DUROGESIC

Genel Bilgiler

  • Ticaret Unvanı:
  • DUROGESIC 25 MCG 5 TTS FLASTER
  • Reçete türü:
  • Kırmızı
  • İçin kullanmak:
  • İnsanlar
  • İlaç türü:
  • allopatik ilaç

Belgeler

Yerelleştirme

  • Bulunduğu ülkeler::
  • DUROGESIC 25 MCG 5 TTS FLASTER
    Türkiye
  • Dil:
  • Türkçe

Terapötik bilgiler

  • Terapötik alanı:
  • fentanil

Diğer bilgiler

Durum

  • Kaynak:
  • TİTCK - TÜRKİYE İLAÇ VE TIBBİ CİHAZ KURUMU - Türkiye
  • Yetkilendirme durumu:
  • Aktif
  • Yetkilendirme numarası:
  • 8699593815010
  • Yetkilendirme tarihi:
  • 29-01-2013
  • Son Güncelleme:
  • 25-05-2018

Hasta Bilgi broşürü: Ürün Özellikleri Özeti - kompozisyon, endikasyonlar, yan etkiler, dozaj, etkileşimleri, advers reaksiyonlar, gebelik, laktasyon

KISA ÜRÜN BİLGİSİ

1.

BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI

DUROGESIC 25 mikrogram/saat transdermal flaster

2.

KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİM

Etkin madde:

Her bir transdermal flaster 4.2 mg fentanil içerir.

Salım hızı yaklaşık 25 mikrogram/saat, aktif yüzey alanı 10.5 cm

’dir.

Yardımcı maddeler:

Yardımcı maddeler için bölüm 6.1’e bakınız.

3.

FARMASÖTİK FORM

Transdermal Flaster

4.

KLİNİK ÖZELLİKLER

4.1

Terapötik endikasyonlar

DUROGESIC uzun sürmesi beklenen ağır ve opioid dışındaki ilaçlara cevap vermeyen ve

diğer yollarla uygulanan narkotiklere tolerans gelişmiş ağrılarda kullanılabilir.

4.2

Pozoloji ve uygulama şekli

Pozoloji / uygulama sıklığı ve süresi:

DUROGESIC dozları hastanın durumuna göre kişisel olarak ayarlanmalı ve uygulamadan

sonra düzenli aralıklarla tekrar gözden geçirilmelidir.

Flasterler yaklaşık olarak saatte 12, 25, 50, 75 ve 100 mikrogram fentanili sistemik dolaşıma

salmak üzere tasarlanmıştır; bu da sırasıyla, yaklaşık günde 0.3, 0.6, 1.2, 1.8 ve 2.4 mg’a (bkz.

Bölüm 2 Kalitatif ve Kantitatif Bileşim) karşılık gelmektedir.

Başlangıç dozunun seçimi

DUROGESIC’in uygun başlangıç dozu, hastanın mevcut opioid kullanımına bağlı olarak

belirlenmelidir.

DUROGESIC’in

opioide

tolerans

geliştirmiş

hastalarda

kullanımı

önerilmektedir.

Değerlendirilmesi

gereken

diğer

faktörler,

hastanın

vücut

ağırlığı,

yaş,

düşkünlük düzeyi ve opioid tolerans düzeyi dahil o andaki genel ve medikal durumudur.

Yetişkinlerde

Opioidlere tolerans gelişmiş hastalar:

Opioidlere

tolerans

gelişmiş

hastaları,

oral

veya

parenteral

opioidlerden

DUROGESIC

uygulamasına geçirmek için,

eşdeğer analjezik potens dönüşüm

tablosuna (bkz; Tablo 1) göre

hareket edilmelidir.

Hastanın cevabı ve ilave analjezik gereksinimine bağlı olarak en

düşük

uygun

DUROGESIC

dozuna

ulaşabilmek

için

doz,

gerektiğinde

veya

mcg/saat’lik artışlarla yukarı veya aşağı doğru titre edilmelidir.

Daha önce opioid tedavisi almamış hastalar:

Güçlü opioid tedavisi almamış hastalarda başlangıç dozu 25 mcg/saat’i geçmemelidir.

Daha önce opioid tedavisi almamış hastalarda DUROGESIC ile klinik deneyim sınırlıdır.

Daha

önce

opioid

tedavisi

almamış

hastalarda

DUROGESIC’in

uygun

olduğu

düşünüldüğünde,

salım

hızı

mcg/saat

olan

DUROGESIC’e

ilişkin

eşdeğer

analjezik

dozajına

ulaşmak

için

hastaların

düşük

hızlı

salımlı

opioidler

(örn.,

morfin,

hidromorfon, oksikodon, tramadol ve kodein) ile titre edilmeleri önerilmektedir. Hastalar daha

sonra 25 mcg DUROGESIC’e geçirilebilir.

Hastanın

cevabı

ve

ilave

analjezik

gereksinimine

bağlı

olarak

en

düşük

uygun

DUROGESIC dozuna ulaşabilmek için doz, gerektiğinde 12 veya 25 mcg/saat’lik artışlarla

yukarı veya aşağı doğru titre edilebilir (bkz; Tablo 1 ve Bölüm 4.4 Özel Kullanım Uyarıları ve

Önlemleri).

Eşdeğer analjezik potens dönüşümü:

Önceki 24 saatlik analjezik gereksinimini hesaplayınız.

Bu miktarı, Tablo 1’i kullanarak analjezik olarak eşdeğer oral morfin dozuna çeviriniz. Bu

tablodaki tüm i.m ve oral dozlar analjezik etki olarak 10 mg i.m morfine eşdeğer sayılır.

3.Hesaplanan

saatlik,

eşdeğer

analjezik

morfin

dozuna

karşılık

gelen

DUROGESIC

dozunu bulmak için Tablo 2 ve Tablo 3’deki doz-dönüşüm bilgilerini aşağıdaki şekilde

kullanınız:

Tablo 2: Oral morfinle veya diğer bir hızlı salımlı opioidle birkaç haftadan fazla

stabilize edilmiş ve opioid dönüşümüne gerek duyulan yetişkin hastalar içindir (oral

morfinden transdermal fentanile dönüşüm oranı yaklaşık 150:1’e eşittir).

Tablo 3: Stabil ve iyi tolere edilen bir opioid rejiminde uzun süre ile tedavi olan ve

opioid dönüşümüne gerek duyulan yüksek derecede opioid toleransı bulunan yetişkin

hastalar içindir (oral morfinden transdermal fentanile dönüşüm oranı yaklaşık 100:1’e

eşittir).

Tablo 2 ve Tablo 3, transdermal fentanil tedavisinden farklı bir opioid tedavisine

dönüşüm için kullanılmamalıdır.

Tablo 1: Eşdeğer analjezik potens dönüşümü

Eşdeğer analjezik dozu (mg)

İlaç ismi

i.m*

oral

morfin

30 - 40 (tekrarlanan dozlama düşünülerek)**

hidromorfon

metadon

oksikodon

levorfanol

oksimorfon

10 (rektal)

diyamorfin

petidin

kodein

buprenorfin

0.8 (dil altı)

* Bağıl potensi saptamak için listedeki her bir ilacın bir i.m dozunun morfin ile karşılaştırıldığı tek-doz

çalışmalarına dayanmaktadır. Oral dozlar, parenteral uygulamadan oral yola geçiş için önerilenlerdir.

Morfin

için

oral/i.m

potensi

kronik

ağrı

çeken

hastalarda

elde

edilen

klinik

deneyime

dayanmaktadır.

Referans: "Foley KM. The treatment of cancer pain. NEJM 1985; 313 (2): 84-95, güncellemelerle

birlikte." den adapte edilmiştir.

Tablo 2: Günlük oral morfin dozuna dayanarak önerilen DUROGESIC dozu

(Oral morfinle

veya

diğer

hızlı

salımlı

opioidle

birkaç

hafta

boyunca

stabilize

edilmiş

opioid

dönüşümüne gerek duyulan yetişkin hastalar içindir)

Oral 24 saatlik morfin

DUROGESIC dozajı

(mg/gün)

(mcg/saat)

< 135 (erişkinler için)

135-224

225-314

315-404

405-494

495-584

585-674

675-764

765-854

855-944

945-1034

1035-1124

Klinik çalışmalarda, bu günlük oral morfin doz aralıkları DUROGESIC’e çevrim için temel olarak

kullanılmıştır.

Tablo 3: DUROGESIC’in günlük oral morfin dozuna dayanarak önerilen başlangıç dozu

(Stabil

tolere

edilen

opioid

rejiminde

uzun

süre

tedavi

olan

opioid

dönüşümüne gerek duyulan hastalar içindir)

Oral 24 saatlik morfin

DUROGESIC dozajı

(mg/gün)

(mcg/saat)

< 44

12

45-89

25

90-149

50

150-209

75

210-269

100

270-329

125

330-389

150

390-449

175

450-509

200

510-569

225

570-629

250

630-689

275

690-749

300

Daha önceki analjezik tedavisi, DUROGESIC ile analjezik etkililiğe ulaşılıncaya kadar ilk

doz uygulamasından sonra kademeli olarak devre dışı bırakılmalıdır. Hem hiç güçlü opioid

almamış, hem de opioid toleransı bulunan hastalarda, serum fentanil konsantrasyonlarındaki

bu kademeli yükseliş nedeniyle DUROGESIC’in analjezik etkisinin değerlendirmesi ancak

flasterin uygulanmasından 24 saat geçtikten sonra yapılmalıdır. Etkide görülen bu gecikme,

DUROGESIC

uygulamasını

izleyen

saatte

serum

fentanil

konsantrasyonundaki

kademeli artışa bağlıdır.

