetiku,

jiġu monitorjati il-parametri ta’ kontra l-koagulazzjoni.

Mediċini għal kontra l-Konvulżjoni

Carbamazepine

Ritonavir f’doża biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala aġent

antiretrovirali jimpedixxi CYP3A4, u għalhekk huwa mistenni li jżid il-

konċentrazzjoni fil-plażma ta’ carbamazepine. Meta carbamazepine

jittieħed flimkien ma’ ritonavir, huwa rrakkomandat li jssir osservazzjoni

b’attenzjoni tal-effetti terapewtiċi u avversi.

Divalproex, lamotrigine, phenytoin

Ritonavir f’doża biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala aġent

antiretrovirali jikkaġuna l-ossidazzjoni permezz ta’ CYP2C9 u

glukuronidazzjoni, u għalhekk huwa mistenni li jnaqqas il-konċentrazzjoni

fil-plażma ta’ mediċini għal kontra l-konvulżjonijiet. Meta dawn il-

mediċini jingħataw flimkien ma’ ritonavir, huwa rrakkomandat li ssir

osservazzjoni b’attenzjoni tal-livelli tas-serum jew tal-effetti terapewtiċi.

Phenytoin jista’ jnaqqas il-livelli tas-serum ta’ ritonavir.

Mediċini għal kontra d-Dipressjoni

Amitriptyline, fluoxetine, imipramine,

nortriptyline, paroxetine, sertraline

X’aktarx li ritonavir f’doża bħala aġent antiretrovirali jimpedixxi CYP2D6

u għalhekk huwa mistenni li jżid il-konċentrazzjoni ta’ imipramine,

amitriptyline, nortriptyline, fluoxetine, paroxetine jew sertraline. Meta

dawn il-mediċini jingħataw flimkien ma’ dożi antiretrovirali ta’ ritonavir,

huwa rrakkomandat li ssir osservazzjoni b’attenzjoni tal-effetti terapewtiċi

u avversi (ara sezzjoni 4.4).

Desipramine

100 doża waħda orali

500 q12h

↑ 145%

↑ 22%

L-AUC u

tal-metabolat 2-hydroxy ġew imnaqqsa b’ 15 u 67%,

rispettivament. Huwa rrakkomandat tnaqqis fid-doża ta’ desipramine meta

dan jittieħed ma’ ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali.

Trazodone

50, doża waħda

200 q12h

↑ bi 2.4 drabi

↑ 34%

Meta trazodone ittieħed ma’ ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali jew

biex iżid l-effett farmakokinetiku, ġiet osservata żieda fl-inċidenza tar-

reazzjonijiet avversi relatati ma’ trazodone. Jekk trazodone jingħata

flimkien ma’ ritonavir, it-taħlita għandha tintuża b’attenzjoni, b’ trazodone

jinbeda bl-inqas doża, u għandha ssir ukoll osservazzjoni tar-rispons

kliniku u tat-tolleranza.

Mediċini għal kontra l-gotta

Colchicine

Meta amministrat flimkien ma’ ritonavir, il-konċentrazzjonijiet ta’

colchicine huma mistennija li jiżdiedu.

Ġew irrappurtati interazzjonijiet ma’ prodotti mediċinali oħra, li jistgħu

jipperikolaw il-ħajja u oħrajn fatali, f'pazjenti kkurati b’colchicine u

ritonavir (inibizzjoni ta’ CYP3A u P-gp) f’pazjenti b’indeboliment renali u

/ jew epatiku (ara sezzjonijiet 4.3 u 4.4). Irreferi wkoll għall-informazzjoni

ta’ preskrizzjoni ta’ colchicine.

Mediċini għal kontra l-istamina

Astemizole, terfenadine

It-teħid ta’ ritonavir flimkien ma’ astemizole u terfenadine

x’aktarx iwassal għal żieda fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’ astemizole u

terfenadine, u għalhekk huwa kontro-indikat (ara sezzjoni 4.3).

Fexofenadine

Meta dożat bħala aġent antiretrovirali jew biex iżid l-effett

farmakokinetiku, ritonavir jista jbiddel l-effluss medjat b’ P-glycoprotein

ta’ fexofenadine, u maż-żmien, mal-iżvilupp tal-induzzjoni, il-livelli

miżjuda ta’ fexofenadine jistgħu jonqsu.

Loratadine

Ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala aġent

antiretrovirali jimpedixxi s-CYP3A u għalhekk huwa mistenni li jżid il-

konċentrazzjoni fil-plażma ta’ loratadine. Meta loratidine jingħata flimkien

ma’ ritonavir, hija rrakkomandata li ssir b’attenzjoni osservazzjoni tal-

effetti terapewtiċi u l-effetti avversi.

Mediċini għal kontra il-mikrobi

Fusidic Acid

L-użu ta’ fusidic acid flimkien ma’ ritonavir x’aktarx iwassal għal żieda

fil-konċentrazzjoni fil-plażma kemm ta’ fusidic acid kif ukoll ta’ ritonavir,

u għalhekk huwa kontro-indikat (ara sezzjoni 4.3).

Rifabutin

150 kuljum

500 q12h,

↑b’ 4 darbiet

↑ bi 2.5 drabi

Metabolat 25-O-desacetyl rifabutin

↑ bi 38 darba

↑ b’16 -il darba

Minħabba ż-żieda kbira fl-AUC ta’ rifabutin, l-użu flimkien ta’ rifabutin

ma’ ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali huwa kontro-indikat (ara

sezzjoni 4.3). Jista’ jiġi indikat li d-doża ta’ rifabutin tiġi mnaqqsa għal

150 mg 3 darbiet fil-ġimgħa f’każ ta’ ċerti PIs meta jiġu użati flimkien ma’

ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku. Is-Sommarju tal-

Karatteristiċi tal-Prodott tal-impeditur protejaż li jkun qiegħed jittieħed

għandha tiġi konsultata. Għandha tingħata konsiderazzjoni lil gwida

uffiċjali għat-trattament adegwat tat-tuberkulosi f’ pazjenti infettati bl-

HIV.

Rifampicin

Għalkemm rifampicin jista’ jġiegħel il-metaboliżmu ta’ ritonavir,

informazzjoni limitata tindika, li meta dożi għolja ta’ ritonavir (600 mg

darbtejn kuljum) jingħataw flimkien ma’ rifampicin, l-effett addizzjonali li

jġiegħel rifampicin (meta mqabbel ma’ dak ta’ ritonavir innifsu) huwa

żgħir u jista’ jkun li ma jħallix effett li huwa klinikament sinifikanti fuq il-

livelli ta’ ritonavir f’każ ta’ terapija fejn jingħataw dożi għoljin ta’

ritonavir. L-effett ta’ ritonavir fuq rifampicin m’huwiex magħruf.

Voriconazole

200 q12h

400 q12h

↓ 82%

↓ 66%

200 q12h

100 q12h

↓ 39%

↓ 24%

L-użu ta’ ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali flimkien ma’

voriconazole huwa kontro-indikat minħabba tnaqqis fil-konċentrazzjoni

ta’ voriconazole (ara sezzjoni 4.3). L-użu ta’ voriconazole flimkien ma’

ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku għandu jiġi evitat, ħlief

jekk l-istima tal-benefiċju/riskju tal-pazjent tiġġustifika l-użu ta’

voriconazole.

Atovaquone

Ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala aġent

antiretrovirali jikkaġuna glukuronidazzjoni, u għalhekk hu mistenni li

jnaqqas il-konċentrazzjoni fil-plażma ta’ atovaquone. Meta atovaquone jiġi

mogħti flimkien ma’ ritonavir, huwa rrakkomandat li ssir osservazzjoni

b’attenzjoni tal-livelli fis-serum jew tal-effetti terapewtiċi.

Bedaquiline

Studju ta’ interazzjoni ma’ ritonavir biss mhuwiex disponibli. Fi studju ta’

interazzjoni b’doża waħda ta’ bedaquiline u doża multipli ta’

lopinavir/ritonavir, l-AUC ta’ bedaquiline żdiedet bi 22%. Din iż-żieda

hija probabli minħabba ritonavir u effett aktar evidenti jista’ jiġi osservat

waqt ko-amministrazzjoni prolongata. Minħabba r-riskju ta’ reazzjonijiet

avversi relatati ma’ bedaquiline, ko-amministrazzjoni għandha tiġi evitata.

Jekk il-benefiċċju huwa akbar mir-riskju, ko-amministrazzjoni ta’

bedaquiline ma’ ritonavir għandha ssir b’kawtela. Monitoraġġ aktar

frekwenti b’elettrokardjogramma u l-monitoraġġ ta’ transaminases huwa

rrakkomandat (ara sezzjoni 4.4 u rreferi għas-Sommarju tal-Karatteristiċi

tal-Prodott

ta’ bedaquiline).

Clarithromycin

Metabolat 14-OH clarithromycin

500 q12h,

200 q8h

↑ 77%

↓ 100%

↑ 31%

↓ 99%

Minħabba t-tieqa terapewtika kbira li għandu clarithromycin m’hemm

bżonn l-ebda tnaqqis fid-doża f’pazjenti li għandhom funzjoni renali

normali. Dożi ta’ Clarithromycin akbar minn 1 g kull ġurnata

m’għandhomx jingħataw flimkien ma’ ritonavir dożat bħala aġent

antiretrovirali jew biex iżid l-effett farmakokinetiku. Għal pazjenti li jbatu

minn indeboliment renali għandu jiġi kkunsidrat tnaqqis fid-doża ta’

clarithromycin: għal pazjenti li għandhom tneħħija tal-krejatina ta’ minn

30 sa 60 ml/min id-doża għandha tiġi mnaqqsa b’50%, għal pazjenti li

għandhom tneħħija tal-krejatina ta’ inqas minn 30 ml/min id-doża għandha

tiġi mnaqqsa b’ 75%.

Delamanid

Studju ta’ interazzjoni ma’ ritonavir biss mhuwiex disponibli. Fi studju ta’

interazzjoni tal-mediċina fuq voluntier b'saħħtu, b’100mg delamanid

100mg darbtejn kuljum u lopinavir/ritonavir 400/100 mg darbtejn kuljum

għal 14 -il ġurnata, l-espożizzjoni tal-metabolit ta’delamanid DM-6705

kien 30% miżjud. Minħabba r-riskju ta’ titwil tal-QTc assoċjati ma’ DM

6705, jekk l-ko-amministrazzjoni ta’ delamanid ma’ ritonavir hija

kkunsidrata neċessarja, huwa rrakkomandat monitoraġġ frekwenti ħafna

ta’ ECG matul il-perjodu kollu tat-trattament ta’ delamanid (ara sezzjoni

4.4 u rreferi għas-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott ta’ delamanid).

Erythromycin, itraconazole

Ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala aġent

antiretrovirali jimpedixxi s-CYP3A4, u għalhekk huwa mistenni li jżid il-

konċentrazzjoni fil-plażma ta’ erythromycin u itraconazole.Meta

erythromycin jew itraconazole jiġu użati flimkien ma’ ritonavir, huwa

rrakkomandat li ssir osservazzjoni b’attenzjoni tal-effetti terapewtiċi u tal-

effetti avversi.

Ketoconazole

200 kuljum

500 q12h

↑ bi 3.4 drabi

↑ 55%

Ritonavir jimpedixxi l-metaboliżmu medjat b’ CYP3A ta’ ketoconazole.

Minħabba żieda fl-inċidenza tar-reazzjonijiet avversi gastrointestinali u

epatiċi, għandu jiġi kkunsidrat tnaqqis fid-doża ta’ ketoconazole meta dan

jingħata flimkien ma’ ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali jew iżid l-

effett farmakokinetiku.

Sulfamethoxazole/Trimethoprim

800/160, doża

waħda

500 q12h

↓ 20% / ↑ 20%

M’għandux għalfejn ikun hemm bżonn ta’ tibdil fid-doża ta’

sulfamethoxazole/trimethoprim meta dan jingħata fl-istess żmien li tkun

qiegħda tingħata t-terapija b’ritonavir

Mediċini Anti-Psikotiċi/ Newrolettiċi

Clozapine, pimozide

L-għoti flimkien ma’ ritonavir x’aktarx iwassal għal żieda fil-

konċentrazzjoni fil-plażma ta’ clozapine jew pimozide, u għalhekk huwa

kontro-indikat (ara sezzjoni 4.3).

Haloperidol, risperidone, thioridazine

Lurasidone

Quetiapine

Ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali x’aktarx li jimpedixxi s-

CYP2D6 u għalhekk huwa mistenni li jżid il-konċentrazzjoni ta’

haloperidol, risperidone u thioridazine. Meta dawn il-mediċini jingħataw

flimkien ma’ ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali, huwa

rrakkomandat li ssir osservazzjoni b’attenzjoni tal-effetti terapewtiċi u

effetti avversi.

Minħabba l-inibizzjoni ta’ CYP3A minn ritonavir, il-konċentrazzjonijiet

ta’ lurasidone huma mistennija li jiżdiedu. L-għoti flimkien ma’

lurasidone huwa kontraindikat (ara sezzjoni 4.3).

Il-konċentrazzjonijiet ta’ quetiapine huma mistennija li jiżdiedu minħabba

li ritonavir jinibixxi CYP3A. Amministrazzjoni ta’ Norvir flimkien ma’

quetiapine huwa kontra-indikat għax jista’ jżid it-tossiċità relatat ma’

quetiapine ( ara sezzjoni 4.3).

β2-agonist (iħalli effett fit-tul)

Salmeterol

Ritonavir jimpedixxi s-CYP3A4 u għalhekk hi mistennija żieda qawwija

fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’ salmeterol. Għaldaqstant, l-għoti ta’

salmeterol flimkien ma’ mediċini oħra m’huwiex irrakkomandat.

Mediċini li jinblukkaw ir-riċetturi tal-

kanali tal kalċju

Amlodipine, diltiazem, nifedipine

Ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala aġent

antiretrovirali jimpedixxi s- CYP3A4, u għalhekk huwa mistenni li jżid il-

konċentrazzjoni fil-plażma tal- mediċini li jimblukkaw ir-riċetturi tal-

kanali tal-kalċju. Meta dawn il-mediċini jingħataw flimkien ma’ ritonavir

dożat bħala aġent antiretrovirali, huwa rrakkomandat li ssir osservazzjoni

b’attenzjoni tal-effetti terapewtiċi u tal-effetti avversi. (ara sezzjoni 4.3).

Mediċini li jinblukkaw endothelin

Bosentan

Amministrazzjoni ta’ bosentan flimkien ma’ ritonavir jista’ jżid il-

konċentrazzjonijiet massimi (Cmax)ta’ bosentan fl-istat fiss u l-erja ta’ taħt

il-kurva (AUC).

Riociguat

Konċentrazzjonijiet tas-serum jistgħu jiżdiedu minħabba l-inibizzjoni ta’

CYP3A u l-inibizzjoni ta’ P-gp minn ritonavir. L-għoti flimkien ta’

riociguat ma’ Norvir m'huwiex irrakkomandat (ara sezzjoni 4.4 u irreferi

għal SMPC ta’ riociguat).

Derivattivi tal-Ergotina

Dihydroergotamine, ergonovine, ergotamine,

methylergonovine

L-għotja ta’ ritonavir flimkien ma’ dihydroergotamine, ergonovine,

ergotamine, methylergonovine aktarx li twassal għal żieda fil-

konċentrazzjoni fil-plażma tad-derivattivi tal-ergotina, u għalhekk hija

kontra-indikata (ara sezzjoni 4.3).

Mediċini li jaħdmu fuq il-passaġġ ta’

fluwidi fis-sistema gastrointestinali

Cisapride

L-għotja ta’ ritonavir flimkien ma’ Cisapride aktarx li twassal għal żieda

fil-konċentrazzjoni fil-plażma ta’ cisapride, u għalhekk hija kontra-

indikata (ara sezzjoni 4.3).

Impeditur tal-protejaż ta’ HCV

Simeprevir

200 qd 100 q12h ↑bi 7.2 drabi ↑ bi 4.7 drabi

Bħala riżultat ta’ impediment minn CYP3A4, Ritonavir iżid il-

konċentrazzjonijiet fil-plażma ta’ simeprevir. Mhux rakkomandat li

jingħata ritonavir flimkien ma’ simeprevir.

Impedituri HMG Co-A Reductase

Atorvastatin, Fluvastatin, Lovastatin,

Pravstatin, Rosuvastatin, Simvastatin

L-impedituri HMG-CoA reductase li huma dipendenti ħafna fuq il-

metaboliżmu b’ CYP3A, bħal lovastatin u simvastatin huma mistennija li

jkollhom żieda sostanzjali fil-konċentrazzjoni fil-plażma meta dawn

jingħataw flimkien ma’ ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali jew biex

iżid l-effett farmakokinetiku. Peressi li żieda fil-konċentrazzjoni ta’

lovastatin u simvastatin tista’ tippredisponi lill-pazjenti għall-mijopatija, li

jinkludi rabdomijoli, l-għotja ta’ dawn il-prodotti mediċinali flimkien ma’

ritonavir hija kontro-indikata (ara sezzjoni 4.3). Atorvastatin huwa inqas

dipendenti fuq is-CYP3A għall-metaboliżmu. Filwaqt li l-eliminazzjoni ta’

rosuvastatin ma tiddependix minn CYP3A, kien irrapurtat li kien hemm

żieda fl-esponiment ta’ rosuvastatin meta jigi amministrat flimkien ma

ritonavir. Il-mekkaniżmu ta’ din l-interazzjoni m’huwiex ċar, iżda jista

jkun riżultat ta’ inibizzjoni tat-trasportatur. Meta użat ma’ ritonavir dożat

biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala aġent antiretrovirali,

għandhom jingħataw l-inqas dożi possibbli ta’ atorvastatin jew

rosuvastatin. Il-metaboliżmu ta’ pravastatin u fluvastatin ma jiddependix

fuq CYP3A, u m’humiex mistennija interazzjonijiet ma’ ritonavir.

Pravastatin jew fluvastatin huwa rrakkomandat f’każ li jkun indikat

trattament b’impeditur HMG-CoA reductase.

Kontraċettivi li fihom l-ormoni

Ethinyl estradiol

50 µg doża waħda

500 q12h

↓ 40%

↓ 32%

Minħabba tnaqqis fil-konċentrazzjoni ta’ ethinyl estradiol, għandhom jiġu

kkunsidrati metodi ta’ barriera jew metodi oħra ta’ kontraċezzjoni li ma

fihomx ormoni meta dawn ikunu qegħdin jiġu użati flimkien ma’ ritonavir

dożat bħala aġent antiretrovirali jew biex iżid l-effett farmakokinetiku.