Bu sebeple, daha önceki analjezik tedavisi, DUROGESIC ile analjezik etkinliğe ulaşılıncaya

kadar ilk doz uygulamasından sonra kademeli olarak devre dışı bırakılmalıdır.

Doz titrasyonu ve idame tedavisi

DUROGESIC flaster her 72 saatte bir değiştirilmelidir. Analjezik etki ve tolere edilebilirlik

arasında bir denge elde edilinceye kadar doz kademeli olarak titre edilmelidir. Uygulamadan

sonraki 48-72 saatlik dönemde etkide belirgin bir azalma olan hastalarda, 48 saat sonra ilk

flasterin yenisiyle değiştirilmesi gerekebilir. Eğer ilk uygulamadan sonra analjezi yetersizse,

arttırılabilir.

ayarlaması

gerekli

olduğunda

günde

yapılacak

yeni

uygulamada 25 mcg/saat’ten 37 mcg/saat, 50 mcg/saat, 62 mcg/saat ve 75 mcg/saat olacak

şekilde 75 mcg/saat'e kadar kademeli olarak arttırılabilir. Bundan sonra doz ayarlaması

her 3

günde

mcg/saat'lik

artışlarla

kademeli

olarak

yapılabilir;

yine

hastanın

ilave

analjezik gereksinimleri (oral morfin 90 mg/gün

DUROGESIC 25 mcg/saat) ve ağrı durumu

göz önüne alınmalıdır. İstenilen doza ulaşabilmek için birden fazla DUROGESIC flaster

kullanılabilir. Ani ağrılar için hastalar, kısa etkili bir analjeziğin periyodik ilave dozlarına

ihtiyaç duyabilir. Bazı hastalar, DUROGESIC dozu saatte 300 mcg’ı aştığında, ek veya

alternatif opioid alım yöntemlerine gereksinim duyabilir.

Çocuklarda

16 yaşındaki ve daha büyük çocuklarda: yetişkin dozu uygulanır.

2-16 yaş arası çocuklarda:

DUROGESIC sadece halen günlük en az 30 mg oral morfine eşdeğer opioid kullanmakta

olan,

opioidleri tolere edebilen 2-16 yaş arası

pediatrik hastalarda kullanılmalıdır. Pediatrik

hastaları oral veya parenteral opioidlerden DUROGESIC’e geçirmek için oral morfin dozuna

dayanan önerilen DUROGESIC dozajı tablosuna (bkz. Tablo 4) başvurulmalıdır.

Tablo 4: DUROGESIC’in günlük oral morfin dozajına

dayanarak önerilen başlangıç dozu

Oral 24 saatlik morfin

DUROGESIC dozajı

(mg/gün)

(mcg/saat)

Pediatrik hastalar için

2

30-44

12

45-134

25

Klinik çalışmalarda DUROGESIC flastere geçiş için bu günlük oral morfin dozları kullanılmıştır.

Pediatrik hastalar için 25 mcg/saat’ten daha yüksek DUROGESIC dozajlarına çevirme yetişkin

hastalarda olduğu gibidir (bkz. Tablo 2).

Mevcut klinik araştırmalarda 90 mg'dan yüksek dozda morfin alan çocuklarla ilgili bilgiler

kısıtlıdır. Pediatrik çalışmalarda fentanil transdermal flasterin gereken dozu konservatif olarak

belirlenmiştir: günlük 30 mg ile 44 mg arası oral morfin ya da eşdeğeri opioid dozu 12 mcg'lik

DUROGESIC

flaster

dönüştürülmüştür.

dönüşüm

şemasının

yalnızca

oral

morfinden (ya da eşdeğerinden) DUROGESIC flaster için geçerli olduğu unutulmamalıdır.

aşımına

neden

olabileceğinden,

dönüşüm

şeması

DUROGESIC

flasterden

diğer

opioidlere dönüşüm için kullanılmamalıdır.

İlk uygulama sırasında DUROGESIC flasterlerin analjezik etkisi ilk 24 saat içinde optimum

olmayacaktır. Bu nedenle, DUROGESIC flastere geçişin ilk 12 saatinde hastaya daha önceden

almakta olduğu analjeziğin olağan dozu verilmeye devam edilmelidir. Daha sonraki 12 saatte

de bu analjezikler klinik ihtiyaca göre verilmelidir.

En yüksek fentanil düzeylerine 12 ile 24 saat içinde ulaşıldığından, DUROGESIC flasterlerle

tedaviye ilk başlarken ya da dozu yükseltirken, hastalar aralarında hipoventilasyonun da

bulunduğu advers etkiler açısından en az 48 saat süreyle izlenmelidir (aynı zamanda bkz.

Bölüm 4.4 Özel kullanım uyarıları ve önlemleri).

Doz titrasyonu ve idame tedavisi

DUROGESIC flasterlerin analjezik etkisi yetersiz kalırsa, tedaviye morfin ya da bir başka kısa

etkili opioid eklenmelidir. Çocuğun ek analjezik gereksinimi ve ağrısının durumuna göre

dozun

arttırılması

gerekebilir.

Çocuklarda

mcg/saat'lik

arttırımlar

kullanılarak

yükseltilmelidir.

DUROGESIC tedavisinin kesilmesi

DUROGESIC tedavisinin kesilmesi gerekli olduğunda, diğer opioidlere geçiş düşük dozdan

başlayarak ve yavaşça arttırılarak kademeli yapılmalıdır. Bunun temel nedeni, DUROGESIC

flaster çıkarıldıktan sonra fentanil konsantrasyonları kademeli olarak azalırken, fentanil serum

konsantrasyonunun %50 oranda azalması için 17 saat veya daha fazla zaman geçmesidir (bkz.

Bölüm 5.2 Farmakokinetik özellikler). Genelde, yoksunluk semptomlarından kaçınmak için

opioid analjezisinin kesilmesi kademeli olmalıdır.

İlacı

değiştirme

veya

ayarlamalarından

sonra

bazı

hastalarda

opioid

yoksunluk

semptomları görülebilir (bkz. Bölüm 4.8 İstenmeyen etkiler).

DUROGESIC flaster tedavisinden diğer opioid tedavilerine geçiş sırasında yeni kullanılacak

opioid dozunun gereğinden fazla hesaplanmasına neden olabileceği ve olası bir doz aşımına

yol açmamak için Tablo 2 ve Tablo 3 kullanılmamalıdır.

Uygulama şekli:

Transdermal yoldan uygulanır.

Uygulama şekli ile ilgili ayrıntılı bilgi için “

6.6 Beşeri Tıbbi üründen arta kalan maddelerin

imhası ve diğer özel önlemler

” bölümüne bakınız.

Özel popülasyonlara ilişkin ek bilgiler:

Böbrek/Karaciğer yetmezliği:

Böbrek veya karaciğer yetmezliği olan hastalar, fentanilin toksisite belirtilerine karşı dikkatle

izlenmeli ve gerektiğinde DUROGESIC dozu azaltılmalıdır.

Pediatrik popülasyon:

Uygulanan

DUROGESIC

dozundan

bağımsız

olarak

ağır

yaşamı

tehdit

edebilecek

hipoventilasyon

potansiyeli

bulunduğundan

hiç

opioid

kullanmamış

pediatrik

hastalara

uygulanmamalıdır. DUROGESIC sadece halen en az 30 mg oral morfine eşdeğer opioid

kullanmakta olan, opioidleri tolere edebilen 2-16 yaş arası pediatrik hastalarda kullanılmalıdır.

Geriatrik popülasyon:

İntravenöz

fentanil

gerçekleştirilen

çalışmalardan

elde

edilen

veriler

yaşlı

hastalarda

fentanilin klerensinin azalabileceğini, yarı ömrünün uzayabileceğini ve bu hastaların ilaca

gençlerden daha hassas olabileceğini öngörmektedir. Yaşlı, kaşektik ve

yatalak hastalar

fentanilin

toksisite

belirtilerine

karşı

dikkatle

izlenmeli

gerektiğinde

DUROGESIC

flasterin dozu azaltılmalıdır (bkz. Bölüm 5.2 Farmakokinetik özellikler).

4.3

Kontrendikasyonlar

DUROGESIC, fentanil veya flasterdeki yapışkanlara karşı aşırı duyarlılığı olan hastalarda

kontrendikedir.

DUROGESIC, kronik inatçı ağrı tedavisinde endike olan uzatılmış salımlı bir preparattır ve

kısa dönemli kullanım sırasında doz titrasyonu fırsatı olmadığı ve ciddi veya yaşamı tehdit

eden solunum depresyonu olasılığı söz konusu olduğu için akut veya postoperatif ağrı

tedavisinde kontrendikedir.

4.4

Özel kullanım uyarıları ve önlemleri

CİDDİ

ADVERS

ETKİ

GÖRÜLEN

HASTALAR,

SERUM

FENTANİL

KONSANTRASYONLARININ KADEMELİ OLARAK AZALMASI VE ANCAK 17

SAAT

(13-22

ARASI)

SONRA

YAKLAŞIK

%50’SİNE

DÜŞMESİ

NEDENİYLE,

DUROGESIC

TEDAVİSİNİN

KESİLMESİNDEN

SONRA 24 SAAT SÜRE İLE

KONTROL ALTINDA TUTULMALIDIR (bkz. Bölüm 5.2 Farmakokinetik özellikler).

Her bir hasta için, farklı markalarda fentanil transdermal ürünlerinin değiştirilebilirliğinden

emin olmak mümkün değildir. Bu nedenle, hastalarda etkin doza titre edildikten sonra,

DUROGESIC

transdermal

flaster’den

diğer

marka

fentanil

transdermal

ürünlerine

profesyonel görüş alınmadan geçilmemelidir.

DUROGESIC kullanım öncesi ve sonrası çocuklardan uzak tutulmalıdır.

Flasterler birinci seçenek narkotik ağrı kesici olarak kullanılmamalıdır.

DUROGESIC Transdermal Flaster kesilmemelidir.

Bölünmüş, kesilmiş veya herhangi bir

şekilde hasar görmüş flasterler kullanılmamalıdır.

Daha önce opioid tedavisi almamış ve opioidlere tolerans gelişmemiş hastalar

Daha

önce

opioid

tedavisi

almamış

hastalarda

DUROGESIC

opioid

tedavisi

olarak

kullanıldığında, çok seyrek olarak belirgin solunum depresyonu ve/veya ölüm vakalarına

neden olabilmektedir. Daha önce opioid tedavisi almamış hastalarda, başlangıç tedavisi olarak

DUROGESIC’in en düşük dozu kullanılsa bile ciddi veya hayatı tehdit eden hipoventilasyon

potansiyeli

söz

konusudur.

DUROGESIC’in

opioid

toleransı

gelişmiş

olan

hastalarda

kullanılması önerilmektedir (bkz. Bölüm 4.2 Pozoloji ve uygulama şekli).

DUROGESIC, uzun süreli tedavi gerektiren kronik inatçı ağrı için uygulandığında, doktorun

yerel

olarak

tanımlanan

ağrı

yönetimi

kılavuzları

doğrultusunda

ağrının

giderilmesi

fonksiyonel iyileşme açısından tedavi sonuçlarını belirlemesi önemle tavsiye edilir. Bu

hedefler karşılanmadığı takdirde doktor ve hasta tedavinin sonlandırılmasına karar vermelidir.

Solunum Depresyonu

Tüm

güçlü

opioidlerde

olduğu

gibi

bazı

hastalarda

DUROGESIC

kullanımıyla

önemli

solunum depresyonu görülebilir; hastalar bu etkiye karşı izlenmelidir. Solunum depresyonu

DUROGESIC’in çıkarılmasından sonra da sürebilir. DUROGESIC dozu arttıkça solunum

depresyonu olasılığı da artar (bkz. Bölüm 4.9 Doz aşımı ve tedavisi). Santral sinir sistemi

üzerinde etkili ilaçlarla eşzamanlı uygulama, solunum depresyonunu artırabilir (bkz. Bölüm

4.5 Diğer tıbbi ürünler ile etkileşimler ve diğer etkileşim şekilleri).

Serotonin Sendromu

DUROGESIC,

serotonerjik

nörotransmitter

sistemlerini

etkileyen

ilaçlarla

birlikte

uygulandığında dikkatli olunması önerilir.

Potansiyel olarak yaşamı tehdit eden serotonin sendromunun gelişimi, Seçici Serotonin Geri

Alım İnhibitörleri (SSRI) ve Serotonin ve Norepinefrin Geri Alım İnhibitörleri (SNRI) gibi

serotonerjik

ilaçlar

serotonin

metabolizmasını

bozan

ilaçlarla

(monoamin

oksidaz

inhibitörleri; MAOI dahil) birlikte kullanım sonucunda meydana gelebilir. Bu durum tavsiye

edilen dozda oluşabilir.

Serotonin sendromu ruhsal durum değişiklikleri (ör. ajitasyon, halüsinasyon, koma), otonomik

instabilite (ör. taşikardi, labil kan basıncı, hipertermi), nöromüsküler anormallikler (ör. hiper-

refleksi, inkoordinasyon, rijidite) ve/veya gastrointestinal semptomları (ör. bulantı, kusma,

ishal) içerebilir.

Serotonin sendromundan şüpheleniliyorsa, DUROGESIC, kullanımının hızla sonlandırılması

düşünülmelidir.

Kronik Akciğer Hastalığı

Diğer opioidler gibi DUROGESIC’in kronik obstrüktif akciğer hastalığı veya diğer akciğer

hastalıkları olan hastalarda daha ciddi advers etkileri görülebilir. Bu hastalarda, opioidler

solunum hızını azaltır ve solunum yolu direncini arttırır.

İlaç Bağımlılığı ve Suistimal Potansiyeli

Fentanil dahil opioidlerin tekrarlayan uygulamalarıyla tolerans, fiziksel bağımlılık ve psişik

bağımlılık gelişebilir. Opioid alımını takiben seyrek olarak iyatrojenik bağımlılık görülür. İlaç

/ alkol bağımlılığı öyküsü olan hastalar opioid tedavisinde bağımlılık ve suistimal geliştirme

açısından daha yüksek risk altındadır. Opioid suistimali riski yüksek olan hastalar yine de

modifiye salımlı opioid formülasyonlarıyla uygun şekilde tedavi edilebilir ancak bu hastalar

kötüye kullanım, suistimal veya bağımlılık belirtileri açısından takip edilmelidir. Fentanil,

diğer opioid agonistleri ile benzer şekilde kötüye kullanılabilir. DUROGESIC’in suistimali

veya kasıtlı olarak kötüye kullanımı doz aşımı ve/veya ölümle sonuçlanabilir.

Kafa içi Basıncında Artış

DUROGESIC, kafa içi basıncında artış, bilinç bozukluğu veya komaya dair kanıtlar görülen

hastalar gibi özellikle CO

retansiyonunun kafa içi etkilerine özellikle hassas olan hastalarda

dikkatle kullanılmalıdır. DUROGESIC beyin tümörü olan hastalarda dikkatle kullanılmalıdır.

Kardiyak Hastalıklar

Fentanil bradikardiye neden olabilir ve dolayısıyla DUROGESIC bradiaritmili hastalarda

dikkatle kullanılmalıdır.

Opioidler özellikle akut hipovolemisi olan hastalarda hipotansiyona neden olabilir. Fentanil

transdermal flasterle tedavi başlatılmadan önce altta yatan, semptomatik hipotansiyon ve/veya

hipovolemi düzeltilmelidir.

Karaciğer Yetmezliği

Fentanil

karaciğerde

inaktif

metabolitlere

metabolize

olduğundan,

karaciğer

yetmezliği

fentanilin eliminasyonunu geciktirebilir. DUROGESIC kullanan karaciğer yetmezliği olan

hastalar,

fentanilin

toksisite

belirtilerine

karşı

dikkatle

izlenmeli

gerektiğinde

DUROGESIC dozu düşürülmelidir (bkz. Bölüm 5.2 Farmakokinetik özellikler).

Böbrek Yetmezliği

Fentanilin %10’undan azı idrarla değişmeden atılır. Morfinin aksine, böbrekle elimine edildiği

bilinen aktif metabolitlere rastlanmamıştır. DUROGESIC kullanan böbrek yetmezliği olan

hastalar,

fentanilin

toksisite

belirtilerine

karşı

dikkatle

izlenmeli

gerektiğinde

DUROGESIC dozu düşürülmelidir (bkz. Bölüm 5.2 Farmakokinetik özellikler).

Ateşli hastalar / Dış Isı Uygulaması

Bir farmakokinetik deneysel model cilt sıcaklığının 40

C’ye kadar yükselmesi halinde, serum

fentanil konsantrasyonlarının üçte bir oranında artabileceğini göstermektedir. Bu sebeple,

ateşli

hastalar

opioid

etkilerine

karşı

izlenmeli

gerekliyse

DUROGESIC

dozu

ayarlanmalıdır.

Sistemden salınan fentanil miktarında ısıya bağlı artış görülme potansiyeli vardır ve bu

olası doz aşımı ve ölümle sonuçlanabilir. Sağlıklı yetişkin gönüllülerde yürütülen bir

klinik farmakoloji çalışması DUROGESIC sistemine ısı uygulamasının ortalama fentanil

EAA değerlerini %120 ve ortalama C

maks

değerlerini %61 artırdığını göstermiştir.

Tüm

hastaların

DUROGESIC

uygulama

alanını,

ısıtıcı

ped,

sıcak

şişeleri,

elektrikli

battaniye, ısıtılmış su yatağı, ısı veya bronzlaşma lambası (solaryum), yoğun güneş banyosu,

uzun süreli sıcak su banyoları, saunalar, kaplıcalar ve sıcak küvetler gibi direkt dış ısı

kaynaklarına

maruz

bırakmamaları

tavsiye

edilmelidir.

Çünkü

fentanilin

flasterden

salınmasında sıcaklığa bağlı artış potansiyeli bulunmaktadır.

Diğer tıbbi ürünler ile etkileşim

CYP3A4 inhibitörleri ile etkileşim:

DUROGESIC

flasterin

sitokrom

P450

inhibitörleri

(örn;

ritonavir,

nefazodon,

ketokonazol, itrakonazol, troleandomisin, klaritromisin, eritromisin, nelfinavir, verapamil,

diltiazem ve amiodaron) ile birlikte kullanımı fentanilin plazma konsantrasyonlarında artış ile

sonuçlanabileceğinden

terapötik

etkilerinde

artış

uyarma

ciddi

solunum

depresyonuna neden olabilir. Bu durumda özel hasta bakımı ve gözlemi gereklidir. Bu

nedenle, hasta yakından takip edilmediği sürece, transdermal fentanil ile sitokrom P450 3A4

inhibitörlerinin birlikte kullanılması önerilmemektedir. Özellikle DUROGESIC ile birlikte

CYP3A4

inhibitörleri

kullanan

hastalar,

solunum

depresyonunun

belirtileri

açısından

izlenmelidir ve solunum depresyonu gözlenmesi durumunda doz ayarlanmalıdır.