X’aktarx li ritonavir ibiddel il-profil ta’ telf ta’ demm mill-ġuf u jnaqqas l-

effettività ta’ kontraċettivi li jkun fihom estradiol (ara sezzjoni 4.4).

Mediċini Immuno-Suppressanti

Cyclosporine, tacrolimus, everolimus

Ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala aġent

antiretrovirali jimpedixxi CYP3A4 u għalhekk huwa mistenni li jżid il-

konċentrazzjoni fil-plażma ta’ cyclosporine, tacrolimus jew everolimus.

Meta dawn il-mediċini jingħataw flimkien ma’ ritonavir, huwa

rrakkomandat li ssir osservazzjoni b’attenzjoni tal-effetti terapewtiċi u tal-

effetti avversi.

Impedituri Phosphodiesterase (PDE5)

Avanafil

50, doża waħda 600 q12h ↑ b’13 –il darba ↑ b’2.4 darbiet

L-użu flimkien ta’ avanafil ma’ ritonavir huwa kontra-indikat (ara sezzjoni

4.3).

Sildenafil

100,doża waħda

500 q12h

↑ bi 11 -il darba

↑ b’4 darbiet

Tadalafil

Vardenafil

L-użu ta’ sildenafil għall-kura tad-disfunzjoni erettili flimkien ma’

ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali jew biex iżid l-effett

farmakokinetiku għandu jsir b’attenzjoni, u fl-ebda każ m’għandhom id-

dożi ta’ sildenafil jeċċedu 25 mg fi 48 siegħa (ara ukoll sezzjoni 4.4). L-

użu flimkien ta’ sildenafil ma’ ritonavir huwa kontro-indikat f’pazjenti li

jbatu minn pressjoni għolja fl-arterji pulmonari (ara sezzjoni 4.3).

20, doża waħda

200 q12h

↑ 124% ↔

L-użu flimkien ta’ tadalafil ma’ ritonavir għat-trattament tal-problema tal-

erezzjoni tal-pene dożat bħala aġent antiretrovirali jew biex iżid l-effett

farmakokinetiku għandu jsir b’attenzjoni u b’dożi mnaqqsa ta’ mhux iktar

minn 10 mg ta’ tadalafil kull 72 siegħa, u għandu jkun hemm aktar

osservazzjoni għal reazzjonijiet avversi (ara sezzjoni 4.4).

Meta tadalafil jintuża flimkien ma’ ritonavir f’pazjenti bi pressjoni għolja

arterjali tal-pulmun, irreferi għas-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott

ta’ tadalafil.

55, doża waħda

600 q12h

↑ 49 darba

↑ 13-il darba

L-użu ta’ vardenafil ma’ ritonavir huwa kontra-indikat (ara sezzjoni 4.3).

Mediċina Sedattiva/ Ipnotika

Clorazepate, diazepam, estazolam,

flurazepam, midazolam mittieħed mill-ħalq u

parenterali

L-għoti ta’ ritonavir ma’ clorazepate, diazepam, estazolam, flurazepam,

midazolam u triazolam x’aktarx li jwassal għal żieda fil-konċentrazzjoni

fil-plażma ta’ clorazepate, diazepam, estazolam u flurazepam u għalhekk

huwa kontro-indikat (ara sezzjoni 4.3). Midazolam huwa fil-biċċa l-kbira

tiegħu metabolizzat b’CYP3A4. L-għoti tiegħu flimkien ma’ Norvir jista’

jikkaġuna żieda kbira fil-konċentrazzjoni ta’ dan il-benzodiazepine. Ma

sar l-ebda studju dwar l-effett ta’ prodott mediċinali fuq ieħor fir-rigward

tat-teħid flimkien ta’ Norvir ma’ benzodiazepines. Skond informazzjoni

dwar impedituri CYP3A4 oħra, il-konċentrazzjoni fil-plażma ta’

midazolam hija mistennija li tkun ogħla b’mod sinifikanti meta midazolam

jingħata mill-ħalq. Għalhekk, Norvir m’għandux jingħata ma’ midazolam

mittieħed mill-ħalq (ara sezzjoni 4.3), u wieħed għandu joqgħod attent

meta jkun hemm it-teħid flimkien ta’ Norvir u midazolam parenterali.

Informazzjoni li ħarġet mill-użu ta’ midazolam perenterali flimkien ma’

impedituri protejażi oħra tissuġġerixxi żieda fil-livelli fil-plażma ta’

midazolam li tista’ tkun possibilment 3-4 darbiet aktar. Jekk Norvir

jingħata flimkien ma’ midazolam parenterali, dan għandu jseħħ f’post għal

kura intensiva (ICU) jew post simili fejn ikunu jsiru osservazzjoni

klinikali mill-qrib u treġija medika adegwata f’każ li jkun hemm

deppressjoni respiratorja u/jew sedazzjoni twila aktar milli sippost.

Għandu jiġi kkunsirat aġġustament fid-doża ta’ midazolam, speċjalment

jekk tkun ingħatat aktar minn doża waħda ta’ midazolam.

Triazolam

0.125, doża waħda

200, 4 dożi

↑ >20 darba

↑ 87%

L-għoti ta’ ritonavir ma’ triazolam x’aktarx li jwassal għal żieda fil-

konċentrazzjoni fil-plażma ta’ triazolam, u għalhekk huwa kontro-indikat

(ara sezzjoni 4.3).

Pethidine

Metabolat Norpethidine

50 doża waħda

orali

500 q12h

↓ 62%

↑ 47%

↓ 59%

↑ 87%

L-użu ta’ pethidine u ritonavir huwa kontro-indikat minħabba ż-żieda

fil-konċentrazzjoni tal-metabolit norpethidine, li għandu attività

analġesika , kif ukoll attività stimulanti fuq is-sistema nervuża (CNS).

Konċentrazzjoni għolja ta’ norpethidine jistgħu jżidu r-riskju tal-effetti

tas-CNS (e.ż. attakki tal- epilessija), ara sezzjoni 4.3.

Alprazolam

1, doża waħda

200 q12h, 2

(jumejn)

↑bi 2.5 drabi

500 q12h, 10

ijiem

↓ 12%

↓ 16%

Il-metaboliżmu ta’ alprazolam ġie imwaqqaf meta ritonavir ġie introdott.

Wara l-użu ta’ ritonavir għal 10 ijiem, ma ġie osservat l-ebda effett ta’

impediment ta’ ritonavir. Hemm bżonn li wieħed juża kawtela fl-ewwel

diversi ġranet meta alprazolam jiġi mogħti flimkien ma’ ritonavir dożat

bħala aġent antiretrovirali jew biex iżid l-effett farmakokinetiku, qabel

ma jibda l-induzzjoni biex jiġi metabolizzat alprazolam.

Buspirone

Ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala aġent

antiretrovirali jimpedixxi CYP3A, u għalhekk huwa mistenni li jżid il-

konċentrazxzjonijiet fil-plażma ta’ buspirone. Meta buspirone jingħata

flimkien ma’ ritonavir, huwa rrakkomandat li ssir osservazzjoni

b’attenzjoni tal-effetti terapewtiċi u tal-effetti avversi.

Mediċini li jraqqdu

Zolpidem

200, 4 dożi

↑ 28%

↑ 22%

Jekk issir osservazzjoni b’attenzjoni għall-effetti sedattivi eċċessivi,

zolpidem u ritonavir jistgħu jingħataw flimkien.

Waqfien mit-tipjip

Bupropion

100 q12h

↓ 22%

↓ 21%

600 q12h

↓ 66%

↓ 62%

Bupropion huwa primarjament metabolizzat b’ CYP2B6. Huwa mistenni li

l-livelli ta’ bupropion jonqsu meta bupropion jingħata flimkien ma dożi

repetuti ta’ ritonavir. Dawn l-effetti huma meqjusa li jirrapreżentaw

induzzjoni tal-metaboliżmu ta’ bupropion. Mandankollu, peress li ritonavir

wera li jinibixxi CYP2B6 in vitro, id-doza rakkomandata ta’ bupropion ma

għandekiex tiġi skorruta. Meta tqabbel ma l-amministrazzjoni ta’ ritonavir

għal-żmien twil, ma kien hemm l-ebda interazzjoni sinjifikanti ma

bupropion wara li ġew amministrati dożi baxxi ta’ ritonavir f’perjodu qasir

(200 mg darbtejn kuljum għal jumejn). Dan juri li t-tnaqqis fil-

koncetrazzjonijiet ta’ bupropion jista’ jidher diversi ġranet wara li jibda

jinghata ritonavir miegħu.

Sterojdi

Miġbud mill-imnifsejn, injettabbli jew applikat

fl-imnieħer fluticasone propionate, budesonide,

triamcinolone

Effetti tal-corticosteroids sistematiċi inkluż is-sindromu Cushing u

soppressjoni adrenali (fl-istudju t’hawn fuq ġie nnotat li l-livelli tal-

cortisol fil-plażma naqsu 86%) ġew rapportati f’pazjenti li jieħdu ritonavir

u li jiġbdu f’imnifsejhom jew idaħħlu fl-imnieħer fluticasone propionate;

jistgħu jirriżultaw effetti simili b’corticosteroids oħra metabolati b’

CYP3A e.ż.,budesonide u triamcinolone. Għalhekk, l-għoti flimkien ta’

ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali jew biex iżid l-effett

farmakokinetiku u dawn il-glucocorticoids, m’huwiex irrakkomandat, ħlief

jekk il-benefiċju potenzjali li jista’ jkollu t-trattament ikun jiżboq ir-riskju

tal-effetti tal-corticosteroids sistematiċi (ara sezzjoni 4.4). Għandu jiġi

kkunsidrat tnaqqis fid-doża tal-glucocorticoid u ssir osservazzjoni mill-

qrib tal-effetti lokali u sistematiċi, jew jingħata glucocorticoid ieħor

minflok, li m’huwiex sustanza li fuqa taħdem is-CYP3A4 (e.ż.,

beclomethasone).Barra minn hekk, f’każ li jitwaqqfu l-glucocorticoids,

għandu jkun hemm tnaqqis progressiv tad-doża fuq tul ta’ żmien.

Dexamethasone

Ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku jew bħala aġent

antiretrovirali jimpedixxi CYP3A, u għalhekk huwa mistenni li jżid il-

konċentrazzjoni fil-plażma ta’ dexamethasone. Meta dexamethasone

jingħata flimkien ma’ ritonavir, huwa rrakkomandat li ssir osservazzjoni

b’attenzjoni tal-effetti terapewtiċi u tal-effetti avversi.

Prednisolone

200 q12h

↑ 28%

↑ 9%

Meta prednisolone jingħata flimkien ma’ ritonavir, huwa rrakkomandat li

ssir osservazzjoni b’attenzjoni tal-effetti terapewtiċi u tal-effetti avversi. L-

AUC tal-metabolit prednisolone żdied b’37 u 28% wara 4 u 14 -il ġurnata

b’ritonavir, rispettivament.

Terapija ta' sostituzzjoni ta' ormon tat-

tirojde

Levothyroxine

Ġew irrapportati każijiet ta'

wara t-tqegħid fis-suq li jindikaw interazzjoni

potenzjali bejn il-prodotti li fihom ritonavir u levothyroxine. L-ormon li

jistimula t-tirojde (TSH) għandu jiġi mmonitorjat f'pazjenti trattati

b'levothyroxine mill-inqas l-ewwel xahar wara li jibda u / jew itemm il-

kura b'ritonavir.

MD: Mhux determinat

1. Ibbażat fuq paragun ta’ gruppi paralleli.

2. Sulfamethoxazole ingħata ma’ trimethoprim.

Effetti kardijaċi u newroloġiċi ġew irrapportati meta ritonavir ingħata flimkien ma’ disopyramide,

mexiletine jew nefazodone. Il-possibilità ta’ interazzjoni bejn il-prodotti mediċinali ma’ tistax tiġi

eskluża.

Mal-interazzjonijiet imniżżla hawn fuq, peress li ritonavir jeħel ħafna mal-proteini tad-demm, għandu

jiġi kkunsidrat il-fatt li jista’ jkun hemm żieda fl-effetti terapewtiċi u tossiċi riżultanti mit-tqanqil

minn mal-proteini tad-demm ta’ prodotti mediċinali li jkunu ingħataw flimkien ma’ ritonavir.

Ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku

Informazzjoni importanti dwar interazzjonijiet ta’ prodotti mediċinali meta ritonavir jintuża biex iżid l-

effett farmakokinetiku tinsab ukoll fis-Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott tal-impeditur protejaż li

jkun ingħata ma’ ritonavir.

Impedituri tal-pompa tal-proton u antagonisti ta’ riċetturi tal-H

2

L-impedituri tal-pompa tal-proton u antagonisti ta’ riċetturi tal-H

(e.ż. omeprazole jew ranitidine)

jistgħu jnaqqsu l-konċentrazzjonijiet għall-impedituri protejaż meta jingħataw flimkien. Għal

informazzjoni speċifika dwar l-impatt tal-għoti flimkien ta’ aġenti li jnaqqsu l-aċidu, irreferi għas-

Sommarju tal-Karatteristiċi tal-Prodott tal-impeditur protejaż li jkun qed jingħata fl-istess ħin. Skond

studji li saru fuq l-interazzjoni mal-impedituri protejaż li huma msaħħa b’ritonavir (lopinavir/ritonavir,

atazanavir), l-għoti flimkien ta’ omeprazole jew ranitidine, minkejja li jkun hemm bidla żgħira fl-

esponiment (madwar 6 - 18%), ma jbiddilx l-effikaċja ta’ ritonavir bħala li jżid l-effett

farmakokinetiku b’mod sinifikanti.

4.6

Fertilità, tqala u treddigħ

Tqala

Ammont kbir (6100 ta’ twelid ħaj) ta’ nisa tqal ġew esposti għal ritonavir waqt it-tqala; minn dawn,

2800 ta’ twelid ħaj kienu esposti waqt l-ewwel tliet xhur tat-tqala. Fil-biċċa l-kbira, din l-

informazzjoni tirreferi għal esponimenti fejn ritonavir kien użat fit-terapija kombinata, u mhux f’dożi

terapewtiċi ta’ ritonavir, imma f’dożi iżgħar biex iżid l-effett farmakokinetiku għal PIs oħra. Din l-

informazzjoni ma turi l-ebda żieda fir-rata tad-difetti tat-twelid meta mqabbla ma’ rati osservati

f’sistemi ta’ sorveljanza ta’ difetti tat-twelid bażati fuq il-poplazzjoni. Informazzjoni fuq l-annimali

uriet tossiċità riproduttiva (ara 5.3). Norvir jista’ jintuża waqt it-tqala jekk ikun meħtieġ klinikament.

Ritonavir għandu effetti ħżiena fuq kontraċettivi orali (OCs). Għalhekk, waqt il-kura, għandu jintuża

mezz ta’ kontraċezzjoni ieħor, li hu effettiv u li ma jagħmilx ħsara.

Treddigħ

Dejta llimitata ppubblikata tirrapporta li ritonavir huwa preżenti fil-ħalib tal-bniedem.

M’hemmx informazzjoni dwar l-effetti ta’ ritonavir fuq it-trabi li qed ireddgħu jew dwar l-effetti tal-

mediċina fuq il-produzzjoni tal-ħalib. Minħabba l-potenzjal għal (1) trażmissjoni ta’ HIV (fi trabi

b’HIV negattiv), (2) jiżviluppaw reżistenza virali (fi trabi b’HIV pożittiv) u (3) reazzjonijiet avversi

serji fi trabi mreddgħa, nisa infettati bl-HIV m’għandhomx ireddgħu it-trabi tagħhom taħt kwalunkwe

ċirkostanza jekk qed jirċievu Norvir.

Fertilità

Ebda informazzjoni tal-bniedem fuq l-effett ta

ritonavir fuq il-fertilità ma hija disponibbli. Studji fl-

annimali ma jindikawx effetti ta

ħsara ta

ritonavir fuq il-fertilità (ara sezzjoni 5.3).

4.7

Effetti fuq il-ħila biex issuq u tħaddem magni

Ma sarux studji dwar l-effetti fuq il-ħila biex issuq jew tħaddem magni. -L-isturdament huwa effett

mhux mixtieq magħruf li, għandu jiġi kkunsidrat meta wieħed ikun qiegħed isuq jew iħaddem magni.

Effetti mhux mixtieqa

Sommarju tal-profil tas-sigurtà

Ritonavir dożat biex iżid l-effett farmakokinetiku

Ir-reazzjonijiet avversi assoċjati mal-użu ta’ ritonavir f’dożi biex iżid l-effett farmakokinetiku

jiddependu fuq il-PI speċifiku li jkun ġie mogħti miegħu. Għal informazzjoni fuq l-effetti avversi

irreferi għall-SPC tal-PI speċifiku li jkun ingħata ma’ ritonavir.

Ritonavir dożat bħala aġent antiretrovirali

Reazzjonijiet avversi f’pazjenti adulti waqt provi kliniċi u waqt l-esperjenza ta’ wara t-tqegħid tal-

prodott fuq is-suq

L-aktar reazzjonijiet avversi tal-mediċina rrapurtati b’mod frekwenti fost pazjenti li qed jirċievu

ritonavir biss jew ritonavir flimkien ma’ mediċini antiretrivirali oħra kienu disturbi gastrointestinali (li

jinkludu dijarea, nawseja, rimettar, uġigħ addominali (fil-parti ta’ fuq u fil-parti t’isfel)), disturbi

newroloġiċi (li jinkludu parasteżija u parasteżija madwar il-ħalq) u għeja/astenja.

Lista tabulata ta’ reazzjonijiet avversi

Ġew irrapportati l-effetti avversi segwenti b’relazzjoni possibbli jew probabbli ma’ ritonavir, u li

huma ta’ intensità minn moderata sa severa. F’kull klassifikazzjoni ta’ frekwenza, l-effetti mhux

mixtieqa huma preżentati f’ordni li tibda mill-iktar effetti serji u tispiċċa fl-inqas effetti serji: komuni

ħafna (> 1/10); komuni (> 1/100 sa < 1/10); mhux komuni (> 1/1000 sa < 1/100); rari ( > 1/10,000 sa

< 1/1,000); mhux magħrufa (ma jistgħux jiġu kkalkolati mill-informazzjoni eżistenti).

L-effetti innotati bħala li għandhom frekwrenza mhux magħrufa ġew identifikati permezz ta’

sorveljanza li saret wara li l-prodott tqiegħed fuq is-suq.