Karma agonist/antagonistlerle birlikte kullanım

Buprenorfin, nalbufin veya pentazokin ile birlikte kullanım önerilmez (aynı zamanda bkz.

Bölüm 4.5 Diğer tıbbi ürünler ile etkileşimler ve diğer etkileşim şekilleri).

Flaster taşınması sebebiyle kazara maruziyet

Fentanil flasterin, yatak paylaşma veya flaster kullanan biriyle yakın fiziksel temasta bulunma

sonucunda flaster kullanmayan bir kişinin (özellikle bir çocuğun) cildine kazara taşınması

flaster

kullanmayan

kişide

opioid

aşırı

dozuna

neden

olabilir.

Hastalara,

kazara

flaster

taşınması

durumunda,

taşınan

flasterin

flaster

kullanmayan

kişinin

cildinden

hemen

çıkarılması gerektiği bildirilmelidir (bkz. Bölüm 4.9 Doz aşımı).

Yaşlı Hastalarda Kullanım

Fentanil ile yapılan intravenöz çalışma verileri yaşlı hastalarda klerens hızının düşük, yarı

ömrün de uzamış olabileceğini ve daha genç hastalara göre ilaca daha hassas olabileceklerini

göstermektedir. DUROGESIC kullanan yaşlı hastalar, fentanilin toksisite belirtilerine karşı

dikkatle

izlenmeli

gerekirse

düşürülmelidir

(bkz.

Bölüm

Farmakokinetik

özellikler).

Gastrointestinal sistem

Opioidler, gastrointestinal sistemdeki düz kasın tonusunu artırırken, propulsif kasılmasını

azaltır. Bunun sonucunda, gastrointestinal geçiş zamanında meydana gelen uzama, fentanilin

kabızlığa

neden

olma

etkisinden

sorumlu

olabilir.

Hastalar,

kabızlığı

önlemeye

yönelik

önlemler konusunda bilgilendirilmeli ve profilaktik laksatif kullanımı düşünülmelidir. Kronik

kabızlığı

olan

hastalarda

özellikle

dikkatli

olunmalıdır.

Paralitik

ileus

varsa

veya

şüpheleniliyorsa, DUROGESIC tedavisi kesilmelidir. .

Çocuklarda Kullanım

DUROGESIC, hiç opioid kullanmamış pediatrik hastalara uygulanmamalıdır (bkz. Bölüm 4.2

Pozoloji ve uygulama şekli). Uygulanan DUROGESIC dozundan bağımsız olarak ağır ve

yaşamı tehdit edebilecek hipoventilasyon potansiyeli bulunmaktadır (bkz. Bölüm 4.2 Pozoloji

ve uygulama şekli).

DUROGESIC’in 2 yaşın altındaki çocuklarda kullanımı araştırılmamıştır ve bu nedenle bu

çocuklarda kullanılmamalıdır. DUROGESIC, sadece opioidlere tolerans gelişmiş 2 yaş ve

üzerindeki çocuklara uygulanmalıdır (bkz. Bölüm 4.2 Pozoloji ve uygulama şekli).

Çocuklar tarafından kaza ile

yutulmasına karşı önlem almak amacıyla DUROGESIC’in

uygulama bölgesini seçerken dikkatli olunmalıdır (bkz. Bölüm 4.2 Pozoloji ve uygulama şekli

ve Bölüm 6.6 Beşeri tıbbi üründen arta kalan maddelerin imhası ve diğer özel önlemler) ve

flasterin yerinde durup durmadığı yakından izlenmelidir.

Flasterin çıkarılması

Kullanılmış

flasterler

önemli

miktarlarda

etkin

madde

kalıntısı

içerebilir.

nedenle,

kullanılan flaster çıkarıldıktan sonra yapışkan kısım açıkta kalmayacak şekilde içe doğru

kıvrılarak ikiye katlanmalı, orijinal saşe içine konulmalı ve çocukların erişemeyeceği bir yere

güvenli bir şekilde atılmalıdır.

Laktasyon

Fentanil anne sütüne geçtiğinden, DUROGESIC ile tedavi sırasında emzirme kesilmelidir

(bkz. bölüm 4.6 Gebelik ve Laktasyon)

Myastenia gravis hastaları

Non-epileptik (myo)klonik reaksiyonlar meydana gelebilir. Myastenia gravis hastaları tedavi

edilirken dikkatli olunmalıdır.

4.5

Diğer tıbbi ürünler ile etkileşimler ve diğer etkileşim şekilleri

DUROGESIC

opioidler,

sedatifler,

anksiyolitikler,

hipnotikler,

genel

anestezikler,

fenotiyazinler, trankilizanlar, antipsikotikler, iskelet kası gevşeticileri ile sedasyon oluşturan

antihistaminikler ve alkollü içecekler gibi diğer santral sinir sistemi depresanları ile beraber

kullanıldığında

depresan

etkiler

oluşturabilir;

hipoventilasyon,

hipotansiyon

derin

sedasyon, koma veya ölüm oluşabilir. Bu sebeple, DUROGESIC ile beraber bu ilaçlardan

herhangi birinin kullanımı, özel hasta bakımı ve gözlemi gerektirir.

Yüksek klerensli bir ilaç olan fentanil, esas olarak CYP3A4 tarafından olmak üzere hızla ve

büyük ölçüde metabolize edilir.

Sitokrom P450 3A4 (CYP3A4) inhibitörlerinin (örn; ritonavir, ketokonazol, itrakonazol,

flukonazol,

vorikonazol,

troleandomisin,

klaritromisin,

nelfinavir,

nefazodon,

verapamil,

diltiazem

amiodaron)

transdermal

fentanil

birlikte

kullanımı

fentanilin

plazma

konsantrasyonlarında artış ile sonuçlanabilir. Bu durum, terapötik etkiyi ve

yan etkileri

artırabilir veya uzatabilir ve ciddi solunum depresyonuna neden olabilir. Bu durumda özel

hasta

bakımı

gözlemi

gereklidir.

Hasta

yakından

takip

edilmediği

sürece,

CYP3A4

inhibitörleri ile birlikte transdermal fentanil kullanılması önerilmemektedir (bkz. Bölüm 4.4

Özel kullanım uyarıları ve önlemleri).

CYP3A4 indükleyicileri ile (ör. rifampisin, karbamazepin, fenobarbital, fenitoin) birlikte

kullanımı fentanil plazma konsantrasyonlarında ve terapötik etkide azalmaya yol açabilir. Bu

da, transdermal fentanil için doz ayarlaması gerektirebilir. CYP3A4 indükleyicisi ile tedavi

sonlandırıldıktan sonra indükleyicinin etkisi yavaş yavaş azalır ve hem terapötik hem de

olumsuz

etkileri

artırabilecek

veya

uzatabilecek

ciddi

solunum

depresyonuna

neden

olabilecek fentanil plazma konsantrasyonu artışıyla sonuçlanır. Bu durumda dikkatli takip ve

gerekirse doz ayarlaması yapılmalıdır.

Monoamin oksidaz (MAO inhibitörleri)

DUROGESIC

kullanımı,

inhibitörleri

birlikte

uygulama

gerektiren

hastalarda

önerilmemektedir. Opioid etkililiğinin artması veya serotoninerjik etkililiğin güçlenmesi gibi

ciddi

beklenmeyen

etkileşimler

rapor

edilmiştir.

nedenle,

DUROGESIC

inhibitörleri ile tedavinin kesilmesinden sonraki 14 gün içinde kullanılmamalıdır.

Serotonerjik İlaçlar

Transdermal

fentanilin

Seçici

Serotonin

Geri

Alım

İnhibitörü

(SSRI)

Serotonin

Norepinefrin Geri Alım İnhibitörü (SNRI) gibi serotonerjik bir ilaçla veya Monoamin Oksidaz

İnhibitörüyle (MAOI) birlikte uygulanması potansiyel olarak yaşamı tehdit eden bir durum

olan serotonin sendromu riskini artırabilir.

Karma agonistler/antagonistler ile birlikte kullanım

Buprenorfin, nalbufin veya pentazosin ile birlikte kullanımı tavsiye edilmemektedir. Bu

maddeler opioid reseptörlerine yüksek afinite ve görece düşük intrinsik aktiviteyle bağlanır,

dolayısıyla fentanilin analjezik etkisini kısmen antagonize ederek opioide bağımlı hastalarda

yoksunluk

semptomlarını

indükleyebilir

(bkz.

Bölüm

Özel

kullanım

uyarıları

önlemleri).

4.6

Gebelik ve Laktasyon

Genel Tavsiye

Gebelik Kategorisi: C/D

(Uzun süre ve yüksek doz kullanılması durumunda)

Çocuk Doğurma Potansiyeli Bulunan Kadınlar/Doğum Kontrolü (Kontrasepsiyon)

Çocuk doğurma potansiyeli bulunan kadınlarda kullanımına dair yeterli veri mevcut değildir.

Kullanımı sırasında etkin bir doğum kontrol yöntemi kullanılmalıdır.

Gebelik Dönemi

Fentanilin

gebe

kadınlarda

kullanımına

ilişkin

yeterli

veri

mevcut

değildir.

Hayvanlar

üzerinde yapılan araştırmalar üreme toksisitesi göstermiştir (bkz. Bölüm 5.3 Klinik öncesi

güvenlilik verileri). İnsanlara yönelik potansiyel risk bilinmemektedir. Anestetik olarak I.V

verildiğinde fentanilin erken insan gebeliklerinde plasentadan geçtiği tespit edilmiştir. Gebelik

sırasında anne tarafından uzun süreli DUROGESIC kullanımı ile

yenidoğanda neonatal

yoksunluk sendromu bildirilmiştir. DUROGESIC çok gerekli olmadıkça gebelik süresince

kullanılmamalıdır.

Doğum esnasında DUROGESIC kullanımı tavsiye edilmemektedir; çünkü DUROGESIC akut

veya postoperatif ağrının kontrolünde kullanılmamalıdır (bkz. Bölüm 4.3 Kontrendikasyonlar

ve Bölüm 4.4 Özel kullanım uyarıları ve önlemleri).

Aynı zamanda, fentanil plasentadan

geçtiği

için,

doğum

esnasında

DUROGESIC’in

kullanımı

yenidoğan

bebekte

solunum

depresyonu ile sonuçlanabilir.

Laktasyon Dönemi

Fentanil anne sütüne geçmektedir ve anne sütü ile beslenen bebeklerde sedasyon ve solunum

depresyonuna neden olabilir (aynı zamanda bkz. Bölüm 4.4 Özel kullanım uyarıları ve

önlemleri).

Bu nedenle DUROGESIC kullanımı sırasında ve flasterler çıkarıldıktan

sonra en az 72 saat süreyle emzirme kesilmelidir.

Üreme Yeteneği / Fertilite

Dişi sıçanlarda yapılan bazı testlerde fertilite azalması ve embriyo mortalitesi gösterilmiştir

(bkz. Bölüm 5.3 Klinik öncesi güvenlilik verileri).

4.7

Araç ve makine kullanma yeteneği üzerindeki etkiler

DUROGESIC

araç veya makine kullanmak gibi işler için gereken zihinsel ve/veya fiziksel

yeterliliği azaltabilir.

DUROGESIC

kognitif

fonksiyonu

azaltabilir

hastaların

güvenli

araç

kullanımını

etkileyebilir. Bu ilaç reçetelendirilirken, aşağıdakiler hastaya söylenmelidir:

Bu ilaç sizin araç kullanma becerinizi etkileyebilir.

İlacın sizi nasıl etkilediğini bilene kadar araç kullanmayınız.

Bu ilacın etkisi altındayken araç kullanmak suçtur.

Eğer,

Bu ilaç medikal veya dental bir problem için reçetelendirildiyse

Reçeteleyenin talimatlarına ve ilaç ile birlikte sunulan bilgilere göre alıyorsanız

Güvenli araç kullanma becerinizi etkilemiyorsa

suç işlemiş sayılmazsınız (meşru müdafaa).

Hastalar araç ve makine kullanmadan önce doktora danışmaları konusunda uyarılmalıdırlar.

4.8

İstenmeyen etkiler

DUROGESIC’in

güvenliliği

kronik

malign

veya

malign

olmayan

ağrının

tedavisi

için,

DUROGESIC kullanılan 11 klinik çalışmaya katılan 1854 yetişkin ve pediatrik hastada (çift

kör DUROGESIC [Plasebo veya aktif madde kontrollü] ve/veya açık etiketli DUROGESIC

[Kontrolsüz veya aktif madde kontrollü]) değerlendirilmiştir. Bu hastalar en az bir doz

DUROGESIC almıştır ve güvenlilik verisi sağlamıştır. Bu klinik çalışmalardan toplanan

güvenlilik

verilerine

dayanarak,

yaygın

raporlanan

(örn

sıklık)

advers

ilaç

reaksiyonları (% sıklık ile) şunlardır: bulantı (%35.7), kusma (%23.2), kabızlık (%23.1),

somnolans (%15.0), baş dönmesi (%13.1), baş ağrısı (%11.8) ve uykusuzluk (%10.2).

Yukarıda

belirtilen

advers

ilaç

reaksiyonlarını

içerecek

şekilde

erişkin

çocuklarda

gerçekleştirilen 11 klinik çalışmadan DUROGESIC kullanımı ile raporlanan, advers ilaç

reaksiyonları

pazarlama

sonrası

deneyimlerden

elde

edilen

advers

ilaç

reaksiyonları

aşağıda sunulmaktadır.

Şu terimler ve sıklık dereceleri kullanılmıştır:

Çok yaygın (≥1/10); yaygın (≥1/100 ile <1/10); yaygın olmayan (≥1/1000 ile <1/100); seyrek

(≥1/10.000 ile <1/1000); çok seyrek (≤1/10.000) ve bilinmiyor (mevcut klinik verilerden

tahmin edilemeyen).

Tablo 5: Yetişkin ve Pediatrik Hastalarda Advers İlaç Reaksiyonları

Sistem Organ

Sınıfı

Advers İlaç Reaksiyonları

Sıklık Kategorisi

Çok Yaygın

Yaygın

Yaygın Olmayan

Seyrek

Bilinmiyor

Bağışıklık Sistemi

Hastalıkları

Hipersensitivite

Anafilaktik

şok,

anafilaktik

reaksiyon,

anafilaktoid

reaksiyon

Metabolizma ve

Beslenme

Hastalıkları

Anoreksi

Psikiyatrik

Hastalıklar

Uykusuzluk,

somnolans

Depresyon,

anksiyete,

konfüzyon

durumu,

halüsinasyon

Ajitasyon,

dezoryantasyon,

öforik duygu

durumu

Sinir Sistemi

Hastalıkları

Sersemlik, baş

ağrısı

Tremor, parastezi

Hipoestezi,

konvülziyonlar

(klonik

konvülziyonlar ve

grand mal

konvülziyon

dahil), amnezi,

deprese seviyede

bilinçsizlik, bilinç

kaybı

Göz Hastalıkları

Görmede

bulanıklık

Miyozis

Kulak ve İç Kulak

Hastalıkları

Vertigo

Kardiyak

Hastalıklar

Çarpıntı, taşikardi

Bradikardi,

siyanoz

Damar

Hastalıkları

Hipertansiyon

Hipotansiyon

Solunum, Göğüs

Bozuklukları Ve

Mediastinal

Hastalıklar

Dispne

Solunum

depresyonu,

solunum güçlüğü

Apne, hipo-

ventilasyon

Bradipne

Gastrointestinal

Hastalıklar

Bulantı, kusma,

konstipasyon

Diyare, ağız

kuruluğu,

abdominal ağrı,

üst abdominal

ağrı, dispepsi

İleus

Subileus

Deri ve Deri Altı

Doku Hastalıkları

Hiperhidroz,

kaşıntı, döküntü,

eritem

Egzama, alerjik

dermatit, cilt

bozukluğu,

dermatit, kontak

dermatit

Kas-iskelet

Bozuklukları, Bağ

Doku ve Kemik

Hastalıkları

Kas spazmları

Kas seğirmesi

Böbrek ve İdrar

Yolu Hastalıkları

Üriner retansiyon

Üreme Sistemi ve

Meme Hastalıkları

Erektil

disfonksiyon,

seksüel

disfonksiyon

Genel Bozukluklar

ve Uygulama

Bölgesine İlişkin

Hastalıklar

Yorgunluk,

periferik ödem,

asteni, halsizlik,

üşüme hissi

Uygulama bölgesi

reaksiyonu, grip

benzeri hastalık,

vücut sıcaklığında

değişiklik hissi,

uygulama bölgesi

hipersensitivitesi,

ilaç kesilme

sendromu, pireksi

Uygulama

bölgesi

dermatiti,

uygulama

bölgesi

egzeması

Pediatrik Hastalar

DUROGESIC ile tedavi edilen çocuk ve adolesanlardaki advers etki profili, yetişkinlerde

gözlenen ile benzerdir. Ciddi hastalıklara eşlik eden ağrının hafifletilmesi için kullanılan

opioidlerden beklenenin ötesinde pediatrik popülasyonda herhangi bir risk tanımlanmamıştır.

2 yaşındaki çocuklarda belirtilen şekilde DUROGESIC kullanımı ile ilişkili herhangi bir

pediatrik spesifik risk görülmemektedir. Pediatrik klinik çalışmalarda raporlanan çok yaygın

advers etkiler, ateş, bulantı ve kusmadır.

DUROGESIC güvenliliği malign veya malign olmayan kronik veya sürekli ağrının tedavisi

için 3 klinik çalışmaya katılan 289 pediatrik (<18 yaş) gönüllüde değerlendirilmiştir. Bu

gönüllüler en az bir doz DUROGESIC almıştır ve güvenlilik verisi sağlamıştır. Pediatrik

çalışmalar için çalışmaya alınma kriterleri minimum 2 yaşındaki gönüllülerle kısıtlanmış olsa

da, çalışmadaki 2 gönüllüye ilk DUROGESIC dozları 23 aylıkken verilmiştir.

Pediatrik

gönüllülerin

katıldığı

klinik

çalışmadan

toplanan

güvenlilik

verilerine

dayanarak, en yaygın raporlanan (örn ≥%10 insidans) advers ilaç reaksiyonları (%insidans ile)

şunlardır:

kusma

(%33.9),

bulantı

(%23.5),

baş

ağrısı

(%16.3),

kabızlık

(%13.5),

ishal

(%12.8) ve kaşıntı (%12.8). Aşağıda bu klinik çalışmalarda DUROGESIC ile tedavi edilen

pediatrik gönüllülerde raporlanan tüm advers ilaç reaksiyonları sıralanmıştır (Bu listede de

yukarıdaki aynı sıklık kategorileri kullanılmıştır).