Reazzjonijiet avversi f’pazjenti adulti, fi studji kliniċi u wara li l-prodott tqiegħed fuq is-suq

Klassi tas-Sistema tal-Ordni

Frekwenza

Reazzjoni avversa

Disturbi tad-demm u tas-sistema

limfatika

Komuni

Tnaqqis fiċ-ċelluli bojod tad-demmf, tnaqqis

fl-emoglobina, tnaqqis fin-neutrophils, żieda

fl-eosinophils, tromboċitopenja

Mhux komuni

Zieda fin-neutrophils

Disturbi fis-sistema immunitarja

tal-ġisem

Komuni

Sensittività eċċessiva, li tinkludi urtikarja u

edima fil-wiċċ

Rari

Anafilassi

Disturbi fil-metaboliżmu u n-

nutrizzjoni

Komuni

Iperkolesterolemija, ipertrigliċeridemija,

gotta, edima u edima periferali, deidrazzjoni

(normalment assoċjata ma’ sintomi

gastrointestinali)

Mhux komuni

Dijabete mellitus

Rari

Ipergliċemija

Disturbi fis-sistema nervuża

Komuni ħafna

Disġewżja, parasteżija periferali u madwar il-

ħalq, uġigħ ta’ ras, sturdament, newropatija

periferali

Komuni

Nuqqas ta’ rqad, ansjetà, konfużjoni, nuqqas

t’attenzjoni, sinkope, attakk tal-epilessija

Disturbi fl-għajnejn

Komuni

Vista mċajpra

Disturbi fil-qalb

Mhux komuni

Infart mijokardijaku

Reazzjonijiet avversi f’pazjenti adulti, fi studji kliniċi u wara li l-prodott tqiegħed fuq is-suq

Klassi tas-Sistema tal-Ordni

Frekwenza

Reazzjoni avversa

Disturbi vaskulari

Komuni

Pressjoni għolja, pressjoni baxxa li tinkludi

pressjoni li titbaxxa meta tqum, kesħa

periferali

Disturbi respiratorji, toraċiċi u

medjastinali

Komuni ħafna

Farinġite, uġigħ fil-ħalq u l-farinġi, sogħla

Disturbi gastro-intestinali

Komuni ħafna

Uġigħ addominali (fil-parti ta’ fuq u fil-parti

t’isfel), nawseja, dijarea (li tinkludi dijarea

severa bi żbilanċ tal-elektroliti), rimettar,

dispepsja

Komuni

Anoressija, gass fl-istonku, ulċera fil-ħalq,

emorraġija gastrointestinali, mard tar-rifluss

gastroesofagali , pankreatite

Disturbi fil-fwied u fil-marrara

Komuni

Epatite (li tinkludi żieda fl-AST, ALT,

GGT), żieda fil-bilirubin fid-demm (li

tinkludi suffejra)

Disturbi fil-ġilda u fit-tessuti ta’

taħt il-ġilda

Komuni ħafna

Prurite, raxx (li jinkludi dawk tat-tip

erythematous u maculopapular)

Komuni

Akne

Rari

Sindromu Stevens Johnson, Nekroliżi tossika

tal-epidermide (TEN)

Disturbi muskolu-skeltrali u tal-

connective tissue

Hawn tlett qisien ta’ pakketti tal-pilloli Norvir li jistgħu jiġu akkwistati:

Flixkun ta’ 30 pillola

Flixkun ta’ 60 pillola

Pakkett li fih 3 fliexken ta’ 30 pillola li b’kollox fih 90 pillola miksija b’rita.

Mhux il-qisien kollha tal-pakketti jistgħu jinbiegħu.

6.6

Prekawzjonijiet speċjali għar-rimi u għal ġestjoni ieħor

L-ebda ħtiġijiet speċjali.

7.

ID-DETENTUR TAL-AWTORIZZAZZJONI GĦAT-TQEGĦID FIS-SUQ

AbbVie Deutschland GmbH & Co. KG

Knollstrasse

67061 Ludwigshafen

Il-Ġermanja

8.

NUMRU(I) TAL-AWTORIZZAZZJONI GĦAT-TQEGĦID FIS-SUQ

EU/1/96/016/005-007

9.

DATA TAL-EWWEL AWTORIZZAZZJONI/TIĠDID TAL-AWTORIZZAZZJONI

Data tal-ewwel awtorizzazzjoni: 26 ta’ Awissu 1996

Data tal-aħħar tiġdid tal-awtorizzazzjoni: 26 ta’ Awissu 2006

10.

DATA TA’ REVIŻJONI TAT-TEST

{MM/YYYY}

Informazzjoni dettaljata dwar dan il-prodott mediċinali tinsab fuq is-sit elettroniku tal-Aġenzija

Ewropea għall-Mediċini http://www.ema.europa.eu

ANNESS II

A.

MANIFATTUR(I) RESPONSABBLI GĦALL-ĦRUĠ TAL-LOTT

B.

KONDIZZJONIJIET JEW RESTRIZZJONIJIET RIGWARD IL-

PROVVISTA U L-UŻU

C.

KONDIZZJONIJIET U REKWIŻITI OĦRA TAL-

AWTORIZZAZZJONI GĦAT-TQEGĦID FIS-SUQ

D.

KONDIZZJONIJIET JEW RESTRIZZJONIJIET FIR-RIGWARD

TAL-UŻU SIGUR U EFFIKAĊI TAL-PRODOTT MEDIĊINALI

A.

MANIFATTUR(I) RESPONSABBLI GĦALL-ĦRUĠ TAL-LOTT

Isem u indirizz tal-manifattur responsabbli għall-ħruġ tal-lott.

Pilloli miksija b’rita u trab għal suspensjoni orali

AbbVie Deutschland GmbH & Co. KG, Knollstrasse, 67061 Ludwigshafen, il-Ġermanja

Trab għal suspensjoni orali biss

AbbVie Logistics B.V., Zuiderzeelaan 53, 8017 JV Zwolle, The Netherlands

Fuq il-fuljett ta' tagħrif tal-prodott mediċinali għandu jkun hemm l-isem u l-indirizz

tal-manifattur responsabbli mill-ħruġ tal-lott konċernat.

B.

KONDIZZJONIJIET JEW RESTRIZZJONIJIET RIGWARD IL-PROVVISTA U L-

UŻU

Prodott mediċinali li jingħata b’riċetta ristretta tat-tabib (ara Anness I: Sommarju tal- Karatteristiċi tal-

Prodott, sezzjoni 4.2).

C.

KONDIZZJONIJIET U REKWIŻITI OĦRA TAL-AWTORIZZAZZJONI GĦAT-

TQEGĦID FIS-SUQ

Rapporti Perjodiċi Aġġornati dwar is-Sigurtà

Id-detentur tal-awtorizzazzjoni għat-tqegħid fis-suq għandu jippreżenta rapporti perjodiċi aġġornati

dwar is-sigurtà għal dan il-prodott f’konformità mar-rekwiżiti mniżżla fil-lista tad-dati ta’ referenza

tal-Unjoni (lista EURD) prevista skont l-Artikolu 107c(7) tad-Direttiva 2001/83/KE u ppubblikati fuq

il-portal elettroniku Ewropew tal-mediċini.

D.

KONDIZZJONIJIET JEW RESTRIZZJONIJIET FIR-RIGWARD TAL-UŻU SIGUR U

EFFIKAĊI TAL-PRODOTT MEDIĊINALI

Pjan tal-immaniġġar tar-riskju (RMP)

L-MAH għandu jwettaq l-attivitajiet u l-interventi meħtieġa ta’ farmakoviġilanza dettaljati fl-RMP

maqbul ippreżentat fil-Modulu 1.8.2 tal-Awtorizzazzjoni għat-Tqegħid fis-Suq u kwalunkwe

aġġornament sussegwenti maqbul tal-RMP.

RMP aġġornat għandu jiġi ppreżentat:

Meta l-Aġenzija Ewropea għall-Mediċini titlob din l-informazzjoni;

Kull meta l-pjan tal-immaniġġar tar-riskju jiġi modifikat speċjalment minħabba li tasal

informazzjoni ġdida li tista’ twassal għal bidla sinifikanti fil-profil tal-benefiċċju/riskju jew

minħabba li jintlaħaq għan importanti (farmakoviġilanza jew minimizzazzjoni tar-riskji).

Jekk il-preżentazzjoni ta’ PSUR u l-aġġornament ta’ RMP jikkoinċidu, dawn jistgħu jiġu

ppreżentati fl-istess ħin.

ANNESS III

TIKKETTAR U FULJETT TA’ TAGĦRIF

A. TIKKETTAR

TAGĦRIF LI GĦANDU JIDHER FUQ IL-PAKKETT TA’ BARRA

NORVIR TRAB GĦAL SUSPENSJONI ORALI- Kartuna li fiha 30 qratas u kull qartas fih 100 mg ta’

ritonavir

1.

ISEM TAL-PRODOTT MEDIĊINALI U MNEJN GĦANDU JINGĦATA

Norvir 100 mg trab għal suspensjoni orali

Ritonavir

2.

DIKJARAZZJONI TAS-SUSTANZA(I) ATTIVA

Kull qartas fih 100 mg ta’ ritonavir

3.

LISTA TA’ EĊĊIPJENTI

4.

GĦAMLA FARMAĊEWTIKA U KONTENUT

30 qratas tat-trab għal-suspensjoni orali

Kartuna fiha ukoll tazza tat-taħlit u żewġ siringi għall-dożaġġ orali

5.

MOD TA’ KIF U MNEJN JINGĦATA

Aqra l-fuljett ta’ tagħrif qabel l-u

Użu orali

6.

TWISSIJA SPEĊJALI LI L-PRODOTT MEDIĊINALI GĦANDU JINŻAMM FEJN MA

JIDHIRX U MA JINTLAĦAQX MIT-TFAL

Żomm fejn ma jidhirx u ma jintlaħaqx mit-tfal.

7.

TWISSIJA(IET) SPEĊJALI OĦRA, JEKK MEĦTIEĠA

8.

DATA TA’ SKADENZA

9.

KONDIZZJONIJIET SPEĊJALI TA’ KIF JINĦAŻEN

Aħżen f’temperatura taħt 30

C.

10.

PREKAWZJONIJIET SPEĊJALI GĦAR-RIMI TA’ PRODOTTI MEDIĊINALI MHUX

UŻATI JEW SKART MINN DAWN IL-PRODOTTI MEDIĊINALI, JEKK HEMM BŻONN

11.

ISEM U INDIRIZZ TAD-DETENTUR TAL-AWTORIZZAZZJONI GĦAT-TQEGĦID FIS-

SUQ

AbbVie Deutschland GmbH & Co. KG

Knollstrasse

67061 Ludwigshafen

Il-Ġermanja

12.

NUMRU(I) TAL-AWTORIZZAZZJONI GĦAT-TQEGĦID FIS-SUQ

EU/1/96/016/009

13.

NUMRU TAL-LOTT

Lott

14.

KLASSIFIKAZZJONI ĠENERALI TA’ KIF JINGĦATA

Prodott mediċinali li jingħata bir-riċetta tat-tabib.

15.

ISTRUZZJONIJIET DWAR L-UŻU

16.

INFORMAZZJONI BIL-BRAILLE

Norvir 100 mg trab għal suspensjoni orali

17.

IDENTIFIKATUR UNIKU – BARCODE 2D

Barcode 2D li jkollu l-identifikatur uniku inkluż.

18.

UNIQUE IDENTIFIER – HUMAN READABLE DATA

TAGĦRIF MINIMU LI GĦANDU JIDHER FUQ IL-PAKKETTI Ż-ŻGĦAR

NORVIR TRAB GĦAL SUSPENSJONI ORALI- Test tat-Tikketta tal-qartas

1.

ISEM TAL-PRODOTT MEDIĊINALI U MNEJN GĦANDU JINGĦATA

Norvir 100 mg trab għal suspensjoni orali

ritonavir

Użu orali

2.

METODU TA’ KIF GĦANDU JINGĦATA

3.

DATA TA’ SKADENZA

4.

NUMRU TAL-LOTT

Lott

5.

IL-KONTENUT SKONT IL-PARTI INDIVIDWALI

100 mg

TAGĦRIF LI GĦANDU JIDHER FUQ IL-PAKKETT TA’ BARRA

NORVIR PILLOLI MIKSIJA B’RITA – KARTUNA BIL-KAXXA BLU

1.

ISEM TAL-PRODOTT MEDIĊINALI

Norvir 100 mg pilloli miksija b’rita

ritonavir

2.

DIKJARAZZJONI TAS-SUSTANZA(I) ATTIVA

Kull pillola fiha 100 mg ritonavir.

3.

LISTA TA’ EĊĊIPJENTI

4.

GĦAMLA FARMAĊEWTIKA U KONTENUT

30 pillola miksija b’rita

60 pillola miksija b’rita

5.

MOD TA’ KIF U MNEJN JINGĦATA

Aqra l-fuljett ta

tagħrif qabel l-użu.

Użu orali

Il-pilloli Norvir għandhom jittieħdu mal-ikel.

Il-pilloli għandhom jinbelgħu sħaħ u m’għandhomx jiġu mimgħudin, mkissra jew mgħaffġa.

6.

TWISSIJA SPEĊJALI LI L-PRODOTT MEDIĊINALI GĦANDU JINŻAMM FEJN MA

JIDHIRX U MA JINTLAĦAQX MIT-TFAL

Żomm fejn ma jidhirx u ma jintlaħaqx mit-tfal.

7.

TWISSIJA(IET) SPEĊJALI OĦRA, JEKK MEĦTIEĠA

Għatu li ma jinfetaħx mit-tfal.

8.

DATA TA’ SKADENZA

9.

KUNDIZZJONIJIET SPEĊJALI TA' KIF JINĦAŻEN

Aħżen fil-flixkun oriġinali biex tipproteġih mill-umdità.

10.

PREKAWZJONIJIET SPEĊJALI GĦAR-RIMI TA’ PRODOTTI MEDIĊINALI MHUX

UŻATI JEW SKART MINN DAWN IL-PRODOTTI MEDIĊINALI, JEKK HEMM

BŻONN

11.

ISEM U INDIRIZZ TAD-DETENTUR TAL-AWTORIZZAZZJONI GĦAT-TQEGĦID

FIS-SUQ

AbbVie Deutschland GmbH & Co. KG

Knollstrasse

67061 Ludwigshafen

Il-Ġermanja

12.

NUMRU(I) TAL-AWTORIZZAZZJONI GĦAT-TQEGĦID FIS-SUQ

EU/1/96/016/005

EU/1/96/016/006

13.

NUMRU TAL-LOTT

Lott

14.

KLASSIFIKAZZJONI ĠENERALI TA’ KIF JINGĦATA

Prodott mediċinali jingħata bir-riċetta tat-tabib.

15.

STRUZZJONIJIET DWAR L-UŻU

16.

INFORMAZZJONI BIL-BRAILLE

Norvir 100 mg pillola

17.

IDENTIFIKATUR UNIKU – BARCODE 2D

Barcode 2D li jkollu l-identifikatur uniku inkluż.

18.

UNIQUE IDENTIFIER – HUMAN READABLE DATA

TAGĦRIF LI GĦANDU JIDHER FUQ IL-FLIXKUN TA’ ĠEWWA

NORVIR PILLOLI MIKSIJA B’RITA – Test tat-Tikketta tal-Flixkun

1.

ISEM TAL-PRODOTT MEDIĊINALI

Norvir 100 mg pilloli miksija b’rita

ritonavir

2.

DIKJARAZZJONI TAS-SUSTANZA(I) ATTIVA

Kull pillola fiha 100 mg ritonavir.

3.

LISTA TA’ EĊĊIPJENTI

4.

GĦAMLA FARMAĊEWTIKA U KONTENUT

30 pillola miksija b’rita

60 pillola miksija b’rita

5.

MOD TA’ KIF U MNEJN JINGĦATA

Aqra l-fuljett ta

tagħrif qabel l-użu.

Użu orali

6.

TWISSIJA SPEĊJALI LI L-PRODOTT MEDIĊINALI GĦANDU JINŻAMM FEJN MA

JIDHIRX U MA JINTLAĦAQX MIT-TFAL

Żomm fejn ma jidhirx u ma jintlaħaqx mit-tfal.

7.

TWISSIJA(IET) SPEĊJALI OĦRA, JEKK MEĦTIEĠA

8.

DATA TA’ SKADENZA

9.

KUNDIZZJONIJIET SPEĊJALI TA' KIF JINĦAŻEN

Aħżen fil-flixkun oriġinali.

10.

PREKAWZJONIJIET SPEĊJALI GĦAR-RIMI TA’ PRODOTTI MEDIĊINALI MHUX

UŻATI JEW SKART MINN DAWN IL-PRODOTTI MEDIĊINALI, JEKK HEMM

BŻONN

11.

ISEM U INDIRIZZ TAD-DETENTUR TAL-AWTORIZZAZZJONI GĦAT-TQEGĦID

FIS-SUQ

AbbVie Deutschland GmbH & Co. KG

Knollstrasse

67061 Ludwigshafen

Il-Ġermanja

12.

NUMRU(I) TAL-AWTORIZZAZZJONI GĦAT-TQEGĦID FIS-SUQ

EU/1/96/016/005

EU/1/96/016/006

13.

NUMRU TAL-LOTT

Lott

14.

KLASSIFIKAZZJONI ĠENERALI TA’ KIF JINGĦATA

Prodott mediċinali jingħata bir-riċetta tat-tabib.

15.

STRUZZJONIJIET DWAR L-UŻU

16.

INFORMAZZJONI BIL-BRAILLE

17.

IDENTIFIKATUR UNIKU – BARCODE 2D

Mhux applikabbli.

18.

UNIQUE IDENTIFIER – HUMAN READABLE DATA

Mhux applikabbli.

TAGĦRIF LI GĦANDU JIDHER FUQ IL-PAKKETT TA’ BARRA

NORVIR PILLOLI MIKSIJA B’RITA – Pakkett li fih 3 fliexken ta’ 30 pilloli miksija b’rita li

b’kollox fih 90 pillola miksija b’rita bil-kaxxa blu

1.

ISEM TAL-PRODOTT MEDIĊINALI

Norvir 100 mg pilloli miksija b’rita

ritonavir

2.

DIKJARAZZJONI TAS-SUSTANZA(I) ATTIVA

Kull pillola fiha 100 mg ritonavir

3.

LISTA TA’ EĊĊIPJENTI

4.

GĦAMLA FARMAĊEWTIKA U KONTENUT

Pakkett ta’ aktar minn flixkun wieħed: 90 pillola miksija b’rita (3 fliexken ta’ 30)

5.

MOD TA’ KIF U MNEJN JINGĦATA

Aqra l-fuljett ta

tagħrif qabel l-użu.

Użu orali

Il-pilloli Norvir għandhom jittieħdu mal-ikel.

Il-pilloli għandhom jinbelgħu sħaħ u m’għandhomx jiġu mimgħudin, mkissra jew mgħaffġa.

Aqra l-fuljett ta’ tagħrif qabel l-użu.

6.

TWISSIJA SPEĊJALI LI L-PRODOTT MEDIĊINALI GĦANDU JINŻAMM FEJN MA

JIDHIRX U MA JINTLAĦAQX MIT-TFAL

Żomm fejn ma jidhirx u ma jintlaħaqx mit-tfal.

7.

TWISSIJA(IET) SPEĊJALI OĦRA, JEKK MEĦTIEĠA

Għatu li ma jinfetaħx mit-tfal.

8.

DATA TA’ SKADENZA

9.

KUNDIZZJONIJIET SPEĊJALI TA' KIF JINĦAŻEN

Aħżen fil-flixkun oriġinali biex tipproteġih mill-umdità.

10.

PREKAWZJONIJIET SPEĊJALI GĦAR-RIMI TA’ PRODOTTI MEDIĊINALI MHUX

UŻATI JEW SKART MINN DAWN IL-PRODOTTI MEDIĊINALI, JEKK HEMM

BŻONN

11.

ISEM U INDIRIZZ TAD-DETENTUR TAL-AWTORIZZAZZJONI GĦAT-TQEGĦID

FIS-SUQ

AbbVie Deutschland GmbH & Co. KG

Knollstrasse

67061 Ludwigshafen

Il-Ġermanja

12.

NUMRU(I) TAL-AWTORIZZAZZJONI GĦAT-TQEGĦID FIS-SUQ

EU/1/96/016/007

13.

NUMRU TAL-LOTT

Lott

14.

KLASSIFIKAZZJONI ĠENERALI TA’ KIF JINGĦATA

Prodott mediċinali jingħata bir-riċetta tat-tabib.

15.

STRUZZJONIJIET DWAR L-UŻU

16.

INFORMAZZJONI BIL-BRAILLE

Norvir 100 mg pillola

17.

IDENTIFIKATUR UNIKU – BARCODE 2D

Barcode 2D li jkollu l-identifikatur uniku inkluż.

18.

UNIQUE IDENTIFIER – HUMAN READABLE DATA

TAGĦRIF LI GĦANDU JIDHER FUQ IL-FLIXKUN TA’ ĠEWWA

TEST TAT-TABELLA TAL-FLIXKUN TAL-PILLOLI MIKSIJA B’RITA NORVIR – 3

FLIEXKEN

1.

ISEM TAL-PRODOTT MEDIĊINALI

Norvir 100 mg pilloli miksija b’rita

ritonavir

2.

DIKJARAZZJONI TAS-SUSTANZA(I) ATTIVA

Kull pillola fiha 100 mg ritonavir.

3.

LISTA TA’ EĊĊIPJENTI

4.

GĦAMLA FARMAĊEWTIKA U KONTENUT

30 pillola miksija b’rita

5.

MOD TA’ KIF U MNEJN JINGĦATA

Aqra l-fuljett ta

tagħrif qabel l-użu.

Użu orali

6.

TWISSIJA SPEĊJALI LI L-PRODOTT MEDIĊINALI GĦANDU JINŻAMM FEJN MA

JIDHIRX U MA JINTLAĦAQX MIT-TFAL

Żomm fejn ma jintlaħaqx u ma jidhirx mit-tfal.

7.

TWISSIJA(IET) SPEĊJALI OĦRA, JEKK MEĦTIEĠA

8.

DATA TA’ SKADENZA

9.

KUNDIZZJONIJIET SPEĊJALI TA' KIF JINĦAŻEN

Aħżen fil-flixkun oriġinali.

10.

PREKAWZJONIJIET SPEĊJALI GĦAR-RIMI TA’ PRODOTTI MEDIĊINALI MHUX

UŻATI JEW SKART MINN DAWN IL-PRODOTTI MEDIĊINALI, JEKK HEMM

BŻONN

11.

ISEM U INDIRIZZ TAD-DETENTUR TAL-AWTORIZZAZZJONI GĦAT-TQEGĦID

FIS-SUQ

AbbVie Deutschland GmbH & Co. KG

Knollstrasse

67061 Ludwigshafen

Il-Ġermanja

12.

NUMRU(I) TAL-AWTORIZZAZZJONI GĦAT-TQEGĦID FIS-SUQ

EU/1/96/016/007

13.

NUMRU TAL-LOTT

Lott

14.

KLASSIFIKAZZJONI ĠENERALI TA’ KIF JINGĦATA

Prodott mediċinali jingħata bir-riċetta tat-tabib.

15.

STRUZZJONIJIET DWAR L-UŻU

16.

INFORMAZZJONI BIL-BRAILLE

17.

IDENTIFIKATUR UNIKU – BARCODE 2D

Mhux applikabbli.

18.

UNIQUE IDENTIFIER – HUMAN READABLE DATA

Mhux applikabbli.

B. FULJETT TA’ TAGĦRIF

Fuljett ta’ tagħrif: Informazzjoni għall-utent

Norvir 100 mg trab għal suspensjoni orali

ritonavir

Aqra dan il-fuljett kollu qabel tibda tieħu din il-mediċina peress li fih informazzjoni importanti

għalik jew għat-tifel jew tifla tiegħek.

-

Żomm dan il-fuljett. Jista jkollok bżonn terġa’ taqrah.

-

Jekk ikollok aktar mistoqsijiet, staqsi lit-tabib jew lill-ispiżjar tiegħek.

-

Din il-mediċina ġiet mogħtija lilek biss. M’għandekx tgħaddiha lil persuni oħra. Tista’

tagħmlilhom il-ħsara, anki jekk ikollhom l-istess sinjali ta’ mard bħal tiegħek.

-

Jekk ikollok xi effett sekondarju kellem lit-tabib jew lill-ispiżjar tiegħek. Dan jinkludi xi effett

sekondarju possibbli li mhuwiex elenkat f’dan il-fuljett. Ara sezzjoni 4.

F’dan il-fuljett:



X’inhu Norvir u għalxiex jintuża



X’għandek tkun taf qabel inti jew it-tifel jew tifla tiegħek ma tieħdu Norvir



Kif għandek tieħu Norvir



Effetti sekondarji li jista’ jkollu



Kif taħżen Norvir



Kontenut tal-pakkett u informazzjoni oħra

1.

X’inhu Norvir u għalxiex jintuża

Norvir fih is-sustanza attiva ritonavir. Norvir huwa impeditur protejaż użat biex jikkontrolla l-

infezzjoni tal-HIV. Norvir huwa wżat flimkien ma’ mediċini oħra għal kontra l-HIV (antiretrovirali)

biex jikkontrollalek l-infezzjoni tal-HIV. It-tabib tiegħek ser jiddiskuti miegħek l-aħjar kombinazzjoni

ta’ mediċini għalik

Norvir jintuża fit-tfal li għandhom sentejn jew aktar, fl-adolexxenti u fl-adulti li huma infettati bl-HIV,

il-virus li jikkawża l-AIDS.

2

X’għandek tkun taf qabel inti jew it-tifel jew tifla tiegħek ma tieħdu Norvir

Tiħux Norvir

-

jekk inti allerġiku għal ritonavir jew sustanzi oħra ta’ Norvir (ara sezzjoni 6).

-

jekk inti għandek mard serju tal-fwied.

-

jekk bħalissa qiegħed tieħu xi waħda minn dawn il-mediċini segwenti:

-

astemizole jew terfenadine (issoltu użata biex tikkura sintomi ta’ allergija – dawn il-

mediċini jistgħu jiġu akkwistati mingħajr riċetta tat-tabib);

-

amiodarone, bepridil, dronedarone, encainide, flecainide, propafenone, quinidine (użati

sabiex jikkoreġu taħbit irregolari tal-qalb);

-

dihydroergotamine, ergotamine (użati għall-kura tal-migranja);

-

ergonovine, methylergonovine (użati biex iwaqqfu ħruġ eċċessiv ta’ demm li jista’ jkun

hemm wara l-ħlas jew wara abort);

-

clorazepate, diazepam, estazolam, flurazepam, triazolam jew midazolam orali (mittieħed

mill-ħalq) (użati biex jgħinuk torqod u/jew inaqqsu l-ansjetà);

-

clozapine, pimozide (użati biex jikkuraw ħsibijiet jew emozzjonijiet li m’humiex

normali);

-

quetiapine (użat biex jikkura skiżofrenija, disturb bipolari u disturb dipressiv maġġuri);

lurasidone (

użat

biex jittratta dipressjoni);

ranolazine (użat biex jittratta uġigħ fis-sider kroniku [anġina]);

-

-

pethidine, piroxicam, propoxyphene (użati biex itaffu l-uġigħ);

-

cisapride (użat biex itaffi ċerti problemi fl-istonku);

-

rifabutin (użat biex jippreveni / jikkura ċerti infezzjonijiet)*;

-

voriconazole (użat biex jikkura infezzjonijiet tal-fungu)*;

-

simvastatin, lovastatin (użati biex inaqqsu l-kolesterol fid-demm);

-

alfuzosin (użati biex jikkuraw it-tkabbir tal-glandola tal-prostata );

-

fusidic acid (użat biex jikkura infezzjonijiet bil-batterji);

-

sildenafil jekk int tbati minn marda tal-pulmun li tissejjaħ pressjoni għolja fl-arterji

pulmonari li tagħmilha diffiċli biex tieħu n-nifs. Pazjenti li m’għandhomx din il-marda

jistgħu jieħdu sildenafil għall-impotenza (disfunzjoni erettili) taħt superviżjoni tat-tabib

tagħhom. (ara s-sezzjoni dwar Mediċini oħra u Norvir);

-

avanafil jew vardenafil (użati biex jikkuraw disfunzjoni erettili);

-

colchicine (użat biex jikkura l-gotta) jekk għandek problemi fil-kliewi u/jew fil-fwied (ara

s-sezzjoni dwar Mediċini oħra u Norvir);

-

prodotti li fihom l-fexfiex tar-raba’ (Hypericum perforatum) peress li din tista’ twaqqaf lil

Norvir milli jaħdem kif sippost. Il-fexfiex tar-raba’ huwa użatt ta’ spiss f’mediċini tal-

ħxejjex li tista’ tixtrihom inti stess.

It-tabib tiegħek jista’ jiddeċiedi li int tista’ tieħu rifabutin u/jew voriconazole b’buster (doża

iżgħar) ta’ Norvir, iżda m’għandhiex tittieħed doża sħiħa ta’ Norvir flimkien ma’ dawn iż-żewġ

mediċini.

Jekk preżentament inti qiegħed tieħu xi waħda minn dawn il-mediċini, staqsi lit-tabib tiegħek dwar

jekk tistax taqleb fuq mediċina oħra waqt li inti qiegħed tieħu Norvir.

Aqra ukoll il-lista ta’ mediċini taħt is-sezzjoni ‘Mediċini oħra u Norvir’ meta tkun se tieħu Norvir

flimkien ma’ ċerti mediċini oħra li jeħtieġu attenzjoni speċjali.

Twissijiet u prekawzjonijiet

Kellem lit-tabib tiegħek qabel tieħu Norvir.

Informazzjoni Importanti

-

Jekk Norvir jiġi mogħoti flimkien ma’ mediċini anti retrovirali oħra, huwa mportanti li taqra

wkoll il fuljetti ta’ tagħrif li jiġu ma’ dawn il-mediċini l-oħra. Jista’ jagħti l-kas li jkun hemm

informazzjoni addizzjonali f’dawn il-fuljetti ta’ tagħrif fejn Norvir għandu jkun evitat. Jekk

għandek aktar mistoqsijiet fuq Norvir (ritonavir) jew fuq il-mediċini l-oħra li ngħatewlek, jekk

jogħoġbok staqsi lit-tabib jew spiżjar tiegħek.

-

Norvir m’huwiex kura għall-infezzjoni tal-HIV jew l-AIDS.

-

Persuni li jkunu qegħdin jieħdu Norvir xorta jistgħu jiżviluppaw infezzjonijiet jew mard ieħor

assoċjat mal-infezzjoni tal-HIV jew l-AIDS. Għalhekk huwa importanti li int tibqa’ taħt is-

superviżjoni tat-tabib tiegħek waqt li tkun qiegħed tieħu Norvir.

-

Xorta tista’ tgħaddi l-HIV meta tkun qiegħed tieħu din il-mediċina, għalkemm ir-riskju jonqos

b’terapija antiretrovirali effettiva. Iddiskuti mat-tabib tiegħek il-prekawzjonijiet meħtieġa biex

tipprevjeni li tinfetta persuni oħra.

Għid lit-tabib tiegħek jekk int għandek/kellek:

Storja ta’ mard tal-fwied.

Epatite B jew C u qiegħed tiġi kkurat b’taħlita ta’ aġenti antiretrovirali, peress li int tinsab

f’riskju akbar ta’ reazzjoni avversa severa li tista’ tkun ta’ periklu għal ħajtek minħabba l-effett

fuq il-fwied. Jista’ jkun hemm bżonn li jsiru testijiet tad-demm regolarment biex jiġi assigurat li

l-fwied tiegħek qiegħed jaħdem tajjeb.

Emofilja, peress li kien hemm rapporti ta’ żieda fil-ħruġ ta’ demm f’pazjenti li jbatu mill-

emofilja u li qegħdin jieħdu din it-tip ta’ mediċina (impedituri protejaż). Il-kaġun ta’ dan għadu

mhux magħruf. Jista’ jkollok bżonn mediċina addizzjonali biex tgħin lid-demm jagħqad (fattur

VIII), sabiex tikkontrolla l-ħruġ ta’ demm.

Disfunzjoni erettili, peress li l-mediċini użati għall-kura tad-disfunzjoni erettili jistgħu

jikkawżaw pressjoni baxxa ħafna u erezzjoni fit-tul

Dijabete, peress li f’każ ta’ xi pazjenti li kienu qegħdin jieħdu l-impedituri protejaż, kien hemm

rapporti ta’ istanzi fejn id-dijabete marret għall-agħar jew fejn żviluppat id-dijabete (dijabete

mellitus).

Mard tal-kliewi (renali), peress li t-tabib tiegħek jista’ jkun li jkollu bżonn jiċċekkja id-doża

tal-mediċini l-oħra (bħall impedituri tal-proteaż).

Għid lit-tabib tiegħek jekk int tesperjenza:

Dijarea jew rimettar li mhux qiegħed imur ’il quddiem (persistenti), għaliex dan jista’ jnaqqas

l-effettività tal-mod kif jaħdmu l-mediċini li inti qiegħed tieħu.

Dardir (nawseja), rimettar jew jekk għandek uġigħ fl-istonku, għax dawn jistgħu jkunu sinjali

ta’ infjammazzjoni tal-frixa (pankreatite). Xi pazjenti li jieħdu Norvir jistgħu jiżviluppaw

problemi severi fil-frixa. Għid lit-tabib tiegħek malajr kemm jista’ jkun jekk dan japplika

għalik.

Sintomi ta’ infezzjoni – informa lit-tabib tiegħek immedjatament. Xi pazjenti li għandhom l-

infezzjoni tal-HIV fi stadju avanzat (AIDS) li mbagħad jibdew l-kura għal kontra l-HIV jistgħu

jiżviluppaw is-sintomi ta’ infezzjonijiet li huma kellhom fil-passat anke jekk huma lanqas kienu

jafu li huma qatt kellhom dawn l-infezzjonijiet. Huwa maħsub li dan jiġri minħabba l-fatt li r-

rispons immunitarju tal-ġisem jitjieb u jgħin lill-ġisem biex jiġġieled dawn l-infezzjonijiet.

Barra min infezzjonijiet opportunistiċi, jista’ ikun hemm disturbi awtoimmunitarji (kundizzjoni

li sseħħ meta is-sistema immunitarja tattakka tessuti b’saħħithom tal-ġisem) wara li tbda tieħu

mediċini għat-trattament tal-infezzjoni tal-HIV tiegħek. Disturbi awtoimmunitarji jistgħu jfeġġu

xhur wara li jkun inbeda it-trattament. Jekk tinnota xi sintomi ta infezzjoni jew sintomi oħra

bħal djufija fil-muskoli, djufija li tibda fl-idejn u fis-saqajn imbgħad timxi għal parti centrali tal-

ġisem, palpitazzjonijiet, rgħoda jew iperattivita’, jekk jogħġbok informa minnufih lit-tabib

tiegħek sabiex tfittex trattament meħtieġ.

Ebusija tal-ġogi, weġgħat u uġigħ (speċjalment tal-ġenbejn, tal-irkoppa u tal-ispalla) u

diffikultà biex tiċċaqlaq, għid lit-tabib tiegħek għax dan jista’ jkun sinjal ta’ problema li tista’

teqred l-għadam (nekrosi tal-għadam). Xi pazjenti li jieħdu numru ta’ mediċini antiretrovirali

jistgħu jiżviluppaw din il-marda.

Uġigħ fil-muskoli, sensittività

̀

jew dgħjufija, speċjalment jekk int qiegħed tieħu Norvir

flimkien ma’ terapija antiretrovirali li tinkludi impedituri protejaż u analogi ta’ nukleòside.

F’każi rari, dawn id-disturbi kienu serji (Ara sezzjoni 4 Effetti sekondarji li jista’ jkollu).

Sturdament, tħossok li se jtik ħass hażin, ituk il-ħass ħażinijiet jew tħabbit tal-qalb b’mod

mhux normali. Xi pazjenti li jkunu qed jieħdu Norvir jista’ jkollhom tibdil fl-

elettrokardjogramm (ECG). Għid lit-tabib tiegħek jekk inti għandek xi difett fil-qalb jew difett

fis-sistema li tikkontrolla r-rittmu tat-taħbit tal-qalb.

Jekk għandek xi diffikultajiet oħra relatati mas-saħħa, iddiskutihom mat-tabib tiegħek mill-aktar

fis possibbli.

Tfal u adolexxenti

Norvir m’huwiex irrakkomandat fuq tfal ta’ taħt is-sentejn.

Mediċini oħra u Norvir

Għid lit-tabib jew lill-ispiżjar tiegħek jekk inti qiegħed tieħu jew ħadt riċentement jew tista’ tieħu xi

mediċini oħra, inklużi mediċini li jiġu akkwistati mingħajr riċetta tat-tabib. Hemm ċerti mediċini li inti

assolutament ma tistax tieħu ma’ Norvir. Dawn kienu mniżżla qabel f’sezzjoni 2, taħt ‘Tieħux Norvir’.

Hemm mediċini oħra li jistgħu jintużaw biss f’ċerti ċirkostanzi kif deskritt hawn taħt.

It-twissijiet li ġejjin japplikaw meta Norvir jittieħed bħala doża sħiħa. Madanakollu, dawn it-twissijiet

jistgħu japplikaw ukoll meta Norvir jintuża f’dożi iżgħar (buster) flimkien ma’ mediċini oħra.