Tablo

6’da

sunulan

pediatrik

popülasyon

için

Tablo

aynı

kategorilere

göre

düzenlenmiştir.

Tablo 6: Klinik Çalışmalardaki Pediatrik Hastalarda Advers İlaç Reaksiyonları

Sistem Organ Sınıfı

Advers İlaç Reaksiyonları

Sıklık Kategorisi

Çok Yaygın

Yaygın

Yaygın Olmayan

Bağışıklık Sistemi

Hastalıkları

Hipersensitivite

Metabolizma ve

Beslenme Hastalıkları

Anoreksi

Psikiyatrik Hastalıklar

Uykusuzluk, somnolans,

anksiyete, depresyon,

halüsinasyon

Konfüzyon durumu

Sinir Sistemi

Hastalıkları

Baş ağrısı

Baş dönmesi, Tremor,

Hipoestezi

Parastezi

Göz Hastalıkları

Miyozis

Kulak ve İç Kulak

Hastalıkları

Vertigo

Kardiyak Hastalıklar

Siyanoz

Solunum, Göğüs

Bozuklukları Ve

Mediastinal

Hastalıklar

Solunum depresyonu

Gastrointestinal

Hastalıklar

Bulantı, kusma,

konstipasyon, diyare

Abdominal ağrı, üst

abdominal ağrı, ağız

kuruluğu,

Deri ve Deri Altı Doku

Hastalıkları

Kaşıntı

Döküntü, hiperhidroz,

eritem

Kontak dermatit, cilt

bozukluğu, alerjik

dermatit, egzama

Kas-iskelet

Bozuklukları, Bağ

Doku ve Kemik

Hastalıkları

Kas spazmları

Böbrek ve İdrar Yolu

Hastalıkları

Üriner retansiyon

Genel Bozukluklar ve

Uygulama Bölgesine

İlişkin Hastalıklar

Periferik ödem, yorgunluk,

uygulama bölgesi

reaksiyonu asteni,

İlaç kesilme sendromu,

grip benzeri hastalık

Diğer opioid analjeziklerle olduğu gibi, DUROGESIC’in tekrarlayan kullanımı sonucunda

tolerans, fiziksel bağımlılık ve psişik bağımlılık gelişebilir (bkz. Bölüm 4.4 Özel kullanım

uyarıları ve önlemleri).

Başka bir opioid analjezikten DUROGESIC tedavisine geçen veya tedavisi aniden kesilen

bazı hastalarda opioid yoksunluk semptomları (bulantı, kusma, diyare, anksiyete ve titreme

gibi) görülebilir (bkz. Bölüm 4.2 Pozoloji ve uygulama şekli).

Gebelik

sırasında

uzun

süreli

DUROGESIC

kullanan

annelerin

yenidoğan

bebeklerinde

neonatal yoksunluk sendromu bildirilmiştir (bkz. Bölüm 4.6 Gebelik ve Laktasyon).

Şüpheli advers reaksiyonların raporlanması

Ruhsatlandırma

sonrası

şüpheli

ilaç

advers

reaksiyonlarının

raporlanması

büyük

önem

taşımaktadır. Raporlama yapılması, ilacın yarar/risk dengesinin sürekli olarak izlenmesine

olanak sağlar. Sağlık mesleği mensuplarının herhangi bir şüpheli advers reaksiyonu Türkiye

Farmakovijilans Merkezi (TÜFAM)’ne bildirmeleri gerekmektedir (www.titck.gov.tr, e-posta:

tufam@titck.gov.tr; tel: 0 800 314 00 08; faks: 0 312 218 35 99)

4.9

Doz aşımı ve tedavisi

Semptomlar

Fentanil doz aşımının belirtileri farmakolojik etkilerinin bir uzantısıdır, en ciddi etkisi ise

solunum depresyonudur.

Önerilen tedavi

Solunum depresyonu tedavisi için alınması gereken ilk önlemler arasında DUROGESIC

transdermal flasterin çıkarılması ve hastanın fiziksel ya da sözle uyarılması yer alır. Bu

önlemleri

nalokson

gibi

spesifik

opioid

antagonistinin

uygulanması

izleyebilir.

aşımını

izleyen

solunum

depresyonu

opioid

antagonistinin

etki

süresini

aşabilir.

Flaster

çıkarıldıktan sonra narkotik etkinin tekrar ortaya çıkması olasılığı sebebiyle naloksonun

tekrarlanarak uygulanması veya sürekli infüzyonu gerekebileceğinden, iv antagonist dozları

arasındaki zaman aralığı dikkatle seçilmelidir. Narkotik etkinin tersine dönmesi, ağrının akut

olarak başlaması ve katekolaminlerin salınması ile sonuçlanabilir.

Eğer hastanın klinik durumu gerektiriyorsa, orofaringeal hava yolu veya endotrakeal tüp ile

solunum yolu açık tutulmalı ve uygun olduğunda, oksijen verilerek solunuma yardım edilmeli

veya solunum kontrol edilmelidir. Uygun vücut sıcaklığı ve sıvı alımı sağlanmalıdır.

Ciddi veya devam eden hipotansiyon oluşursa, hipovolemi düşünülmeli ve uygun parenteral

sıvı tedavisine başlanmalıdır.

5

FARMAKOLOJİK ÖZELLİKLER

5.1

Farmakodinamik özellikler

Farmakoterapötik grup: Opioid analjezikler; fenilpiperidin türevleri

ATC kodu: N02A B03

Fentanil özellikle

-opioid reseptörle etkileşen bir opioid analjeziktir.

Pediatrik Hastalar

DUROGESIC güvenliliği kronik ağrısı olan 2 ile 18 yaş arasındaki (66 çocuk 2 ile 6 yaş

arasındadır) 289 çocuk hastada yapılan üç açık etiketli çalışmada değerlendirilmiştir. Bu

çalışmalarda günde 30 mg ile 44 mg arasında oral morfin yerine saatte bir DUROGESIC

12 mcg flaster uygulanmıştır. Daha önce oral morfin dozu başına günde en az 45 mg opioid

dozu kullanan 181 hasta 25 mcg/saat ve daha yüksek başlangıç dozları kullanmıştır.

5.2 Farmakokinetik özellikler

Genel özellikler

Emilim:

Erişkinler

DUROGESIC 72 saatlik uygulama döneminde sürekli sistemik fentanil salınmasını sağlar.

Fentanil

oldukça

sabit

hızda

salınır.

Flaster

matriksi

deri

arasındaki

düşük

konsantrasyon farkı, ilaç salımını sağlar. İlk DUROGESIC uygulamasından sonra, serum

fentanil konsantrasyonları kademeli olarak yükselir, genellikle 12 ila 24 saat arasında serum

konsantrasyonları platoya erişir ve 72. saate kadar oldukça sabit kalır. Oluşan serum fentanil

konsantrasyonları

DUROGESIC’in

yüzey

ölçümü

orantılıdır.

İkinci

saatlik

uygulamanın sonunda, bir kararlı durum serum konsantrasyonuna ulaşılır ve aynı boyuttaki

flasterlerin tekrar uygulanmasıyla bu kararlı serum konsantrasyonları sürdürülür.

Bir farmakokinetik model, yeni bir flasterin önerilen 72 saatlik uygulanması yerine, 24 saat

sonra uygulanması durumunda serum fentanil konsantrasyonlarının %14 artabileceğini (%0-

26 arası) ileri sürmüştür.

Dağılım:

Fentanil plazma proteinine yaklaşık %84 oranında bağlanır.

Biyotransformasyon:

Fentanil yüksek klerensli bir üründür ve primer olarak karaciğerde, CYP3A4 ile hızla ve

büyük oranda metabolize edilir. Ana metabolit olan norfentanil inaktiftir. Deri, transdermal

olarak uygulanan fentanili metabolize eder görünmemektedir. Bu durum, bir insan keratinosit

hücre analizinde saptanmıştır ve sistemden salınan dozun %92’sinin sistemik dolaşımda

ortaya çıkan değişmemiş fentanili oluşturduğu klinik çalışmalarda tespit edilmiştir.

Eliminasyon:

DUROGESIC

saatlik

uygulamayı

takiben

çıkarıldıktan

sonra,

serum

fentanil

konsantrasyonları hemen hemen 17 saatte (13-22 arası) yaklaşık %50’ye düşerek, kademeli

olarak azalır. 72 saatlik uygulamayı takiben ortalama yarılanma ömrü 20-27 saat arasında

değişir. Ciltten sürekli fentanil emilimi, yarılanma ömrü yaklaşık 7 saat (3-12 saat arası) olan

iv infüzyon uygulamasına göre ilacın serumdan daha yavaş elimine edilmesini sağlar.

Fentanil esas olarak karaciğerde metabolizasyona uğrar. IV fentanil uygulamasından sonraki

72 saati içinde, fetanil dozunun yaklaşık %75’i idrarla atılır, bunun çoğu metabolit ve

%10’undan azı ise değişmemiş ilaç şeklindedir. Dozun yaklaşık %9’u ise özellikle metabolit

şeklinde feçes yolu ile atılır. Plazmadaki serbest fentanil fraksiyonlarına ilişkin ortalama

değerler %13 ile %21 arasında hesaplanmıştır

Hastalardaki karakteristik özellikler

Yaşlılar:

Fentanil ile yapılan intravenöz çalışmalardan elde edilen veriler, yaşlı hastalarda klerensin

azalabileceği, ilacın yarılanma ömrünün uzayabileceğini ve yaşlıların ürüne genç hastalardan

daha duyarlı olabileceklerini düşündürmektedir. DUROGESIC ile yürütülen bir çalışmada,

sağlıklı yaşlı gönüllüler sağlıklı genç gönüllülerden anlamlı olarak farklılık göstermeyen

fentanil farmakokinetiğine sahip bulunurken, doruk serum konsantrasyonlarının daha düşük

olduğu ve ortalama yarılanma ömrü değerlerinin yaklaşık 34 saate kadar uzamış olduğu

görülmüştür.