Jekk int qiegħed tieħu xi waħda mill-mediċini mniżżlin hawn taħt, għid lit-tabib tiegħek, għax

hemm bżonn li tittieħed attenzjoni speċjali.

Sildenafil jew tadalafil għall-impotenza (disfunsjoni erettili).

Jista’ jkun hemm il-ħtieġa li tiġi mnaqqsa d-doża u/jew il-frekwenza tal-użu ta’ dawn il-

mediċini biex tiġi evitata li tirriżulta pressjoni baxxa ħafna u erezzjoni fit-tul. M’għandekx tieħu

Norvir ma’ sildenafil jekk int tbati minn pressjoni għolja fl-arterji pulmonari (ara wkoll sezzjoni

2. X

għandek tkun taf qabel inti jew it-tifel jew tifla tiegħek ma tieħdu Norvir). Għid lit-

tabib tiegħek jekk inti qed tieħu tadalafil għal pressjoni għolja fl-arterji pulmonari.

Colchicine (għall-gotta) peress li Norvir jista’ jgħolli l-livelli ta’ din il-mediċina fid-demm.

M’għandekx tieħu Norvir ma’ colchicine jekk għandek problemi fil-kliewi u / jew fil-fwied (ara

wkoll is-sezzjoni ta’ fuq: ‘Tieħux Norvir’).

Digoxin (mediċina għall-qalb). Jista’ jkun li t-tabib tiegħek ikollu bżonn jaġġusta d-doża ta’

digoxin u jżommok taħt l-osservazzjoni tiegħu waqt li int tkun qiegħed tieħu digoxin u Norvir,

biex tevita li jkollok problemi tal-qalb.

Kontraċettivi li fihom l-ormoni li fihom ethinyl oestradiol għax Norvir jista’ jnaqqas l-

effettività ta’ dawn il-mediċini. Huwa rrakkomandat li minflok, jintuża kondom jew metodu

ieħor ta’ kontraċezzjoni li ma fihx ormoni. Jista’ jkun ukoll li tinnota ħruġ ta’ demm irregolari

mill-ġuf jekk int tieħu dan it-tip ta’ kontraċettiv li fih l-ormoni flimkien ma’ Norvir.

Atorvastatin jew rosuvastatin (għall-kolesterol għoli) għax Norvir jista’ jżid il-livelli fid-

demm ta’ dawn il-mediċini. Tkellem mat-tabib tiegħek qabel tieħu mediċini li jnaqqsu l-

kolesterol flimkien ma’ Norvir (ara ukoll ‘Tieħux Norvir’ hawn fuq).

Sterojdi (eż. dexamethasone, fluticasone propionate, prednisolone, triamcinolone) għax Norvir

jista’ jżid il-livelli fid-demm ta’ dawn il-mediċini li jista’ jwassal għas-sindromu Cushing

(Cushing’s syndrome) (żvilupp ta’ wiċċ tond) u jnaqqas il-produzzjoni tal-ormon cortisol. Jista’

jkun li t-tabib tiegħek ikun irid inaqqaslek id-doża tal-isterojd jew josserva l-effetti avversi aktar

mill-qrib.

Trazodone (mediċina għad-depressjoni) għax jistgħu jseħħu effetti li m’humiex mixtieqa, bħal

nawseja, sturdament, pressjoni baxxa fid-demm u jagħtik ħass ħażin meta dan jittieħed flimkien

ma’ Norvir.

Rifampicin u saquinavir (użati għat-tuberkulosi u għall-HIV, rispettivament) għax tista’ tiġi

kkawżata ħsara serja fil-fwied meta jittieħdu flimkien ma’ Norvir.

Bosentan, riociguat (użat għal-pressjoni għolja fl-arterji pulmonari) għax Norvir jista’ jżid il-

livelli ta’ din il-mediċina fid-demm.

Hemm mediċini li ma jistgħux jitħalltu flimkien ma’ Norvir għax l-effetti tagħhom jistgħu jiżdiedu

jew jonqsu meta dawn jittieħdu flimkien. F’ċerti każi, it-tabib tiegħek ikollu bżonn jagħmillek ċerti

testijiet, ibiddel id-doża jew josservak regolarment. Din hi r-raġuni għaliex int għandek tgħid lit-tabib

tiegħek jekk int qiegħed tieħu xi mediċini, inklużi dawk li xtrajt int stess mingħajr riċetta tat-tabib jew

prodotti tal-ħxejjex, iżda hu partikolarment importanti li ssemmi dawn:

amfetamina jew derivattivi tal-amfetamina;

anti-bijotiċi (e.ż. erythromycin, clarithromycin);

trattamenti għal kontra l-kanċer (e.ż. afatinib, ceritinib, dasatinib, ibrutinib, nilotinib,

venetoclax, vincristine, vinblastine);

mediċini għal kontra l-koagulazzjoni tad-demm (e.ż. rivaroxaban, vorapaxar, warfarin);

anti-dipressanti (e.ż. amitriptyline, desipramine, fluoxetine, imipramine, nefazadone,

nortriptyline, paroxetine, sertraline, trazodone);

mediċini għal kontra l-fungu (e.ż. ketoconazole, itraconazole);

mediċini għal kontra l-istamina (e.ż. loratidine, fexofenadine);

mediċini antiretrovirali, inklużi mpedituri protejaż HIV u impedituri reverse transcriptase

(amprenavir, atazanavir, darunavir, fosamprenavir, indinavir, nelfinavir, saquinavir, tipranavir),

li m’humiex nucleòside (NNRTI) (delavirdine, efavirenz, nevirapine), and others (didanosine,

maraviroc, raltegravir, zidovudine);

mediċina ta’ kontra t-tuberkolosi (bedaquiline u delamanid);

mediċina antivirali użata biex tittratta infezzjoni kronika mill-virus tal-epatite Ċ (HCV) f'adulti

(simeprevir);

mediċina għal kontra l-ansjetà, buspirone;

mediċina għal kontra l-ażżma, theophylline, salmeterol;

atovaquone, mediċina użata għall-kura ta’ ċertu tip ta’ pnewmonja u malarja;

buprenorphine, mediċina użata għall-kura ta’ uġigħ kroniku;

bupropion, mediċina użata biex tgħinek tieqaf tpejjep;

mediċini għall-epilessija (e.ż. carbamazepine, divalproex, lamotrigine, phenytoin);

mediċini għall-qalb (e.ż. disopyramide, mexiletine u mediċini li jaħdmu kontra l-kanali tal-

kalċju bħal amlodipine, diltiazem u nifedipine);

is-sistema immunitarja (e.ż. cyclosporine, tacrolimus, everolimus);

levothyroxine (jintuża biex jikkura problemi tat-tirojde);

morfina u mediċini simili għall-morfina użati għall-kura ta’ uġigħ kbir ħafna (e.ż. methadone,

fentanyl);

pilloli li jgħinuk torqod (e.ż. alprazolam, zolpidem) kif ukoll midazolam li tingħata b’injezzjoni;

kalmanti (e.ż. haloperidol, risperidone, thioridazine);

colchicine, trattament għal kontra il-gotta.

Hemm ċerti mediċini li int assolutament ma tistax toħodhom ma’ Norvir. Dawn huma mniżżla aktar ’il

fuq f’sezzjoni 2, taħt ‘Tieħux Norvir’.

Meta tieħu Norvir mal-ikel u max-xorb

Ara sezzjoni 3.

Tqala u Treddigħ

Jekk taħseb li int tqila jew jekk qiegħda tippjana biex tinqabad tqila, huwa importanti ħafna li

int tiddiskuti dan mat-tabib tiegħek.

Teżisti ammont kbir ta’ informazzjoni dwar l-użu ta’ ritonavir (is-sustanza attiva f’Norvir) waqt it-

tqala. B’mod ġenerali, nisa tqal ingħataw ritonavir wara l-ewwel tliet xhur tat-tqala f’doża iżgħar milli

sippost (buster), flimkien ma’ impedituri protejaż oħra. Ma deherx li Norvir iżid iċ-ċans ta’ żvilupp ta’

difetti tat-twelid meta pparagunat mal-popolazzjoni ġenerali.

Norvir jista’ jgħaddi ġol-ħalib tas-sider. Biex jevitaw li jgħaddu l-infezzjoni lit-tarbija, l-ommijiet li

għandhom l-HIV ma jistgħux ireddgħu lit-trabi tagħhom.

Sewqan u tħaddim ta’ magni

Norvir jista’ jikkawża sturdament. Jekk int tkun affetwat, issuqx u tħaddimx magni.

3.

Kif għandek tieħu Norvir

Dejjem għandek tieħu din il-mediċina skond il-parir tat-tabib jew lill-ispiżjar tiegħek . Dejjem

għandek taċċerta ruħek mat-tabib jew mal-ispiżjar tiegħek jekk ikollok xi dubju. Ħu din il-mediċina

darba jew darbtejn f’ġurnata kuljum mal-ikel.

Għal dożi eżatti ta’ ammonti ta’ 100 mg (100, 200, 300, 400, 500, jew 600 mg) ferra il-kontenut kollu

ta’ kull qartas fuq ikel artab (zalza tat-tuffieħ jew pudina vanilla ) jew ħallat ma’ ammont żgħir ta’

likwidu (ilma, ħalib taċ-ċikkulata , jew formula għat-trabi ) u kkonsma l-porzjon kollu.

Għal dożi inqas minn ammonti ta’ 100 mg jew dożi bejn ammonti ta’ 100 mg, il-kontenut tal-qartas kollu

għandu jiġi mħallat ma’ likwidu u mbagħad għandu jiġi dożat mill-volum mL xierqa kif ntqal lilek mit-

tabib tiegħek billi tuża s-siringa tad-dożaġġ orali.

Għall-amministrazzjoni bl-użu ta’ tubu għall-alimentazzjoni segwi l-istruzzjonijiet fis-sezzjoni ‘Kif

għandi nieħu d-doża korretta ta’ trab għal suspensjoni orali Norvir mħallat ma’ likwidu?’ Uża ilma

biex tħawwad il-mediċina u segwi l-istruzzjonijiet għall-tubu tal-alimentazzjoni li jamministra l-

mediċina .

Id-dożi rrakkomandati ta’ Norvir huma:

jekk Norvir huwa użat biex iżid l-effetti ta’ mediċini oħra għal kontra l-HIV, id-doża tipika għall-

adulti hi 1 jew 2 qratas darba jew darbtejn kuljum. Għal aktar rakkomandazzjonijiet fid-dettall

dwar dożaġġ, inkluż id-dożaġġ għat-tfal, ara l-Fuljett ta’ Tagħrif ta’ dawk il-mediċini għal

kontra l-HIV li Norvir ikun qiegħed jingħata magħhom.

jekk it-tabib tiegħek jagħtik doża sħiħa, l-adulti jistgħu jibdew fuq doża ta’ 3 qratas filgħodu u 3

qratas 12-il siegħa wara, u bil-mod il-mod iżidu, fuq perijodu ta’ żmien sa 14 -il ġurnata, għal

doża sħiħa ta’ 6 qratas darbtejn kuljum. Tfal (2 -12 -il sena) jibdew b’doża iżgħar minn din u

jkomplu jżidu għal massimu skond id-daqs tagħhom.

It-tabib tiegħek jgħidlek id-dożaġġ li inti għandek tieħu.

Norvir għandu jittieħed kuljum biex jgħin biex jiġi kontrollat l-HIV, u dan irrispettivament minn

kemm inti tħossok tajjeb. Jekk xi effett sekondarju qiegħed iżommok milli tieħu Norvir, għid lit-tabib

tiegħek minnufih. F’perijodi fejn tkun qiegħda taqbdek id-dijarea, it-tabib tiegħek jista’ jiddeċiedi li

hemm bżonn ta’ aktar osservazzjoni.

Dejjem żomm biżżejjed Norvir biex inti qatt ma tispiċċa mingħajru. Meta tivjaġġa jew ikollok bżonn

tmur l-isptar, kun ċert li inti għandek Norvir biżżejjed biex iservik sakemm inti tkun tista’ takkwista

provvista ġdida.

It-trab għall-suspensjoni orali Norvir iħalli ċerta togħma ħażina wara li tieħdu. Biex tgħin ħalli teħles

mit-togħma ħażina tista’ tiekol butir tal-karawett, taħlita ta’ ġellewż u ċikkulata jew ġulepp tal-

passolina sewda immedjatament wara li tieħu l-mediċina.

Ipprepara biss doża waħda kull darba billi tuża l-ammont tajjeb ta’ qratas. Meta tħallat it-trab mal-ikel

jew likwidi, kun ċert li tieħu d-doża kollha fi żmien ta’ sagħtejn. Int m’għandekx tħallat Norvir ma’ xi

ħaġa oħra mingħajr ma’ tkellem lit-tabib jew lill-ispiżjar tiegħek.

Kif għandi nieħu d-doża korretta ta’ trab għal suspensjoni orali Norvir mħallat mal-ikel (qartas

wieħed)?

Segwi l-istruzzjonijiet t’hawn taħt:

Stadju 1. Qabel tħallat doża ta’ Norvir, iġbor l-

provvisti li ġejjin: (ara Figura 1).

Stadju 2. Iċċekkja l-preskrizzjoni għal numru ta’

qratas jew ċempel lit-tabib jew spiżjar tiegħek

Figura 1

Stadju 3. Poġġi porzjon żgħir ta’ ikel artab (zalza tat-

tuffieħ jew pudina tal-vanilla) ġo tazza (ara Figura 2).

Figura 2

Stadju 4. Qatta u iftaħ l-qartas (ara Figura 3).

Figura 3

Stadju 5. Ferra it-trab kollu mill-qartas għal fuq l-ikel (ara

Figura 4).

Figura 4

Stadju 6. Ħallat sewwa (ara Figura 5).

Figura 5

Stadju 7. Itma’ l-porzjon lill-pazjent

Stadju 8. Il-porzjon KOLLU għandu jittiekel (ara Figura

6). Jekk jibqa’ fdal tat-trab, żid aktar kuċċarini tal-ikel u

servi lill-pazjent. Uża fi żmien ta’ sagħtejn.

Figura 6

Stadju 9. Poġġi l-qartas vojt fiż-żibel. Aħsel u xxotta ż-

żona tal-preparazzjoni. Aħsel l-imgħarfa u t-tazza fl-ilma

sħun u fis-sapun tal-platti (ara Figura 7). Laħlaħ u ħalih

jixxotta bl-arja.

Figura 7

Kif għandi nieħu d-doża korretta ta’ trab għal suspensjoni orali Norvir mħallat mal-likwidu?

Segwi l-istruzzjonijiet t’hawn taħt:

Dak li għandek bżonn

Qabel tħallat doża ta’ Norvir, iġbor l-oġġeti murija

fil- Figura 1.

Jista’ jkollok bżonn aktar minn qartas 1 għal kull

doża Iċċekkja t-tikketta tal-preskrizzjoni fuq il-

kartuna jew ċempel lit-tabib tiegħek jew spiżjar

Figura 1

jekk mintix ċert. Jekk inti teħtieġ aktar minn qartas

1, irrepeti l-passi kollha ma’ kull qartas.

Permezz tal-użu tas-siringa

Qari tal-iskala

Kull millilitru (mL) jintwera bħala numru

b’linja kbira.

Kull 0.2 mL jintwera bħala linja iżgħar

bejn in-numri.

Iċċekkja s-siringa qabel kull użu

Ikollok bżonn tuża siringa ġdida jekk:

inti ma tistax tnaddaf is-siringa

inti ma tistax taqra l-iskala

inti ma tistax iċċaqlaq il-planġer

is-siringa hija bil-ħsara jew tqattar

Figura 2

Stadju 1. Imla s-siringa

a. Imbotta l-planġer kollu fis-siringa.

b. Poġġi l- ponta tas-siringa fil-likwidu .

ċ. Bil-mod iġbed il-planġer lura sal-marka 10 mL

fuq is-siringa (ara Figura 2).

Figura 3

Stadju 2. Mexxi xi bżieżaq sal-ponta tas-siringa

a. Żomm is-siringa bil-ponta tipponta l-fuq.

b. Tektek is-siringa bl-id l-oħra tiegħek. Dan se

jmexxi xi bżieżaq

ċ. Iġbed il-planġer l’isfel. Oqgħod attent li ma

tiġbidx il-planġer il-barra.

d. Tektek is-siringa mill-ġdid. Dan se jgħin biex

tkisser il-bżieżaq u jiġi żgurat li huma kollha fil-

ponta (ara Figura 3)

Figura 4

Stadju 3. Kejjel il-likwidu

a. Żomm is-siringa tipponta l-fuq.

b. Bil-mod imbotta l-planġer sakemm il-quċċata

tal-planġer tasal sa 9.4 mL- b’hekk se tneħħi xi

bżieżaq mis-siringa (ara Figura 4).

Figura 5

Stadju 4. Żvojta s-siringa

a. Imbotta l-planġer bil-mod biex tbattal il-likwidu

mis-siringa fit-tazza tat-taħlit (ara Figura 5).

Figura 6

Stadju 5. Ferra t-trab fit-tazza

a. Ċarat il-qartas biex tiftħu.

b. Ferra t-trab kollu fit-tazza tat-taħlit.

ċ. Iċċekja jekk il-qartas huwiex vojt

Oqgħod attent li ma xxerridx xi trab barra mit-

tazza tat-taħlit (ara Figura 6).

Figura 7

Stadju 6. Ħallat it-trab u likwidu

a.Issika l-għatu sew u kompli ħawwad it-tazza tat-

taħlit għal mill-inqas 90 sekonda sakemm iċ-ċapep

ikunu telqu kollha.

b. Iċċekkja għal kwalunkwe boċċi ta’ trab. Jekk

għad hemm ċapep, kompli ħawwad sakemm ikunu

telqu kollha.

ċ. Il-likwidu jista’ jidher imdardar - dan huwa

aċċettabli.

d. Ħalli l-likwidu joqgħod għal 10 minuti u ħafna

mill-bżieżaq se jisparixxu.

e. Int tista’ tara xi bżieżaq żgħar fuq il-quċċata tal-

likwidu- dan huwa aċċettabli wkoll (ara Figura 7).

Figura 8

Stadju 7. Imla s-siringa

a. Imbotta l-planġer kompletament fis-siringa.

b. Poġġi l-ponta tas-siringa fil-qiegħ tat-tazza tat-

taħlit.

ċ. Bil-mod iġbed il-planġer lura għall-marka tat-10

mL- ipprova tiġbidx xi bżieżaq fis-siringa (ara

Figura 8).

Figura 9

Stadju 8. Neħħi kwalunkwe bżieżaq

a. Żomm is-siringa bil-ponta tipponta l-fuq.

b. Tektek is-siringa bl-id l-oħra tiegħek. Dan se

jmexxi kwalunkwe bżieżaq sal-ponta.

ċ. Iġbed il-planġer l’isfel. Oqgħod attent li ma

tiġbidx il-planġer il-barra.

d. Tektek is-siringa mill-ġdid biex tkisser il-bżieżaq

sabiex dawn ikunu kollha fil-ponta (ara Figura 9).

e. Imbotta bil-mod l-planġer sakemm tara ammont

żgħir ta’ likwidu fil-ponta tas-siringa.

f. Jekk ikun hem xi bżieżaq tal-arja kbar, żvojta l-

likwidu mis-siringa fit-tazza tat-taħlit u erġa ibda

minn Stadju 7.

Figura 10

Stadju 9. Kejjel id-doża

a. Iċċekkja t-tikketta tal-preskrizzjoni fuq il-kartuna

għad-doża f’ mL. Jekk m’intix ċert, kellem lit-tabib

jew spiżjar tiegħek.

b. Ipponta s-siringa fit-tazza tat-taħlit u bil-mod

imbotta l-planġer sal-mL korretta għad-doża (ara

Figura 10).

ċ. Jekk timbotta l-barra ħafna likwidu, erġa’ ibda

minn Stadju 7. Oqgħod attent li ma xxeridx likwidu

barra mit-tazza tat-taħlit.

Figura 11

Stadju 10. Agħti l-mediċina lill-pazjent

a. Poġġi l-ponta tas-siringa ma’ ġewwa tal-ħaddejn

tal-pazjent.

b. Imbotta bil-mod il-planġer biex tagħti id-doża

kollha (ara Figura 11).

ċ. Agħti l-pazjent d-doża sħiħa fi żmien sagħtejn li

jinfetaħ il-qartas.

Stadju 11. (Jekk ikun meħtieġ)

Jekk għandek bżonn tuża aktar minn qartas wieħed,

irrepeti l-proċess mill-bidu.

Stadju 12. Wara li tkun spiċċajt

a. Poġġi l-qartas vojt u xi mediċina li jkun għad-

fadal minn ġot-tazza tat-taħlit f’borża taż-żibel.

b. Neħħi l-planġer mis-siringa.

ċ. Aħsel is-siringa, l-planġer, t-tazza tat-taħlit u l-

għatu b’idejk f’ilma fitel u sapun tal-platti. Laħlaħ

bl-ilma u ħallihom jinxfu bl-arja. Taħsilhomx bil-

magna tal-ħasil tal-platti.

d. Aħsel u nixxef l-erja użata biex tħallat il-

mediċina.

Jekk tieħu Norvir aktar milli suppost

Jekk tieħu Norvir aktar milli sippost tista’ tesperjenza sensazzjoni ta’ tirżiħ, textix jew sensazzjoni

bħal qisu “xi ħadd qiegħed iniggżek bil-labar”. Jekk tinduna li inti ħadt aktar Norvir milli suppost,

ikkuntatja lit-tabib tiegħek jew lid-Dipartiment tal-Aċċidenti u tal-Emerġenza tal-eqreb sptar

minnufih.

Jekk tinsa tieħu Norvir

Jekk tinsa tieħu doża, ħu d-doża li tkun insejt tieħu mill-aktar fis possibbli. Jekk ikun kważi wasal il-

ħin biex tieħu d-doża li jmiss, ħu d-doża li jmiss. M’għandekx tieħu doża doppja biex tpatti għal kull

doża li tkun insejt tieħu.

Jekk tieqaf tieħu Norvir

Tieqafx tieħu Norvir mingħajr ma tkellem lit-tabib tiegħek, anke jekk tkun qiegħed tħossok aħjar. Jekk

tieħu Norvir kif irrakkomandat lilek, dan għandu jagħtik l-aħjar ċans biex inti tittardja l-iżvilupp tar-

reżistenza għall-mediċini.

4.

Effetti sekondarji possibli

Matul it-terapija kontra l-HIV jista’ jkun hemm żieda fil-piż u fil-livelli ta’ lipidi u glukożju fid-demm.

Dan huwa parzjalment marbut mas-saħħa u l-istil ta’ ħajja mreġġa’ lura, u fil-każ ta’ lipidi fid-demm xi

kultant minħabba l-mediċini kontra l-HIV infushom. It-tabib tiegħek ser jittestja għal dawn il-bidliet.

Bħal kull mediċina oħra, Norvir jista’ jikkawża effetti sekondarji, għalkemm ma jidhrux fuq kulħadd.

Barra minn hekk, l-effetti sekondarji ta’ Norvir meta jintuża ma’ mediċini oħra antiretrovirali, huma

dipendenti fuq dawn il-mediċini l-oħra. Għalhekk huwa importanti li inti taqra b’attenzjoni s-sezzjoni

dwar l-effetti sekondarji tal-Fuljett ta’ Tagħrif ipprovdut ma’ dawn il-mediċini.

Il-frekwenza tal-effetti sekondarji mniżżla hawn taħt hija determinata bil-mod kif inhu indikat hawn

taħt:

Komuni ħafna: jistgħu jaffetwaw aktar minn 1 f’10 persuni

uġigħ fil-parti ta’ fuq jew t’isfel tal-istonku

rimettar

dijarea (tista’ tkun severa)

tħossok imdardar (nawseja)

fwawar, tħoss is-sħana

uġigħ ta’ ras

sturdament

uġigħ fil-ġriżmejn

sogħla

taqlib fl-istonku jew indiġestjoni

sensazzjoni ta’ tnemnim jew tirżiħ fl-idejn,

fis-saqajn jew madwar ix-xofftejn u l-ħalq

tħossok dgħajjef/għajjien

ikollok togħma ħażina fil-ħalq

ħsara fin-nervituri li tista’ tikkawża

dgħjufija jew uġigħ

ħakk

raxx

uġigħ fil-ġogi jew uġigħ fid-dahar

Komuni jistgħu jaffetwaw sa 1 f’10 persuni

reazzjonijiet allerġiċi li jinkludu raxx fil-

ġilda (tista’ tkun ħamra, mqabbża u

tqabbdek il-ħakk), nefħa severa tal-ġilda u

ta’ tessuti oħra

ma tkunx tista’ torqod (nuqqas ta’ rqad)

ansjetà

żieda fil-livelli tal-kolesterol

żieda fil-livelli tat-triġliċeridi

gotta

fsada fl-istonku

infjammazjoni tal-fwied u sfurija tal-ġilda

jew l-abjad tal-għajnejn

żieda fl-awrina

tnaqqis fil-funzjoni tal-kliewi

attakk tal-epilessija (aċċessjonijiet)

livelli baxxi tad-diski żgħar fid-demm

(platelets)

għatx (deidratazzjoni)

menstrwazzjoni esaġerata

gass fl-istonku u fl-imsaren

telf ta’ aptit

ulċeri fil-ħalq

weġgħat fil-muskoli (uġigħ), sensittività

jew dgħjufija

deni

tnaqqis fil-piż

riżultati tat-testijiet tal-laboratorju:

tibdil fir-riżultati tat-testijiet tad-demm

(bħal kimika tad-demm u

add ta’ ċelloli fid demm)

konfużjoni

diffikultà biex toqgħod attent

ħass ħażin

visjoni mċajpra

nefħa fl-idejn u fis-saqajn

pressjoni għolja

pressjoni baxxa u tħossok ħażin meta tqum

bil-wieqfa

kesħa fl-idejn u fis-saqajn

akne

Mhux komuni jistgħu jaffetwaw sa 1 f’100 persuni

attakk tal-qalb

dijabete

insuffiċjenza renali

Rari jistgħu jaffetwaw sa 1 f 1,000 persuni

reazzjonijiet fil-ġilda severi jew li jpoġġu l-

ħajja fil-periklu, inklużi bżieżaq (is-

sindromu Stevens Johnson, nekroliżi

tossika tal-epidermide)

reazzjonijiet allerġiċi serji (anafilassi)

livelli għoljin ta’ zokkor fid-demm

Għid lit-tabib tiegħek jekk tħossok imdardar, jekk qieġħed tirremetti, jew għandek uġigħ fl-istonku,

għax dawn jistgħu jkunu sinjali ta’ infjammazzjoni tal-frixa. Għid lit-tabib tiegħek ukoll jekk

tesperjenza uġigħ fil-ġogi, weġgħat u uġigħ (speċjalment tal-ġenbejn, tal-irkoppa u tal-ispalla) u

diffikultà biex tiċċaqlaq, għax dan jista’ jkun sinjal ta’ nekrosi tal-għadam. Ara ukoll sezzjoni 2 X

għandek tkun taf inti jew it-tifel jew tifla tiegħek qabel ma tieħu Norvir.

F’pazjenti li jbatu mill-emofilja tip A u B, kien hemm rapporti ta’ żieda fit-telf ta’ demm waqt li kienu

qegħdin jieħdu dan it-trattament jew impeditur protejaż iehor. Jekk jiġrilek hekk, fittex immedjatament

il-parir tat-tabib tiegħek.

Testijiet abnormali tal-funzjoni tal-fwied, epatite (infjammazzjoni tal-fwied) u rarament is-suffejra,

ġew rapportati f’pazjenti li jieħdu Norvir. Xi nies oħra kellhom mard ieħor jew kienu qegħdin jieħdu

mediċini oħra. Persuni li jbatu minn mard tal-fwied jew mill-epatite jista’ jkollhom aggravament tal-

mard tal-fwied.

Kien hemm rapporti ta’ uġigħ fil-muskoli, sensittività jew dgħjufija, partikolarment meta jkunu

qegħdin jittieħdu prodotti mediċinali biex jitbaxxa l-livell tal-kolosterol, flimkien ma’ terapija

antiretrovirali, inklużi impedituri protejaż u analogi nuklèoside. F’okkażjonijiet rari dawn id-disturbi

muskolari kienu ta’ natura serja (rabdomijolożi). Fil-każ ta’ uġigħ fil-muskoli, sensittività, dgħjufija,

bugħawwieġ li ma tafx minn fejn ġejjin jew li jkunu kontinwi, waqqaf il-mediċina, ikkuntattja lit-tabib

tiegħek mill-aktar fis possibbli jew mur fid-Dipartiment tal-Aċċidenti u l-Emerġenza tal-eqreb sptar.

Għarraf lit-tabib tiegħek mill-aktar fis possibbli, jekk wara li tkun ħadt Norvir inti tħoss xi sintomi li

jissuġerixxu reazzjoni allerġika bħal raxx, urtikarja jew diffikultajiet biex tieħu n-nifs.

Jekk xi wieħed mill-effetti sekondarji jiggrava jew jekk tinnota xi effetti sekondarji li m’humiex

imsemmijin f’dan il-fuljett, ikkuntattja lit-tabib jew lill-ispiżjar tiegħek, jew lid-Dipartiment tal-

Aċċidenti u tal-Emerġenza, jew jekk hu każ ta’ urġenza ġib għajnuna medika immedjatament.

Rappurtar tal-effetti sekondarji

Jekk ikollok xi effetti sekondarji, kellem lit-tabib jew lill-ispiżjar tiegħek. Dan jinkludi xi effetti

sekondarji li mhuwiex elenkati f’dan il-fuljett. Tista’ wkoll tirrapporta effetti sekondarji direttament

permezz tas-sistema ta’ rappurtar nazzjonali imniżżla f’Appendiċi V. Billi tirrapporta l-effetti

sekondarji tista’ tgħin biex tiġi pprovduta aktar informazzjoni dwar is-sigurtà ta’ din il-mediċina.

5.

Kif taħżen Norvir

Żomm din il-mediċina fejn ma tidhirx u ma tintlaħaqx mit-tfal.

Tużax Norvir trab għal suspensjoni orali wara d-data ta’ skadenza li tidher fuq il-qartas u l-kartuna. Id-

data ta’ skadenza tirreferi għall-aħħar ġurnata ta’ dak ix-xahar.

Norvir trab għal suspensjoni orali għandhu jinħażen f’temperatura taħt 30

Tarmix mediċini mal-ilma tad-dranaġġ.Staqsi lill-ispiżjar tiegħek dwar kif għandek tarmi mediċini li

m’għadekx tuża. Dawn il-miżuri jgħinu għall-protezzjoni tal-ambjent.

6.

Kontenut tal-pakkett u informazzjoni oħra

X’fih Norvir

Is-sustanza attiva hi ritonavir. Kull qartas ta’ Norvir fih 100 mg ritonavir.

Is-sustanzi l-oħra huma copovidone; sorbitone laurate; silica, colloidal anhydrous.

Id-dehra ta’ Norvir u l-kontenut tal-pakkett

Norvir trab għas-soluzzjoni orali jiġi fi qratas individwali li fihom 100 mg ritonavir. 30 qartas huma

ipakjati ġo kartuna flimkien ma’ tazza 1 tat-taħlit u 2 siringi għall-dożaġġ orali.

Jista jkun li mhux il-pakketti tad-daqsijiet kollha jkunu għall-skop kummerċjali.

Norvir huwa fornut ukoll bħala bħala bħala pillola miksija b

rita li fiha 100 mg ritonavir.

Id-detentur tal-awtorizzazzjoni għat-tqegħid fis-suq u l-Manifattur

AbbVie Deutschland GmbH & Co. KG, Knollstrasse, 67061 Ludwigshafen, Il-Ġermanja.

Manifattur

Aesica Deutschland GmbH & Co. KG

Knollstrasse

67061 Ludwigshafen

Germany

AbbVie Logistics B.V.,

Zuiderzeelaan 53,

8017 JV Zwolle,

The Netherlands

Għal kull tagħrif dwar dan il-prodott mediċinali, jekk jogħġbok ikkuntattja lir-rappreżentant lokali tad-

detentur tal-awtorizzazzjoni għat-tqegħid fis-suq:

België/Belgique/Belgien

AbbVie SA

Tél/Tel: +32 10 477811

Lietuva

AbbVie UAB

Tel: +370 5 205 3023

България

АбВи ЕООД

Тел.: +359 2 90 30 430

Luxembourg/Luxemburg

AbbVie SA

Belgique/Belgien

Tél/Tel: +32 10 477811

Česká republika

AbbVie s.r.o.

Tel: +420 233 098 111

Magyarország

AbbVie Kft.

Tel.: +36 1 455 8600

Danmark

AbbVie A/S

Tlf: +45 72 30-20-28

Malta

V.J.Salomone Pharma Limited

Tel: +356 22983201

Deutschland

AbbVie Deutschland GmbH & Co. KG

Tel: 00800 222843 33 (gebührenfrei)

Tel: +49 (0) 611 / 1720-0

Nederland

AbbVie B.V.

Tel: +31 (0)88 322 2843

Eesti

AbbVie Biopharmaceuticals GmbH Eesti filiaal

Tel: +372 623 1011

Norge

AbbVie AS

Tlf: +47 67 81 80 00

Ελλάδα

AbbVie ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗ Α.Ε.

Τηλ: +30 214 4165 555

Österreich

AbbVie GmbH

Tel: +43 1 20589-0

España

AbbVie Spain, S.L.U.

Tel: +34 9 1 384 0910

Polska

AbbVie Polska Sp. z o.o.

Tel.: +48 22 372 78 00

France

AbbVie

Tél: +33 (0)1 45 60 13 00

Portugal

AbbVie, Lda.

Tel: +351 (0)21 1908400

Hrvatska

AbbVie d.o.o.

Tel: +385 (0)1 5625 501

România

AbbVie S.R.L.

Tel: +40 21 529 30 35

Ireland

AbbVie Limited

Tel: +353 (0)1 4287900

Slovenija

AbbVie Biofarmacevtska družba d.o.o.

Tel: +386 (1)32 08 060

Ísland

Vistor hf.

Tel: +354 535 7000

Slovenská republika

AbbVie s.r.o.

Tel: +421 2 5050 0777

Italia

AbbVie S.r.l.

Tel: +39 06 928921

Suomi/Finland

AbbVie Oy

Puh/Tel: +358 (0) 10 2411 200

Κύπρος

Lifepharma (Z.A.M.) Ltd

Τηλ: +357 22 34 74 40

Sverige

AbbVie AB

Tel: +46 (0)8 684 44 600

Latvija

AbbVie SIA

Tel: +371 67605000

United Kingdom

AbbVie Ltd

Tel: +44 (0)1628 561090

Dan il-fuljett kien rivedut l-aħħar f’ {XX/SSSS}

Informazzjoni dettaljata dwar din il-mediċina tinsab fuq is-sit elettroniku tal-Aġenzija Ewropea għall-

Mediċini: http://www.ema.europa.eu

Fuljett ta’ tagħrif: Informazzjoni għall-utent

Norvir 100 mg pilloli miksija b’rita

ritonavir

Aqra dan il-fuljett kollu qabel tibda tieħu din il-mediċina peress li fih informazzjoni importanti

għalik jew għat-tifel jew tifla tiegħek.

-

Żomm dan il-fuljett. Jista jkollok bżonn terġa’ taqrah.

-

Jekk ikollok aktar mistoqsijiet, staqsi lit-tabib jew lill-ispiżjar tiegħek.

-

Din il-mediċina ġiet mogħtija lilek. M’għandekx tgħaddiha lil persuni oħra. Tista’ tagħmlilhom

il-ħsara, anki jekk ikollhom l-istess sinjali ta’ mard bħal tiegħek.

-

Jekk ikollok xi effett sekondarju kellem lit-tabib jew lill-ispiżjar tiegħek. Dan jinkludi xi effett

sekondarju possibbli li mhuwiex elenkat f’dan il-fuljett. Ara sezzjoni 4.

F’dan il-fuljett:

1. X’inhu Norvir u għalxiex jintuża

2. X’għandek tkun taf qabel inti jew it-tifel jew tifla tiegħek ma tieħdu Norvir

3. Kif għandek tieħu Norvir

4. Effetti sekondarji li jista’ jkollu

5. Kif taħżen Norvir

6. Kontenut tal-pakkett u informazzjoni oħra

1.

X’inhu Norvir u għalxiex jintuża

Norvir fih is-sustanza attiva ritonavir. Norvir huwa impeditur protejaż użat biex jikkontrolla l-

infezzjoni tal-HIV. Norvir huwa wżat flimkien ma’ mediċini oħra għal kontra l-HIV (antiretrovirali)

biex jikkontrollalalek l-infezzjoni tal-HIV. It-tabib tiegħek jiddiskuti miegħek liema taħlita ta’

mediċini hija l-aħjar għalik.

Norvir jintuża fit-tfal li għandhom sentejn jew aktar, fl-adolexxenti u fl-adulti li huma infettati bl-HIV,

il-virus li jikkawża l-AIDS.