Yaşlı

hastalar

fentanilin

toksisite

belirtilerine

karşı

dikkatle

izlenmeli

gerektiğinde DUROGESIC dozu azaltılmalıdır (bkz. Bölüm 4.4 Özel kullanım uyarıları ve

önlemleri).

Çocuklar:

Pediatrik

hastalarda

vücut

ağırlığına

göre

ayarlanmış

klerensin

(L/saat/Kg),

olasılıkla

yetişkinlerle aynı klerensi sergileyecek olan 11 ile 16 yaş arasındaki çocuklara göre, 2 ile 5

yaş arasındaki çocuklarda %82 ve 6 ile 10 yaş arasındaki çocuklarda %25 daha yüksek olduğu

görülmüştür. Bu bulgular, pediatrik hastalar için doz önerilerini belirlerken dikkate alınmıştır.

Karaciğer yetmezliği:

Hepatik

sirozlu

hastalarla

yürütülen

çalışmada,

mcg/saatlik

DUROGESIC

uygulamasının farmakokinetiği değerlendirilmiştir. Her ne kadar bu hastalarda t

maks

ve t

değişmemiş olsa da, ortalama plazma C

maks

ve EAA değerleri sırasıyla yaklaşık %35 ve %73

artmıştır. Karaciğer yetmezliği bulunan hastalar fentanilin toksisite belirtilerine karşı dikkatle

izlenmeli ve gerektiğinde DUROGESIC dozu azaltılmalıdır (bkz. Bölüm 4.4 Özel kullanım

uyarıları ve önlemleri).

Böbrek yetmezliği:

Böbrek transplantasyonu yapılan hastalarda intravenöz fentanil uygulanması ile ilgili bir

çalışmadan elde edilen veriler, fentanil klerensinin bu hasta popülasyonunda azalabileceğini

düşündürmektedir.

DUROGESIC

kullanan

böbrek

yetmezliği

olan

hastalar,

fentanilin

toksisite

belirtilerine

karşı

dikkatle

izlenmeli

gerektiğinde

DUROGESIC

dozu

azaltılmalıdır (bkz. Bölüm 4.4 Özel kullanım uyarıları ve önlemleri).

5.2

Klinik öncesi güvenlilik verileri

In vitro

fentanil, diğer opioid analjezikler gibi bir memeli hücre kültürü araştırmasında sadece

sitotoksik konsantrasyonda ve metabolik aktivasyon eşliğinde mutajenik etkiler göstermiştir.

In vivo

olarak kemirgenlerde yapılan çalışmalarda ve bakteriyel deneylerde fentanil mutajenite

göstermemiştir.

Sıçanlarda yürütülen iki yıllık bir karsinojenisite çalışmasında, fentanil erkeklerde günde 33

mcg/kg’a ve dişilerde günde 100 mcg/kg’a kadar olan subkütan dozlarda, artmış bir tümör

insidansı

ilişkilendirilmemiştir.

çalışmada

fentanil

sıçanlarda

maksimum

tolere

edilebilen plazma konsantrasyonunu sağlayacak şekilde uygulandığından, elde edilebilen

toplam ilaç maruziyeti (EAA

0-24saat

klinikte DUROGESIC'in 100 mcg/saatlik en yüksek

dozuyla elde edilebilen günlük maksimum insan maruziyetinin %40'ından azdı.

Fentanilin fetus gelişimine etkisi sıçan ve tavşanlarda değerlendirilmiştir. Dişi sıçanlarda

yapılan bazı testlerde fertilite azalması ve embriyo mortalitesi ve geçici gelişme gerilikleri

gösterilmiştir. Bu etkiler, maternal toksisiteye bağımlı olup doğrudan ilacın gelişmekte olan

embriyo üzerine etkilerinden kaynaklanmamaktadır. Sabitlenmiş plazma konsantrasyonlarında

gözlenen bu değişiklikler klinikte 100 mcg/saatlik dozlarla sağlanana eşdeğer (C

sıçan

insan

= 1.1) ve günlük maruziyet miktarı ise hafifçe daha fazla (EAA

0-24, sıçan

/ EAA

0-24, insan

1.5) idi. İnsanlarda sabitlenmiş plazma konsantrasyonlarının 6.6 katı maksimum plazma

konsantrasyonu sağlanabilen tavşanlarda herhangi bir etki gözlenmedi. Günlük maruziyet

oranı klinikte 100 mcg/saatlik dozlarla sağlanana eşdeğer (EAA

4-24, tavşan

/ EAA

0-24, insan

= 1.1)

idi. Teratojenik etkiye dair bulgular yoktur

6

FARMASÖTİK ÖZELLİKLER

6.1

Yardımcı Maddelerin Listesi

Film Polyester*/EVA**

Solüsyon, Poliakrilat Yapıştırıcı Duro-Tak 87-4287

Azot

Etil asetat

Film, silikonize, polyester, 2 mil (51

Film, silikonize, polyester, 3 mil (76

Mavi mürekkep

İnceltici mürekkep

* Polyester = Polietilen tereftalat

** EVA = etil vinil asetat

6.2

Geçimsizlikler

Bilinen herhangi bir geçimsizliği bulunmamaktadır.

DUROGESIC’in

yapışkan

özelliklerini

kaybetmemesi

için

DUROGESIC

transdermal

flasterin uygulandığı cilt alanına krem, merhem, losyon veya pudra sürülmemelidir.

6.3

Raf Ömrü

24 ay

6.4

Saklamaya yönelik özel tedbirler

25°C altındaki oda sıcaklığında saklanmalıdır.

Açılmamış koruyucu paket içinde muhafaza ediniz.

6.5

Ambalajın niteliği ve içeriği

Her flaster ısı ile kapatılmış polietilen tereftalat (PET), düşük dansiteli polietilen (LDPE),

alüminyum folyo, yapışkan ve akronitril film poşetlerde ambalajlanmıştır.

Her karton kutuda 5 poşet bulunmaktadır.

6.6

Beşeri tıbbi üründen arta kalan maddelerin imhası ve diğer özel önlemler

DUROGESIC, gövde veya üst kolda tahriş olmamış ve ışın tedavisi almamış cildin, düzgün

yüzeyine uygulanmalıdır. Küçük çocuklarda, çocuğun flasteri çıkarma potansiyelini minimize

etmek amacıyla sırtın üst kısımları tercih edilir. Kılsız bölgeler tercih edilmelidir. Uygulama

bölgesinde

eğer

tüy

varsa

uygulamadan

önce

kesilmelidir

(tıraş

edilmemelidir).

Eğer

DUROGESIC uygulaması

yapılacak alanın temizlenmesi gerekiyorsa, flaster uygulaması

öncesinde bu sadece suyla yapılmalıdır. Sabun, yağ, losyon veya cildi tahriş edebilecek veya

özelliğini değiştirebilecek herhangi bir ajan kullanılmamalıdır. Flaster uygulanmadan önce cilt

tamamen

kuru

olmalıdır.

Flasterler

kullanım

öncesinde

kontrol

edilmelidir.

Kesilmiş,

bölünmüş veya herhangi bir şekilde zarar görmüş flasterler kullanılmamalıdır.

Flasterin kullanımı:

Flasteri koruyucu poşetten çıkarmak için mühür kenarında işaretli noktadan (flaster etiketinin

üzerinde ok ile işaretlenmiştir) tutunuz. Poşeti bu noktadan tutarak dikkatlice yırtınız. Poşeti

açmak için makas kullanılacaksa, kesme işlemi poşet içindeki flastere zarar vermeyecek

şekilde mühürlü kenara yakın olarak gerçekleştirilmelidir.

DUROGESIC,

mühürlü

paketinden

çıkartıldıktan

sonra

derhal

kullanılmalıdır.

Flasterin

yapışkanlı tarafına dokunmaktan kaçınınız. Poşet tümüyle açıldıktan sonra flasteri avuç içi ile

30 saniye hafif basınç uygulayarak cilde yapıştırınız. Flasterin, özellikle kenarlarının iyice

yapıştığından emin olunuz. Daha sonra ellerinizi temiz su ile yıkayınız.

DUROGESIC aralıksız olarak 72 saat boyunca uygulandığı yerde kalmalıdır. Bir önceki

transdermal flaster çıkarıldıktan sonra, yeni flaster değişik bir cilt bölgesine uygulanmalıdır.

Aynı cilt bölgesine yeni bir flaster uygulanmadan önce birkaç gün geçmelidir.

Tedaviye devam gereksinimi düzenli aralarla değerlendirilmelidir.

Kullanılmış flasterler çıkarıldığında yapışkan tarafları birbirine yapışacak şekilde katlanmalı

çocukların

erişemeyeceği

yerde

emniyetli

şekilde

atılmalıdır.

Kullanılmamış

flasterler eczaneye veya hastane eczanesine geri verilmelidir.

Flasteri uygulama ve çıkarma sonrasında eller sadece suyla yıkanmalıdır.

7

RUHSAT SAHİBİ

Johnson & Johnson Sıhhi Malzeme San. ve Tic. Ltd. Şti.

Kavacık Mah. Ertürk Sk.Keçeli Plaza No:13 Kavacık-Beykoz/İstanbul

Tel: 0.216. 538 20 00

Faks: 0.216. 538 23 69

8

RUHSAT NUMARASI

107/64

9

İLK RUHSAT TARİHİ/RUHSAT YENİLEME TARİHİ

Ruhsat tarihi: 10.03.2000

Ruhsat yenileme tarihi: 08.10.2010

10. KÜB’ün YENİLENME TARİHİ

5-11-2018

November 5, 2018: Nurse Sentenced for Taking Fentanyl for Personal Use

November 5, 2018: Nurse Sentenced for Taking Fentanyl for Personal Use

November 5, 2018: Nurse Sentenced for Taking Fentanyl for Personal Use

FDA - U.S. Food and Drug Administration

22-10-2018

October 18, 2018: Grand Jury Returns Superseding Indictment In Shamo Case; Adds Distribution Of Fentanyl Count Resulting In Death

October 18, 2018: Grand Jury Returns Superseding Indictment In Shamo Case; Adds Distribution Of Fentanyl Count Resulting In Death

October 18, 2018: Grand Jury Returns Superseding Indictment In Shamo Case; Adds Distribution Of Fentanyl Count Resulting In Death

FDA - U.S. Food and Drug Administration

19-9-2018

September 18, 2018: "The Drug Llama" Faces Federal Indictment and Mandatory Minimum Sentence for Distributing Fentanyl on Dark Web

September 18, 2018: "The Drug Llama" Faces Federal Indictment and Mandatory Minimum Sentence for Distributing Fentanyl on Dark Web

September 18, 2018: "The Drug Llama" Faces Federal Indictment and Mandatory Minimum Sentence for Distributing Fentanyl on Dark Web

FDA - U.S. Food and Drug Administration

1-8-2018

Statement from FDA Commissioner Scott Gottlieb, M.D., on FDA’s continued, careful oversight of the REMS associated with transmucosal immediate-release fentanyl products

Statement from FDA Commissioner Scott Gottlieb, M.D., on FDA’s continued, careful oversight of the REMS associated with transmucosal immediate-release fentanyl products

Statement from FDA Commissioner Scott Gottlieb, M.D., on FDA’s continued, careful oversight of the REMS associated with transmucosal immediate-release fentanyl products

FDA - U.S. Food and Drug Administration

24-7-2018

July 23, 2018: Springfield EMT/Paramedic Pleads Guilty to Stealing Fentanyl, Morphine

July 23, 2018: Springfield EMT/Paramedic Pleads Guilty to Stealing Fentanyl, Morphine

July 23, 2018: Springfield EMT/Paramedic Pleads Guilty to Stealing Fentanyl, Morphine

FDA - U.S. Food and Drug Administration

11-7-2018

July 10, 2018: Former Des Moines Pharmacy Technician Sentenced for Illegally Tampering with Fentanyl

July 10, 2018: Former Des Moines Pharmacy Technician Sentenced for Illegally Tampering with Fentanyl

July 10, 2018: Former Des Moines Pharmacy Technician Sentenced for Illegally Tampering with Fentanyl

FDA - U.S. Food and Drug Administration

11-7-2018

July 10: 2018: Former Pharmacy Technician Indicted for Stealing Fentanyl, Morphine

July 10: 2018: Former Pharmacy Technician Indicted for Stealing Fentanyl, Morphine

July 10: 2018: Former Pharmacy Technician Indicted for Stealing Fentanyl, Morphine

FDA - U.S. Food and Drug Administration

9-7-2018

July 6, 2018: Vero Beach Orthopedic Surgeon Sentenced to Life in Prison Following Conviction for Fentanyl Analog Drug Conspiracy Resulting in Death

July 6, 2018: Vero Beach Orthopedic Surgeon Sentenced to Life in Prison Following Conviction for Fentanyl Analog Drug Conspiracy Resulting in Death

July 6, 2018: Vero Beach Orthopedic Surgeon Sentenced to Life in Prison Following Conviction for Fentanyl Analog Drug Conspiracy Resulting in Death

FDA - U.S. Food and Drug Administration

5-7-2018

July 3, 2018: Canton Man Indicted on Fentanyl and Firearms Charges

July 3, 2018: Canton Man Indicted on Fentanyl and Firearms Charges

July 3, 2018: Canton Man Indicted on Fentanyl and Firearms Charges

FDA - U.S. Food and Drug Administration

22-6-2018

Health Canada reminds Canadians of the limitations of fentanyl test strips being used to check street drugs before consumption

Health Canada reminds Canadians of the limitations of fentanyl test strips being used to check street drugs before consumption

OTTAWA – With the growing availability of fentanyl test strips on store shelves and online, Health Canada would like to remind Canadians of the potential limitations when using fentanyl test strips to detect fentanyl or other deadly substances in street drugs before consuming them.

Health Canada

2-5-2018

May 1, 2018: Vero Beach Orthopedic Surgeon Convicted at Trial of Fentanyl Analog Drug Conspiracy Resulting in Death

May 1, 2018: Vero Beach Orthopedic Surgeon Convicted at Trial of Fentanyl Analog Drug Conspiracy Resulting in Death

May 1, 2018: Vero Beach Orthopedic Surgeon Convicted at Trial of Fentanyl Analog Drug Conspiracy Resulting in Death

FDA - U.S. Food and Drug Administration

19-4-2018

March 30, 2018: KC Paramedic Indicted for Stealing Fentanyl, Morphine from Ambulances

March 30, 2018: KC Paramedic Indicted for Stealing Fentanyl, Morphine from Ambulances

March 30, 2018: KC Paramedic Indicted for Stealing Fentanyl, Morphine from Ambulances

FDA - U.S. Food and Drug Administration

17-4-2018

March 27, 2018: Federal Jury Finds Three Guilty in Fentanyl Distribution Conspiracy

March 27, 2018: Federal Jury Finds Three Guilty in Fentanyl Distribution Conspiracy

March 27, 2018: Federal Jury Finds Three Guilty in Fentanyl Distribution Conspiracy

FDA - U.S. Food and Drug Administration

1-10-2018

IONSYS (Incline Therapeutics Europe Ltd)

IONSYS (Incline Therapeutics Europe Ltd)

IONSYS (Active substance: fentanyl) - Centralised - Withdrawal - Commission Decision (2018)6412 of Mon, 01 Oct 2018

Europe -DG Health and Food Safety

23-7-2018

PecFent (Kyowa Kirin Holdings B.V.)

PecFent (Kyowa Kirin Holdings B.V.)

PecFent (Active substance: Fentanyl ) - Centralised - Transfer Marketing Authorisation Holder - Commission Decision (2018)4890 of Mon, 23 Jul 2018 European Medicines Agency (EMA) procedure number: EMEA/H/C/1164/T/46

Europe -DG Health and Food Safety

27-6-2018

Dzuveo (FGK Representative Service GmbH)

Dzuveo (FGK Representative Service GmbH)

Dzuveo (Active substance: sufentanil) - Centralised - Authorisation - Commission Decision (2018)4097 of Wed, 27 Jun 2018 European Medicines Agency (EMA) procedure number: EMEA/H/C/4335

Europe -DG Health and Food Safety

1-6-2018

#DYK #Opioids are a type of drug that includes the illegal drug heroin, synthetic opioids such as fentanyl, and pain relievers available legally by prescription, such as oxycodone (OxyContin®) #FDAInnovationChallenge (1 of 2 messages)

#DYK #Opioids are a type of drug that includes the illegal drug heroin, synthetic opioids such as fentanyl, and pain relievers available legally by prescription, such as oxycodone (OxyContin®) #FDAInnovationChallenge (1 of 2 messages)

#DYK #Opioids are a type of drug that includes the illegal drug heroin, synthetic opioids such as fentanyl, and pain relievers available legally by prescription, such as oxycodone (OxyContin®) #FDAInnovationChallenge (1 of 2 messages)

FDA - U.S. Food and Drug Administration

15-5-2018

Instanyl (Takeda Pharma A/S)

Instanyl (Takeda Pharma A/S)

Instanyl (Active substance: Fentanyl ) - PSUSA - Modification - Commission Decision (2018)3006 of Tue, 15 May 2018 European Medicines Agency (EMA) procedure number: EMEA/H/C/959/PSUSA/1369/201704

Europe -DG Health and Food Safety

15-5-2018

Effentora (Teva B.V.)

Effentora (Teva B.V.)

Effentora (Active substance: fentanyl citrate) - PSUSA - Modification - Commission Decision (2018)3013 of Tue, 15 May 2018 European Medicines Agency (EMA) procedure number: EMEA/H/C/PSUSA/1369/201704

Europe -DG Health and Food Safety

15-5-2018

PecFent (Kyowa Kirin Services Ltd)

PecFent (Kyowa Kirin Services Ltd)

PecFent (Active substance: Fentanyl ) - PSUSA - Modification - Commission Decision (2018)3007 of Tue, 15 May 2018 European Medicines Agency (EMA) procedure number: EMEA/H/C/1164/PSUSA/1369-201704

Europe -DG Health and Food Safety

27-4-2018

Pending EC decision:  Dzuveo, sufentanil, Opinion date: 26-Apr-2018

Pending EC decision: Dzuveo, sufentanil, Opinion date: 26-Apr-2018

Europe - EMA - European Medicines Agency