2. X’għandek tkun taf qabel inti jew it-tifel jew tifla tiegħek ma tieħdu Norvir

Tiħux Norvir

-

jekk inti allerġiku għal ritonavir jew sustanzi oħra ta’ Norvir (ara sezzjoni 6).

-

jekk inti għandek mard serju tal-fwied.

-

jekk bħalissa qiegħed tieħu xi waħda minn dawn il-mediċini segwenti:

-

astemizole jew terfenadine (issoltu użata biex tikkura sintomi ta’ allergija – dawn il-

mediċini jistgħu jiġu akkwistati mingħajr riċetta tat-tabib);

-

amiodarone, bepridil, dronedarone, encainide, flecainide, propafenone, quinidine (użati

sabiex jikkoreġu taħbit irregolari tal-qalb);

-

dihydroergotamine, ergotamine (użati għall-kura tal-migranja);

-

ergonovine, methylergonovine (użati biex iwaqqfu ħruġ eċċessiv ta’ demm li jista’ jkun

hemm wara l-ħlas jew wara abort);

-

clorazepate, diazepam, estazolam, flurazepam, triazolam jew midazolam orali (mittieħed

mill-ħalq) (użati biex jgħinuk torqod u/jewinaqqsu l-ansjetà);

-

clozapine, pimozide (użati biex jikkuraw ħsibijiet jew emozzjonijiet li m’humiex

normali);

-

quetiapine (użat biex jikkura skiżofrenija, disturb bipolari u disturb dipressiv maġġuri);

-

lurasidone (

użat

biex jittratta dipressjoni);

-

ranolazine (użat biex jittratta uġigħ fis-sider kroniku [anġina]);

-

-

pethidine, piroxicam, propoxyphene (użati biex itaffu l-uġigħ);

-

cisapride (użat biex itaffi ċerti problemi fl-istonku);

-

rifabutin (użat biex jippreveni / jikkura ċerti infezzjonijiet)*;

-

voriconazole (użat biex jikkura infezzjonijiet tal-fungu)*;

-

simvastatin, lovastatin (użati biex inaqqsu l-kolesterol fid-demm);

-

alfuzosin (użati biex jikkuraw it-tkabbir tal-glandola tal-prostata);

-

fusidic acid (użat biex jikkura infezzjonijiet bil-batterji);

-

sildenafil jekk int tbati minn marda tal-pulmun li tissejjaħ pressjoni għolja fl-arterji

pulmonari li tagħmilha diffiċli biex tieħu n-nifs. Pazjenti li m’għandhomx din il-marda

jistgħu jieħdu sildenafil għall-impotenza (disfunzjoni erettili) taħt superviżjoni tat-tabib

tagħhom. (ara s-sezzjoni dwar Mediċini oħra u Norvir);

-

avanafil jew vardenafil (użati biex jikkuraw disfunzjoni erettili);

-

colchicine (użat biex jikkura l-gotta) jekk għandek problemi fil-kliewi u/jew fil-fwied (ara

s-sezzjoni dwar Mediċini oħra u Norvir);

-

prodotti li fihom l-fexfiex tar-raba’ (Hypericum perforatum) peress li din tista’ twaqqaf lil

Norvir milli jaħdem kif sippost. Il-fexfiex tar-raba’ huwa użatt ta’ spiss f’mediċini tal-

ħxejjex li tista’ tixtrihom inti stess.

It-tabib tiegħek jista’ jiddeċiedi li int tista’ tieħu rifabutin u/jew voriconazole b’buster (doża

iżgħar) ta’ Norvir, iżda m’għandhiex tittieħed doża sħiħa ta’ Norvir flimkien ma’ dawn iż-żewġ

mediċini.

Jekk preżentament inti qiegħed tieħu xi waħda minn dawn il-mediċini, staqsi lit-tabib tiegħek dwar

jekk tistax taqleb fuq mediċina oħra waqt li inti qiegħed tieħu Norvir.

Aqra ukoll il-lista ta’ mediċini taħt is-sezzjoni ‘Mediċini oħra u Norvir’ meta tkun se tieħu Norvir

flimkien ma’ ċerti mediċini oħra li jeħtieġu attenzjoni speċjali.

Twissijiet u prekawzjonijiet

Kellem lit-tabib tiegħek qabel tieħu Norvir.

Informazzjoni Importanti

-

Jekk Norvir jittieħed flimkien ma’ mediċini antiretrovirali oħra, huwa importanti li inti taqra

b’attenzjoni wkoll il-Fuljett ta’ Tagħrif li jkunu pprovduti ma’ dawn il-mediċini l-oħra. F’dawk

il-fuljetti jista’ jkun hemm informazzjoni addizzjonali dwar dawk il-każijiet fejn Norvir għandu

jiġi evitat. Jekk għandek aktar mistoqsijiet dwar Norvir (ritonavir) jew dwar il-mediċini l-oħra li

ġew mogħtija lilek mit-tabib, jekk jogħġbok staqsi lit-tabib jew lill-ispiżjar tiegħek.

-

Norvir m’huwiex kura għall-infezzjoni tal-HIV jew l-AIDS.

-

Persuni li jkunu qegħdin jieħdu Norvir xorta jistgħu jiżviluppaw infezzjonijiet jew mard ieħor

assoċjat mal-infezzjoni tal-HIV jew l-AIDS. Għalhekk huwa importanti li int tibqa’ taħt is-

superviżjoni tat-tabib tiegħek waqt li tkun qiegħed tieħu Norvir.

-

Xorta tista’ tgħaddi l-HIV meta tkun qiegħed tieħu din il-mediċina, għalkemm ir-riskju jonqos

b’terapija antiretrovirali effettiva. Iddiskuti mat-tabib tiegħek il-prekawzjonijiet meħtieġa biex

tipprevjeni li tinfetta persuni oħra.

Għid lit-tabib tiegħek jekk int għandek/kellek:

Storja ta’ mard tal-fwied.

Epatite B jew C u qiegħed tiġi kkurat b’taħlita ta’ aġenti antiretrovirali, peress li int tinsab

f’riskju akbar ta’ reazzjoni avversa severa li tista’ tkun ta’ periklu għal ħajtek minħabba l-effett

fuq il-fwied. Jista’ jkun hemm bżonn li jsiru testijiet tad-demm regolarment biex jiġi assigurat li

l-fwied tiegħek qiegħed jaħdem tajjeb.

Emofilja, peress li kien hemm rapporti ta’ żieda fil-ħruġ ta’ demm f’pazjenti li jbatu mill-

emofilja u li qegħdin jieħdu din it-tip ta’ mediċina (impedituri protejaż). Il-kaġun ta’ dan għadu

mhux magħruf. Jista’ jkollok bżonn mediċina addizzjonali biex tgħin lid-demm jagħqad (fattur

VIII) sabiex tikkontrolla l-ħruġ ta’ demm.

Disfunzjoni erettili, peress li l-mediċini użati għall-kura tad-disfunzjoni erettili jistgħu

jikkawżaw pressjoni baxxa ħafna u erezzjoni fit-tul.

Dijabete, peress li f’każi ta’ xi pazjenti li kienu qegħdin jieħdu l-impedituri protejaż, kien

hemm rapporti ta’ istanzi fejn id-dijabete marret għall-agħar jew fejn żviluppat id-dijabete

(dijabete mellitus).

Mard tal-kliewi (renali), peress li jista’ jkun hemm bżonn li t-tabib tiegħek jiċċekkja d-doża

tal-mediċini l-oħra li tkun qed tieħu (bħal per eżempju impedituri protejaż).

Għid lit-tabib tiegħek jekk int tesperjenza:

Dijarea jew rimettar li mhux qiegħed imur ’il quddiem (persistenti), għaliex dan jista’ jnaqqas

l-effettività tal-mod kif jaħdmu mediċini li inti qiegħed tieħu.

Dardir (nawseja), rimettar jew jekk għandek uġigħ fl-istonku, għax dawn jistgħu jkunu sinjali

ta’ infjammazzjoni tal-frixa (pankreatite). Xi pazjenti li jieħdu Norvir jistgħu jiżviluppaw

problemi severi fil-frixa. Għid lit-tabib tiegħek malajr kemm jista’ jkun jekk dan japplika

għalik.

Sintomi ta’ infezzjoni – informa lit-tabib tiegħek immedjatament. Xi pazjenti li għandhom l-

infezzjoni tal-HIV fi stadju avanzat (AIDS) li mbagħad jibdew l-kura għal kontra l-HIV jistgħu

jiżviluppaw is-sintomi ta’ infezzjonijiet li huma kellhom fil-passat anke jekk huma lanqas kienu

jafu li huma qatt kellhom dawn l-infezzjonijiet. Huwa maħsub li dan jiġri minħabba l-fatt li r-

rispons immunitarju tal-ġisem jitjieb u jgħin lill-ġisem biex jiġġieled dawn l-infezzjonijiet.

Barra min infezzjonijiet opportunistiċi, jista’ ikun hemm disturbi awtoimmunitarji (kundizzjoni

li sseħħ meta is-sistema immunitarja tattakka tessuti b’saħħithom tal-ġisem) wara li tbda tieħu

mediċini għat-trattament tal-infezzjoni tal-HIV tiegħek. Disturbi awtoimmunitarji jistgħu jfeġġu

xhur wara li jkun inbeda it-trattament. Jekk tinnota xi sintomi ta infezzjoni jew sintomi oħra

bħal djufija fil-muskoli, djufija li tibda fl-idejn u fis-saqajn imbgħad timxi għal parti centrali tal-

ġisem, palpitazzjonijiet, rgħoda jew iperattivita’, jekk jogħġbok informa minnufih lit-tabib

tiegħek sabiex tfittex trattament meħtieġ.

Ebusija tal-ġogi, weġgħat u uġigħ (speċjalment tal-ġenbejn, tal-irkoppa u tal-ispalla) u

diffikultà biex tiċċaqlaq, għid lit-tabib tiegħek għax dan jista’ jkun sinjal ta’ problema li tista’

teqred l-għadam (nekrosi tal-għadam). Xi pazjenti li jieħdu numru ta’ mediċini antiretrovirali

jistgħu jiżviluppaw din il-marda

Uġigħ fil-muskoli, sensittività

̀

jew dgħjufija, speċjalment jekk int qiegħed tieħu Norvir

flimkien ma’ terapija antiretrovirali li tinkludi impedituri protejaż u analogi ta’ nukleòside.

F’każi rari, dawn id-disturbi kienu serji (Ara sezzjoni 4 Effetti sekondarji li jista’ jkollu).

Sturdament, tħossok li se jtik ħass hażin, ituk il-ħass ħażinijiet jew tħabbit tal-qalb b’mod

mhux normali. Xi pazjenti li jkunu qed jieħdu Norvir jista’ jkollhom tibdil fl-

elettrokardjogramm (ECG). Għid lit-tabib tiegħek jekk inti għandek xi difett fil-qalb jew difett

fis-sistema li tikkontrolla r-rittmu tat-taħbit tal-qalb.

Jekk għandek xi diffikultajiet oħra relatati mas-saħħa, iddiskutihom mat-tabib tiegħek mill-aktar

fis possibbli.

Tfal u adolexxenti

Norvir m’huwiex irrakkomandat fuq tfal ta’ taħt is-sentejn.

Mediċini oħra u Norvir

Għid lit-tabib jew lill-ispiżjar tiegħek jekk inti qiegħed tieħu jew ħadt reċentement jew tista’ tieħu xi

mediċini oħra, inklużi mediċini li jiġu akkwistati mingħajr riċetta tat-tabib. Hemm ċerti mediċini li inti

assolutament ma tistax tieħu ma’ Norvir. Dawn kienu mniżżla qabel f’sezzjoni 2, taħt ‘Tieħux

Norvir’.Hemm mediċini oħra li jistgħu jintużaw biss f’ċerti cirkostanzi kif deskritt hawn taħt.

It-twissijiet li ġejjin japplikaw meta Norvir jittieħed bħala doża sħiħa. Madanakollu, dawn it-twissijiet

jistgħu japplikaw ukoll meta Norvir jintuża f’dożi iżgħar (buster) flimkien ma’ mediċini oħra.

Jekk int qiegħed tieħu xi waħda mill-mediċini mniżżlin hawn taħt, għid lit-tabib tiegħek, għax

hemm bżonn li tittieħed attenzjoni speċjali.

Sildenafil jew tadalafil għall-impotenza (disfunsjoni erettili).

Jista’ jkun hemm il-ħtieġa li tiġi mnaqqsa d-doża u/jew il-frekwenza tal-użu ta’ dawn il-

mediċini biex tiġi evitata li tirriżulta pressjoni baxxa ħafna u erezzjoni fit-tul. M’għandekx tieħu

Norvir ma’ sildenafil jekk int tbati minn pressjoni għolja fl-arterji pulmonari (ara wkoll sezzjoni

2. X

għandek tkun taf qabel inti jew it-tifel jew tifla tiegħek ma tieħdu Norvir). Għid lit-

tabib tiegħek jekk inti qed tieħu tadalafil għal pressjoni għolja fl-arterji pulmonari.

Colchicine (għall-gotta) peress li Norvir jista’ jgħolli l-livelli ta’ din il-mediċina fid-demm.

M’għandekx tieħu Norvir ma’ colchicine jekk għandek problemi fil-kliewi u / jew fil-fwied (ara

wkoll is-sezzjoni ta’ fuq: ‘Tieħux Norvir’).

Digoxin (mediċina għall-qalb). Jista’ jkun li t-tabib tiegħek ikollu bżonn jaġġusta d-doża ta’

digoxin u jżommok taħt l-osservazzjoni tiegħu waqt li int tkun qiegħed tieħu digoxin u Norvir,

biex tevita li jkollok problemi tal-qalb.

Kontraċettivi li fihom l-ormoni li fihom ethinyl oestradiol għax Norvir jista’ jnaqqas l-

effettività ta’ dawn il-mediċini. Huwa rrakkomandat li minflok, jintuża kondom jew metodu

ieħor ta’ kontraċezzjoni li ma fihx ormoni. Jista’ jkun ukoll li tinnota ħruġ ta’ demm irregolari

mill-ġuf jekk int tieħu dan it-tip ta’ kontraċettiv li fih l-ormoni flimkien ma’ Norvir.

Atorvastatin jew rosuvastatin (għall-kolesterol għoli) għax Norvir jista’ jżid il-livelli fid-

demm ta’ dawn il-mediċini. Tkellem mat-tabib tiegħek qabel tieħu mediċini li jnaqqsu l-

kolesterol flimkien ma’ Norvir (ara ukoll ‘Tieħux Norvir’ hawn fuq).

Sterojdi (e.ż. dexamethasone, fluticasone propionate, prednisolone, triamcinolone) għax Norvir

jista’ jżid il-livelli fid-demm ta’ dawn il-mediċini li jista’ jwassal għas-sindromu Cushing

(Cushing’s syndrome) (żvilupp ta’ wiċċ tond) u jnaqqas il-produzzjoni tal-ormon cortisol. Jista’

jkun li t-tabib tiegħek ikun irid inaqqaslek id-doża tal-isterojd jew josserva l-effetti avversi aktar

mill-qrib.

Trazodone (mediċina għad-depressjoni) għax jistgħu jseħħu effetti li m’humiex mixtieqa, bħal

nawseja, sturdament, pressjoni baxxa fid-demm u jagħtik ħass ħażin meta dan jittieħed flimkien

ma’ Norvir.

Rifampicin u saquinavir (użati għat-tuberkulosi u għall-HIV, rispettivament) għax tista’ tiġi

kkawżata ħsara serja fil-fwied meta jittieħdu flimkien ma’ Norvir.

Bosentan, riociguat (użat għal-pressjoni għolja fl-arterji pulmonari) għax Norvir jista’ jżid il-

livelli ta’ din il-mediċina fid-demm.

Hemm mediċini li ma jistgħux jitħalltu flimkien ma’ Norvir għax l-effetti tagħhom jistgħu jiżdiedu

jew jonqsu meta dawn jittieħdu flimkien. F’ċerti każi, it-tabib tiegħek ikollu bżonn jagħmillek ċerti

testijiet, ibiddel id-doża jew josservak regolarment. Din hi r-raġuni għaliex int għandek tgħid lit-tabib

tiegħek jekk int qiegħed tieħu xi mediċini, inklużi dawk li xtrajt int stess mingħajr riċetta tat-tabib jew

prodotti tal-ħxejjex, iżda hu partikolarment importanti li ssemmi dawn:

amfetamina jew derivattivi tal-amfetamina;

anti-bijotiċi (e.ż. erythromycin, clarithromycin);

trattamenti għal kontra l-kanċer (e.ż. afatinib, ceritinib, dasatinib, ibrutinib, nilotinib,

venetoclax, vincristine, vinblastine);

mediċini għal kontra l-koagulazzjoni tad-demm (e.ż. rivaroxaban, vorapaxar, warfarin);

anti-dipressanti (e.ż. desipramine, fluoxetine, imipramine, nefazodone, nortriptyline, paroxetine,

sertraline, trazodone);

mediċini għal kontra l-fungu (e.ż. ketoconazole, itraconazole);

mediċini għal kontra l-istamina (e.ż. loratidine, fexofenadine);

mediċini antiretrovirali, inklużi mpedituri protejaż HIV (amprenavir, atazanavir, darunavir,

fosamprenavir, indinavir, nelfinavir, saquinavir, tipranavir), impedituri reverse transcriptase li

m’humiex nucleoside (NNRTI) (delavirdine, efavirenz, nevirapine), u oħrajn (didanosine,

maraviroc, raltegravir, zidovudine);

mediċina ta’ kontra t-tuberkolosi (bedaquiline u delamanid);

mediċina antivirali użata biex tittratta infezzjoni kronika mill-virus tal-epatite Ċ (HCV) f'adulti

(simeprevir);

mediċina għal kontra l-ansjetà, buspirone;

mediċina għal kontra l-ażżma, theophylline, salmeterol;

atovaquone, mediċina użata għall-kura ta’ ċertu tip ta’ pnewmonja u malarja;

buprenorphine, mediċina użata għall-kura ta’ uġigħ kroniku;

bupropion, mediċina użata biex tgħinek tieqaf tpejjep;

mediċini għall-epilessija (e.ż. carbamazepine, divalproex, lamotrigine, phenytoin);

mediċini għall-qalb (e.ż. disopyramide, mexiletine u mediċini li jaħdmu kontra l-kanali tal-

kalċju bħal amlodipine, diltiazem u nifedipine);

is-sistema immunitarja (e.ż. cyclosporine, tacrolimus, everolimus);

levothyroxine (jintuża biex jikkura problemi tat-tirojde);

morfina u mediċini simili għall-morfina użati għall-kura ta’ uġigħ kbir ħafna (e.ż. methadone,

fentanyl);

pilloli li jgħinuk torqod (e.ż. alprazolam, zolpidem) kif ukoll midazolam li tingħata b’injezzjoni;

kalmanti (e.ż. haloperidol, risperidone, thioridazine);

colchicine, trattament għal kontra il-gotta.

Hemm ċerti mediċini li int assolutament ma tistax toħodhom ma’ Norvir. Dawn huma mniżżla aktar ’il

fuq f’sezzjoni 2, taħt ‘Tieħux Norvir’.

Meta tieħu Norvir mal-ikel u max-xorb

Il-pilloli Norvir għandhom jittieħdu mal-ikel.

Tqala u Treddigħ

Jekk taħseb li int tqila jew jekk qiegħda tippjana biex tinqabad tqila, huwa importanti ħafna li

int tiddiskuti dan mat-tabib tiegħek.

Teżisti ammont kbirinformazzjoni dwar l-użu ta’ ritonavir (is-sustanza attiva f’Norvir) waqt it-tqala.

B’mod ġenerali, nisa tqal ingħataw ritonavir wara l-ewwel tliet xhur tat-tqala f’doża iżgħar milli

sippost (buster), flimkien ma’ impedituri protejaż oħra. Ma deherx li Norvir iżid iċ-ċans ta’ żvilupp ta’

difetti tat-twelid meta pparagunat mal-popolazzjoni ġenerali.

Norvir jista’ jgħaddi ġol-ħalib tas-sider. Biex jevitaw li jgħaddu l-infezzjoni lit-tarbija, l-ommijiet li

għandhom l-HIV ma jistgħux ireddgħu lit-trabi tagħhom.

Sewqan u tħaddim ta’ magni

Norvir jista’ jikkawża sturdament. Jekk int tkun affetwat, issuqx u tħaddimx magni.

3.

Kif għandek tieħu Norvir

Dejjem għandek tieħu din il-mediċina skond il-parir tat-tabib jew l-ispiżjar tiegħek. Aċċerta ruħek

mat-tabib jew mal-ispiżjar tiegħek jekk ikollok xi dubju. Ħu din il-mediċina darba jew darbtejn

kuljum mal-ikel.

Huwa importanti li l-pilloli Norvir jinbelgħu sħaħ u mhux jiġu mimgħudin, mkissra jew mgħaffġa.

Id-dożi rrakkomandati ta’ Norvir huma:

jekk Norvir huwa użat biex iżid l-effetti ta’ ċerti mediċini oħra għal kontra l-HIV, id-doża tipika

għall-adulti hi minn 1 sa 2 pilloli darba jew darbtejn kuljum. Għal aktar rakkomandazzjonijiet

fid-dettall dwar dożaġġ, inkluż id-dożaġġ għat-tfal, ara l-Fuljett ta’ Tagħrif ta’ dawk il-mediċini

għal kontra l-HIV li Norvir ikun qiegħed jingħata magħhom.

jekk it-tabib tiegħek jagħtik doża sħiħa, l-adulti jistgħu jibdew fuq doża ta’ 3 pilloli filgħodu u 3

pilloli 12 -il siegħa wara, u bil-mod il-mod iżidu, fuq perijodu ta’ żmien sa 14 -il ġurnata, għal

doża sħiħa ta’ 6 pilloli darbtejn kuljum (li jammontaw għal total ta’ 1,200 mg kuljum). Tfal (2 -

12 -il sena) jibdew b’doża iżgħar minn din u jkomplu jżidu għal massimu skond id-daqs

tagħhom.

It-tabib tiegħek jgħidlek id-dożaġġ li inti għandek tieħu.

Norvir għandu jittieħed kuljum biex jgħin biex jiġi kontrollat l-HIV, u dan irrispettivament minn

kemm inti tħossok tajjeb. Jekk xi effett sekondarju qiegħed iżommok milli tieħu Norvir bil-mod kif

ordnat lilek, għid lit-tabib tiegħek minnufih. F’perijodi fejn tkun qiegħda taqbdek id-dijarea, it-tabib

tiegħek jista’ jiddeċiedi li hemm bżonn ta’ aktar osservazzjoni.

Dejjem żomm biżżejjed Norvir biex inti qatt ma tispiċċa mingħajru. Meta tivjaġġa jew ikollok bżonn

tmur l-isptar, kun ċert li inti għandek Norvir biżżejjed biex iservik sakemm inti tkun tista’ takkwista

provvista ġdida.

Jekk tieħu Norvir aktar milli suppost

Jekk tieħu Norvir aktar milli sippost tista’ tesperjenza sensazzjoni ta’ tirżiħ, textix jew sensazzjoni

bħal qisu “xi ħadd qiegħed iniggżek bil-labar”. Jekk tinduna li inti ħadt aktar Norvir milli suppost,

ikkuntatja lit-tabib tiegħek jew lid-Dipartiment tal-Aċċidenti u tal-Emerġenza tal-eqreb sptar minnufih.

Jekk tinsa tieħu Norvir

Jekk tinsa tieħu doża, ħu d-doża li tkun insejt tieħu mill-aktar fis possibbli. Jekk ikun kważi wasal il-

ħin biex tieħu d-doża li jmiss, ħu d-doża li jmiss. M’għandekx tieħu doża doppja biex tpatti għal kull

doża li tkun insejt tieħu.

Jekk tieqaf tieħu Norvir

Tiqafx tieħu Norvir mingħajr ma tkellem lit-tabib tiegħek, anke jekk tkun qiegħed tħossok aħjar. Jekk

tieħu Norvir kif irrakkomandat lilek, dan għandu jagħtik l-aħjar ċans biex inti tittardja l-iżvilupp tar-

reżistenza għall-mediċina.

4.

Effetti sekondarji possibli

Matul it-terapija kontra l-HIV jista’ jkun hemm żieda fil-piż u fil-livelli ta’ lipidi u glukożju fid-demm.

Dan huwa parzjalment marbut mas-saħħa u l-istil ta’ ħajja mreġġa’ lura, u fil-każ ta’ lipidi fid-demm xi

kultant minħabba l-mediċini kontra l-HIV infushom. It-tabib tiegħek ser jittestja għal dawn il-bidliet.

Bħal kull mediċina oħra, Norvir jista’ jikkawża effetti sekondarji, għalkemm ma jidhrux fuq kulħadd.

Barra minn hekk, l-effetti sekondarji ta’ Norvir meta jintuża ma’ mediċini oħra antiretrovirali, huma

dipendenti fuq dawn il-mediċini l-oħra. Għalhekk huwa importanti li inti taqra b’attenzjoni s-sezzjoni

dwar l-effetti sekondarji tal-Fuljett ta’ Tagħrif ipprovdut ma’ dawn il-mediċini.

Il-frekwenza tal-effetti sekondarji mniżżla hawn taħt hija determinata bil-mod kif inhu indikat hawn

taħt:

Komuni ħafna jistgħu jaffetwaw aktar minn 1 f’10 persuni

uġigħ fil-parti ta’ fuq jew t’isfel tal-istonku

rimettar

dijarea (tista’ tkun severa)

tħossok imdardar (nawseja)

fwawar, tħoss is-sħana

sensazzjoni ta’ tnemnim jew tirżiħ fl-idejn,

fis-saqajn jew madwar ix-xofftejn u l-ħalq

tħossok dgħajjef/għajjien

ikollok togħma ħażina fil-ħalq

ħsara fin-nervituri li tista’ tikkawża

uġigħ ta’ ras

sturdament

uġigħ fil-ġriżmejn

sogħla

taqlib fl-istonku jew indiġestjoni

dgħjufija jew uġigħ

ħakk

raxx

uġigħ fil-ġogi jew uġigħ fid-dahar

Komuni jistgħu jaffetwaw sa 1 f’10 persuni

reazzjonijiet allerġiċi li jinkludu raxx fil-

ġilda (tista’ tkun ħamra, mqabbża u

tqabbdek il-ħakk), nefħa severa tal-ġilda u

ta’ tessuti oħra

ma tkunx tista’ torqod (nuqqas ta’ rqad)

ansjetà

żieda fil-livelli tal-kolesterol

żieda fil-livelli tat-triġliċeridi

gotta

fsada fl-istonku

infjammazjoni tal-fwied u sfurija tal-ġilda

jew l-abjad tal-għajnejn

żieda fl-awrina

tnaqqis fil-funzjoni tal-kliewi

attakk tal-epilessija (aċċessjonijiet)

livelli baxxi tad-diski żgħar fid-demm

(platelets)

għatx (deidratazzjoni)

menstrwazzjoni esaġerata

gass fl-istonku u fl-imsaren

telf ta’ aptit

ulċeri fil-ħalq

weġgħat fil-muskoli (uġigħ), sensittività

jew dgħjufija

deni

tnaqqis fil-piż

riżultati tat-testijiet tal-laboratorju:

tibdil fir-riżultati tat-testijiet tad-demm

(bħal kimika tad-demm u

add ta’ ċelloli fid demm)

konfużjoni

diffikultà biex toqgħod attent

ħass ħażin

visjoni mċajpra

nefħa fl-idejn u fis-saqajn

pressjoni għolja

pressjoni baxxa u tħossok ħażin meta tqum

bil-wieqfa

kesħa fl-idejn u fis-saqajn

akne

Mhux komuni jistgħu jaffetwaw sa 1 f’100 persuni

dijabete

attakk tal-qalb

insuffiċjenza renali

Rari jistgħu jaffetwaw sa 1 f 1,000 persuni

reazzjonijiet fil-ġilda severi jew li jpoġġu l-

ħajja fil-periklu, inklużi bżieżaq (is-

sindromu Stevens Johnson, nekroliżi

tossika tal-epidermide)

reazzjonijiet allerġiċi serji (anafilassi)

livelli għoljin ta’ zokkor fid-demm

Għid lit-tabib tiegħek jekk tħossok imdardar, jekk qieġħed tirremetti, jew għandek uġigħ fl-istonku,

għax dawn jistgħu jkunu sinjali ta’ infjammazzjoni tal-frixa. Għid lit-tabib tiegħek ukoll jekk

tesperjenza uġigħ fil-ġogi, weġgħat u uġigħ (speċjalment tal-ġenbejn, tal-irkoppa u tal-ispalla) u

diffikultà biex tiċċaqlaq, għax dan jista’ jkun sinjal ta’ nekrosi tal-għadam. Ara ukoll sezzjoni 2 X

għandek tkun taf qabel inti jew it-tifel jew tifla tiegħek ma tieħdu Norvir.

F’pazjenti li jbatu mill-emofilja tip A u B, kien hemm rapporti ta’ żieda fit-telf ta’ demm waqt li kienu

qegħdin jieħdu dan it-trattament jew impeditur protejaż iehor. Jekk jiġrilek hekk, fittex immedjatament

il-parir tat-tabib tiegħek. Testijiet abnormali tal-funzjoni tal-fwied, epatite (infjammazzjoni tal-fwied)

u rarament is-suffejra, ġew rapportati f’pazjenti li jieħdu Norvir. Xi nies oħra kellhom mard ieħor jew

kienu qegħdin jieħdu mediċini oħra. Persuni li jbatu minn mard tal-fwied jew mill-epatite jista’

jkollhom aggravament tal-mard tal-fwied.

Kien hemm rapporti ta’ uġigħ fil-muskoli, sensittività jew dgħjufija, partikolarment meta jkunu

qegħdin jittieħdu prodotti mediċinali biex jitbaxxa l-livell tal-kolosterol, flimkien ma’ terapija

antiretrovirali, inklużi impedituri protejaż u analogi nuklèoside. F’okkażjonijiet rari dawn id-disturbi

muskolari kienu ta’ natura serja (rabdomijolożi). Fil-każ ta’ uġigħ fil-muskoli, sensittività, dgħjufija,

bugħawwieġ li ma tafx minn fejn ġejjin jew li jkunu kontinwi, waqqaf il-mediċina, ikkuntattja lit-tabib

tiegħek mill-aktar fis possibbli jew mur fid-Dipartiment tal-Aċċidenti u l-Emerġenza tal-eqreb sptar.

Għarraf lit-tabib tiegħek mill-aktar fis possibbli, jekk wara li tkun ħadt Norvir inti tħoss xi sintomi li

jissuġerixxu reazzjoni allerġika bħal raxx, urtikarja jew diffikultajiet biex tieħu n-nifs.

Jekk xi wieħed mill-effetti sekondarji jiggrava jew jekk tinnota xi effetti sekondarji li m’humiex

imsemmijin f’dan il-fuljett, ikkuntattja lit-tabib jew lill-ispiżjar tiegħek, jew lid-Dipartiment tal-

Aċċidenti u tal-Emerġenza, jew jekk hu każ ta’ urġenza ġib għajnuna medika immedjatament..

Rappurtar tal-effetti sekondarji

Jekk ikollok xi effetti sekondarji, kellem lit-tabib jew lill-ispiżjar tiegħek. Dan jinkludi xi effetti

sekondarji li mhuwiex elenkati f’dan il-fuljett. Tista’ wkoll tirrapporta effetti sekondarji direttament

permezz tas-sistema ta’ rappurtar nazzjonali imniżżla f’Appendiċi V. Billi tirrapporta l-effetti

sekondarji tista’ tgħin biex tiġi pprovduta aktar informazzjoni dwar is-sigurtà ta’ din il-mediċina.

5.

Kif taħżen Norvir

Żomm din il-mediċina fejn ma tidhirx u ma tintaħaqx mit-tfal.

Tużax Norvir wara d-data ta’ skadenza li tidher fuq it-tabella. Id-Data ta’ skadenza tirreferi għall-aħħar

ġurnata ta’ dak ix-xahar.

Dan il-prodott mediċinali m’għandux bżonn ħażna speċjali rigward temperatura. Aħżen fil-flixkun

oriġinali biex tipproteġih mill-umdità.

Tarmix mediċini mal-ilma tad-dranaġġ. Staqsi lill-ispiżjar tiegħek dwar kif għandek tarmi mediċini li

m’għadekx tuża. Dawn il-miżuri jgħinu għall-protezzjoni tal-ambjent.

6.

Kontenut tal-pakkett u informazzjoni oħra

X’fih Norvir

- Is-sustanza attiva hi ritonavir. Kull pillola miksija b’rita fiha 100 mg ritonavir.

- Is-sustanzi l-oħra tal-pillola huma: copovidone, sorbitan laurate, anhydrous calcium hydrogen

phosphate, colloidal anhydrous silica, sodium stearyl fumarate.

- Ir-rita ta’ barra tal-pillola hija magħmula minn: hypromellose, titanium dioxide, macrogols,

hydroxypropyl cellulose, colloidal anhydrous silica, polysorbate 80.

Id-Dehra tal-prodott u l-kontenuti tal-pakkett

Il-pilloli miksija b’rita Norvir huma bojod bil-[lowgo ta’ Abbott] u l-kodiċi “NK” imnaqqxa fihom.

Hawn tlett qisien ta’ pakketti tal-pilloli Norvir li jistgħu jiġu akkwistati:

Flixkun ta’ 30 pillola

Flixkun ta’ 60 pillola

Pakkett li fih 3 fliexken ta’ 30 pillola miksija b’rita kull wieħed (90 pillola).

Mhux il-qisien kollha tal-pakketti jistgħu jinbiegħu.

Norvir huwa fornut ukoll bħala trab għal suspensjoni orali li fih 100 mg ta

ritonavir.

Detentur tal-Awtorizzazzjoni għat-Tqegħid fis-Suq u l-Manifattur:

AbbVie Deutschland GmbH & Co. KG, Knollstrasse, 67061 Ludwigshafen, Il-Ġermanja.

Manifattur:

AbbVie Deutschland GmbH & Co. KG

Knollstrasse

67061 Ludwigshafen

Il-Ġermanja

Għal kull tagħrif dwar dan il-prodott mediċinali, jekk jogħġbok ikkuntattja lir-rappreżentant lokali tad-

detentur tal-awtorizzazzjoni għat-tqegħid fis-suq:

België/Belgique/Belgien

AbbVie SA

Tél/Tel: +32 10 477811

Lietuva

AbbVie UAB

Tel: +370 5 205 3023

България

АбВи ЕООД

Тел.: +359 2 90 30 430

Luxembourg/Luxemburg

AbbVie SA

Belgique/Belgien

Tél/Tel: +32 10 477811

Česká republika

AbbVie s.r.o.

Tel: +420 233 098 111

Magyarország

AbbVie Kft.

Tel.: +36 1 455 8600

Danmark

AbbVie A/S

Tlf: +45 72 30-20-28

Malta

V.J.Salomone Pharma Limited

Tel: +356 22983201

Deutschland

AbbVie Deutschland GmbH & Co. KG

Tel: 00800 222843 33 (gebührenfrei)

Tel: +49 (0) 611 / 1720-0

Nederland

AbbVie B.V.

Tel: +31 (0)88 322 2843

Eesti

AbbVie Biopharmaceuticals GmbH Eesti filiaal

Tel: +372 623 1011

Norge

AbbVie AS

Tlf: +47 67 81 80 00

Ελλάδα

AbbVie ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗ Α.Ε.

Τηλ: +30 214 4165 555

Österreich

AbbVie GmbH

Tel: +43 1 20589-0

España

AbbVie Spain, S.L.U.

Tel: +34 9 1 384 0910

Polska

AbbVie Polska Sp. z o.o.

Tel.: +48 22 372 78 00

France

AbbVie

Tél: +33 (0)1 45 60 13 00

Portugal

AbbVie, Lda.

Tel: +351 (0)21 1908400

Hrvatska

AbbVie d.o.o.

Tel: +385 (0)1 5625 501

România

AbbVie S.R.L.

Tel: +40 21 529 30 35

Ireland

AbbVie Limited

Tel: +353 (0)1 4287900

Slovenija

AbbVie Biofarmacevtska družba d.o.o.

Tel: +386 (1)32 08 060

Ísland

Vistor hf.

Tel: +354 535 7000

Slovenská republika

AbbVie s.r.o.

Tel: +421 2 5050 0777

Italia

AbbVie S.r.l.

Tel: +39 06 928921

Suomi/Finland

AbbVie Oy

Puh/Tel: +358 (0) 10 2411 200

Κύπρος

Lifepharma (Z.A.M.) Ltd

Τηλ: +357 22 34 74 40

Sverige

AbbVie AB

Tel: +46 (0)8 684 44 600

Latvija

AbbVie SIA

Tel: +371 67605000

United Kingdom

AbbVie Ltd

Tel: +44 (0)1628 561090

Dan il-fuljett kien rivedut l-aħħar f’ {XX/SSSS}

Informazzjoni dettaljata dwar din il-mediċina tinsab fuq is-sit elettroniku tal-Aġenzija Ewropea għall-

Mediċini: http://www.ema.europa.eu